# Eindexamen Scheikunde VWO 2011 tijdvak 2

> Openbaar eindexamen. Bekijk en oefen het examen: https://slimmeexamens.nl/examens/vwo/scheikunde/2011/tijdvak-2

## Vragen in dit examen

### Vraag 1 – Opgave 1

### Vraag 2 – Opgave 2

### Vraag 3 – Opgave 1

### Vraag 4 – Opgave 1

### Vraag 5 – Opgave 2

### Vraag 6 – Opgave 2

### Vraag 7 – Opgave 2

### Vraag 8 – Opgave 1

### Vraag 9 – Opgave 2

### Vraag 10 – Opgave 2

### Vraag 11 – Opgave 2

### Vraag 12 – Opgave 1

### Vraag 13 – Opgave 1

### Vraag 14 – Opgave 2

### Vraag 15 – Opgave 1

### Vraag 16 – Opgave 2

### Vraag 17 – Opgave 2

### Vraag 18 – Opgave 2

### Vraag 19 – Opgave 1

### Vraag 20 – Opgave 1

### Vraag 21 – Opgave 2

### Vraag 22 – Opgave 1

### Vraag 23 – Opgave 1

### Vraag 24 – Opgave 1

### Vraag 25 – Opgave 1

### Vraag 26 – Opgave 2

### Vraag 27 – Opgave 2

## Opgaven (tekst van het examen)

### Pagina 1

Examen VWO
2011
tijd vak 2
woensdag 22 juni
13.30 - 16.30 uur
scheikunde
tevens oud programma
scheikunde 1,2

Bij dit examen hoort een uitwerkbijlage.

Dit examen bestaat uit 25 vragen.
Voor dit examen zijn maximaal 69 punten te behalen.
Voor elk vraagnummer staat hoeveel punten met een goed antwoord behaald kunnen
worden.
Als bij een vraag een verklaring, uitleg, berekening of afleiding gevraagd wordt, worden
aan het antwoord meestal geen punten toegekend als deze verklaring, uitleg, berekening
of afleiding ontbreekt.
Geef niet meer antwoorden (redenen, voorbeelden e.d.) dan er worden gevraagd. Als er
bijvoorbeeld twee redenen worden gevraagd en je geeft meer dan twee redenen, dan
worden alleen de eerste twee in de beoordeling meegeteld.
VW-1028-a-11-2-o

### Pagina 2

Haarverzorging

In haar is het eiwit keratine aanwezig. In een molecuul keratine komt het volgende fragment voor: $\sim$ Ser $-$ Pro $-$ Cys $\sim$.

3p 1 Geef het fragment $\sim$ Ser $-$ Pro $-$ Cys $\sim$ in een structuurformule weer.

In keratine zijn relatief veel cysteïne-eenheden aanwezig. Uit de SH groepen van de cysteïne-eenheden hebben zich zogenoemde zwavelbruggen gevormd. Deze zwavelbruggen geven de haren hun stevigheid. Hieronder is een gedeelte van een keratine molecuul schematisch weergegeven:

[FIGUUR: Schematische weergave van zwavelbruggen in keratine.]

Van een bepaalde keratinesoort is de gemiddelde molecuulmassa $1,74 \cdot 10^4$ u; het massapercentage cysteïne-eenheden is 23.

5p 2 Bereken het aantal zwavelbruggen dat in deze keratinesoort per molecuul keratine aanwezig is. Ga er bij de berekening van uit dat:
- alle cysteïne-eenheden zwavelbruggen hebben gevormd;
- geen eindstandige cysteïne-eenheden voorkomen.

Wanneer mensen ouder worden, verandert de kleur van hun haar; meestal wordt het grijs. Er zijn vele haarkleurmiddelen om de grijze kleur te verbergen. Eén zo'n haarkleurmiddel, een lotion die vooral door mannen wordt gebruikt, bevat onder andere opgelost lod(II)acetaat. Deze lotion kleurt het haar donker. Op het flesje lotion staat dat 0,6 massaprocent lod(II)acetaat in de lotion aanwezig is. Om dit te controleren hebben leerlingen de hierna beschreven bepaling uitgevoerd.
Ze bepaalden eerst de dichtheid van de lotion: 0,994 g mL$^{-1}$. Vervolgens pipetteerden ze 25,0 mL van de lotion in een erlenmeyer, voegden een indicator toe en titreerden met een 0,0500 M EDTA-oplossing. EDTA reageert met $\text{Pb}^{2+}$ in de molverhouding 1 : 1. Het equivalentiepunt was bereikt nadat 7,85 mL EDTA-oplossing was toegevoegd.
Toen de leerlingen het massapercentage lod(II)acetaat in de lotion uitrekenden, kregen zij een andere uitkomst dan 0,6 massaprocent. Toch hebben ze de bepaling goed uitgevoerd. Onderzoek op internet leverde een belangrijk extra gegeven op. In een patent dat voor de lotion is aangevraagd, staat dat het massapercentage van 0,6 betrekking heeft op een hydraat van lod(II)acetaat. De leerlingen waren er in hun berekening van uitgegaan dat de lotion watervrij lod(II)acetaat, $\text{Pb(CH}_3\text{COO)}_2$, bevat.
Het hydraat van lod(II)acetaat kan worden weergegeven met de formule $\text{Pb(CH}_3\text{COO)}_2 \cdot \text{xH}_2\text{O}$.

VW-1028-a-11-2-o
2
lees verder

### Pagina 3

3p 3 Bereken het massapercentage $Pb(CH_3COO)_2$ dat de leerlingen hebben berekend.
3p 4 Bereken de waarde van $x$ in de formule $Pb(CH_3COO)_2 \cdot xH_2O$. Gebruik bij de berekening de uitkomst van de berekening zoals door de leerlingen uitgevoerd en het massapercentage van 0,6 dat op het etiket vermeld staat. Geef het antwoord als een geheel getal.

De leerlingen vroegen zich af hoe de lotion het haar donkerder kleurt. Een mogelijke verklaring is dat de - S - S - bruggen in de keratine moleculen worden verbroken en dat met $Pb^{2+}$ ionen nieuwe bruggen worden gevormd. Die nieuwe bruggen, die worden weergegegeven met - $S^- \bullet \bullet Pb^{2+} \bullet \bullet S^-$-, veroorzaken de donkere kleur.
De vorming van de - $S^- \bullet \bullet Pb^{2+} \bullet \bullet S^- $- bruggen uit de - S - S - bruggen is een redoxreactie.

2p 5 Leg uit of voor de vorming van de - $S^- \bullet \bullet Pb^{2+} \bullet \bullet S^- $- bruggen uit de - S - S - bruggen een reductor dan wel een oxidator nodig is.

Om wat meer inzicht te krijgen in de vorming van - $S^- \bullet \bullet Pb^{2+} \bullet \bullet S^- $- bruggen, hebben de leerlingen een e-mail aan de fabrikant van de lotion gestuurd. Hieronder staat een fragment van het antwoord van de fabrikant.

antwoord fabrikant

Het mechanisme voor de vorming van de bruggen is niet precies bekend. We denken dat door de hoofdhuid een stof wordt afgescheiden die vervolgens aanwezig is in de oliën en vetten op de hoofdhuid en op de haren. Deze stof reageert waarschijnlijk met de - S - S - bruggen in aanwezigheid van $Pb^{2+}$ ionen.

2p 6 Beschrijf een experiment dat kan worden uitgevoerd om de juistheid van het antwoord van de fabrikant na te gaan.

### Pagina 4

Styreen

Hiernaast is de structuurformule van styreen afgebeeld. Styreen is de grondstof voor een aantal kunststoffen. Eén van die kunststoffen is ABS (Acrylonitril-Butadieen-Styreen). Eén van de grondstoffen voor de bereiding van ABS is een polymeer van 1,3-butadieen. Als 1,3-butadieen polymeriseert, zijn de koolstofatomen 1 en 4 betrokken bij de polymerisatie. In een molecuul van dit polybutadieen is hierdoor per monomere eenheid nog een $\mathrm{C}=\mathrm{C}$ binding in de hoofdketen aanwezig. Door de aanwezigheid van deze $\mathrm{C}=\mathrm{C}$ bindingen kan polybutadieen met acrylonitril en styreen reageren. Er ontstaan dan zijtakken aan de polybutadieenmoleculen waarin moleculen
acrylonitril en styreen zijn verwerkt.
Hiernaast is de structuurformule van acrylonitril afgebeeld.

[FIGUUR: Structuurformule van styreen]

7 Geef van het hierboven beschreven polybutadieen een gedeelte uit het midden van een polymeermolecuul in structuurformule weer. Dit gedeelte dient te zijn opgebouwd uit twee monomereenheden. Houd geen rekening met eventuele cis-trans isomerie.

8 Geef de structuurformule van een fragment van een molecuul ABS. Dit fragment moet bestaan uit één polybutadieen-eenheid, één acrylonitril-eenheid en één styreen-eenheid. Geef hierbij de $\mathrm{CN}$ groep van acrylonitril als $-\mathrm{CN}$ weer.

In de industrie wordt styreen onder andere bereid uit ethylbenzeen. In een evenwichtsreactie ontstaat styreen en waterstof. De vorming van styreen is endotherm.
De omstandigheden in de reactor zijn zodanig dat alle stoffen in de gasfase verkeren. Om de jaaropbrengst aan styreen zo hoog mogelijk te maken, wordt de reactie bij hoge temperatuur uitgevoerd.

9 Geef de reactievergelijking voor de vorming van styreen uit ethylbenzeen. Gebruik structuurformules voor de organische stoffen.

10 Geef twee redenen waarom het voor de jaaropbrengst voordelig is om de reactie bij een hoge temperatuur uit te voeren. Licht je antwoord toe.

Het voor de bereiding van styreen benodigde ethylbenzeen wordt in een apart proces bereid. Daartoe laat men etheen reageren met benzeen. Er ontstaan echter ook bijproducten. Het ontstane ethylbenzeen kan namelijk met etheen doorreageren onder vorming van di-ethylbenzenen. En ook de di-ethylbenzenen kunnen met etheen reageren, waarbij tri-ethylbenzenen worden gevormd. Er zijn meerdere stoffen die als tri-ethylbenzeen kunnen worden aangeduid.

11 Geef de structuurformules van alle tri-ethylbenzenen.

VW-1028-a-11-2-o 4 lees verder ►►►

### Pagina 5

De ontstane di- en tri-ethylbenzenen worden in een aparte reactor met benzeen
omgezet tot ethylbenzeen. In een fabriek voor de industriële bereiding van
styreen worden beide processen (de bereiding en ontleding van ethylbenzeen)
gecombineerd. In het totale proces worden drie reactoren gebruikt en drie
destillatiekolommen. Hieronder volgt een beschrijving van het totale proces.

– In reactor 1 (R1) laat men etheen reageren met benzeen. Men gebruikt
overmaat benzeen. Hier ontstaat een mengsel van ethylbenzeen, di- en
tri-ethylbenzenen en niet-gereageerd benzeen. Alle etheen reageert.
– In destillatiekolom 1 (K1) wordt benzeen afgescheiden uit het mengsel dat
erin komt.
– In destillatiekolom 2 (K2) wordt het ethylbenzeen uit het residu van K1
afgescheiden.
– In reactor 2 (R2) worden de di- en tri-ethylbenzenen met benzeen omgezet
tot ethylbenzeen. Ook hier gebruikt men overmaat benzeen. Alle di- en
tri-ethylbenzenen worden omgezet.
– In reactor 3 (R3) vindt de ontleding van ethylbenzeen plaats. Omdat dit een
evenwichtsreactie is, verlaat een mengsel van ethylbenzeen, styreen en
waterstof deze reactor.
– Het mengsel dat uit R3 komt, wordt eerst afgekoeld zodat ethylbenzeen en
styreen vloeibaar worden. Het dan nog aanwezige gasvormige waterstof
wordt via een ventiel (V) verwijderd en opgevangen.
– Het overblijvende mengsel van ethylbenzeen en styreen wordt in
destillatiekolom 3 (K3) gescheiden.

[FIGUUR: Een schematische weergave van een destillatiekolom met een inlaat voor een mengsel, een uitlaat voor distillaat aan de bovenzijde en een uitlaat voor residu aan de onderzijde.]

Op de uitwerkbijlage bij dit examen, is een onvolledig
blokschema voor het totale proces weergegeven. Alle
reactoren en destillatiekolommen zijn hierin getekend. Een
groot deel van de stofstromen ontbreekt.
Bij de destillatiekolommen wordt aangegeven welke stof
kolom via de top verlaat en welke stoffen via de onderkant
worden afgevoerd (zie de figuur hiernaast).
De cijfers in het blokschema verwijzen naar de volgende
stoffen:
1 benzeen
2 etheen
3 ethylbenzeen
4 di-ethylbenzenen
5 tri-ethylbenzenen
6 styreen
7 waterstof

4p 12 Teken in het blokschema op de uitwerkbijlage de ontbrekende stofstromen.
– Zet bij deze stofstromen met cijfers welke stof(fen) daar bij hoort (horen).
– Geef ook aan welke stoffen bij de diverse destillatiekolommen via de top en
via de onderkant worden afgevoerd. De kookpunten van de diverse stoffen
zijn als volgt:

|             |             |                  |              |
| :---------- | :---------- | :--------------- | :----------- |
| benzeen     | 80 °C       | di-ethylbenzenen | 182 – 184 °C |
| etheen      | – 104 °C    | tri-ethylbenzenen| 216 – 218 °C |
| ethylbenzeen| 135 °C      | styreen          | 145 °C       |

– Houd rekening met het feit dat men, waar mogelijk, stoffen recirculeert.

VW-1028-a-11-2-o

### Pagina 6

Acid Mine Drainage

Op veel plaatsen in de wereld sijpelt water uit verlaten mijnen. Dit water heeft
vaak een extreem lage pH en bevat hoge concentraties van ionen van metalen,
waaronder zware metalen. In de vakliteratuur wordt dit Acid Mine Drainage
(AMD) genoemd. Een oorzaak van deze waterverontreiniging is de reactie van
zuurstof en water met metaalverbindingen. Eén van die metaalverbindingen is
pyriet, $FeS_2$. In een wetenschappelijk artikel dat over AMD gaat, staat dat bij de
reactie van pyriet met zuurstof en water $Fe^{2+}$ en $SO_4^{2-}$ ontstaan. $FeS_2$ treedt op
als reductor.

4p 13 Geef voor de reactie van pyriet met zuurstof en water de vergelijkingen van
beide halfreacties en leid daaruit de totale reactievergelijking af. In de
vergelijkingen van beide halfreacties komen onder andere $H_2O$ en $H^+$ voor.

Onder de heersende omstandigheden kan $Fe^{2+}$ worden omgezet tot $Fe^{3+}$, maar
zolang het mijnwater nog in contact is met pyriet gebeurt dit niet.

2p 14 Geef hiervoor een mogelijke verklaring.

Het water dat uit de mijnen sijpelt is buitengewoon zuur. In veel gevallen worden
zelfs negatieve pH’s gemeten. Dan is er veel $SO_4^{2-}$ omgezet tot $HSO_4^-$.

4p 15 Bereken hoeveel procent van het $SO_4^{2-}$ is omgezet tot $HSO_4^-$ in een oplossing
met $pH = -0,70$ ($298$ K).

Wanneer het water uit zulke mijnen in rivieren terechtkomt, wordt het rivierwater
sterk verontreinigd. Er kan vissterfte optreden, dieren die dat water drinken,
kunnen doodgaan en er kan schade optreden aan planten. Het is dus zaak dit
zure mijnwater voor het in de rivier terechtkomt, te zuiveren. Daar bestaan
verschillende manieren voor. Eén manier is het inzetten van zogenoemde
sulfaatreducerende bacteriën. Die zijn in staat om organisch materiaal om te
zetten met behulp van sulfaat ($SO_4^{2-}$). Bij deze omzetting ontstaan
watersulfides ($H_2S$), en waterstofcarbonaat ($HCO_3^-$).
Het blijkt dat hierdoor de pH van het water langzaam stijgt en dat de
concentraties van ionen van (zware) metalen in het water langzaam dalen.

3p 16 Geef de reactievergelijking voor zo’n bacteriële omzetting van organisch
materiaal met behulp van $SO_4^{2-}$. Gebruik glucose als organisch materiaal.

2p 17 Leg met behulp van Binas-tabel 49 uit dat de pH van het water bij dit proces
stijgt.

De concentraties van de ionen van (zware) metalen in het water dalen doordat
slecht oplosbare verbindingen worden gevormd. Dit kunnen sulfiden zijn, maar
ook hydroxiden. Dit is na te gaan door aan het slib waarin deze slecht oplosbare
verbindingen zich bevinden een oplossing van een sterk zuur toe te voegen.

VW-1028-a-11-2-o
6
lees verder


### Pagina 7

Wanneer ijzer(II)sulfide of zinksulfide aanwezig zijn, zal er (stinkend) gas ontstaan: waterstofsulfide. Maar wanneer gasontwikkeling wordt waargenomen bij toevoeging van een oplossing van een sterk zuur, kan het toch zijn dat, behalve ijzer(II)sulfide en/of zinksulfide, ook hydroxiden in het slib aanwezig zijn.

3p 18 Beschrijf welke bepalingen je kunt doen om na te gaan of in het slib behalve ijzer(II)sulfide en/of zinksulfide, ook hydroxiden aanwezig zijn. Geef daarbij aan waarop je conclusie wordt gebaseerd.

Een andere manier om AMD te bestrijden is met behulp van chemicaliën. De stoffen die men daarvoor kiest, moeten chemisch gezien aan een aantal voorwaarden voldoen. Bovendien moeten de kosten voor de zuivering zo laag mogelijk worden gehouden. Deze kosten worden bepaald door de chemicaliën, maar ook door het vervoer ervan naar veelal afgelegen gebieden. Dat vervoer vindt vaak plaats met behulp van vrachtwagens. Twee stoffen die in aanmerking komen voor zuivering van door AMD vervuild mijnwater, zijn calciumoxide en natriumhydroxide.

2p 19 Geef twee redenen, ontleend aan de chemie, waarom calciumoxide en natriumhydroxide beide geschikt zijn om door AMD vervuild mijnwater te zuiveren.

3p 20 Welk van beide stoffen heeft de voorkeur, gezien de kosten van het vervoer? Of maakt het (vrijwel) niet uit? Geef een verklaring voor je antwoord. Het maximaal laadvermogen van een vrachtwagen wordt uitgedrukt in kg.

VW-1028-a-11-2-o 7 lees verder ► ► ►

### Pagina 8

MTBE in grond- en oppervlakte water

In benzine komt een stof voor die wordt aangeduid met de afkorting MTBE.
MTBE zorgt voor een goede verbranding van de benzine in automotoren en
vermindert de vorming van koolstofmonoxide. De structuurformule kan als volgt
worden weergegeven:
[FIGUUR: Structuurformule van MTBE met H, C en O atomen en bindingen]
Deze structuurformule is ook weergegeven op de uitwerkbijlage die bij dit
examen hoort.
De afkorting MTBE staat voor Methyl Tertiaire Butyl Ether. Uit de
structuurformule is af te leiden hoe deze naam tot stand is gekomen.

3p 21 Omcirkel voor elk van de vier onderdelen in de naam het desbetreffende
structuurelement in de structuurformule op de uitwerkbijlage. Geef per onderdeel
aan op welk deel van de naam van MTBE het omcirkelde deel betrekking heeft.

Door verkeersongelukken, lekkende opslagtanks en lekkende leidingen kan
benzine in de grond terechtkomen. Omdat de oplosbaarheid van MTBE in water
redelijk groot is, kan de stof zich verspreiden over het grondwater en het
oppervlaktewater. Dat MTBE oplosbaar is in water moet worden toegeschreven
aan de vorming van waterstofbruggen tussen MTBE moleculen en
watermoleculen.

2p 22 Geef op de uitwerkbijlage weer hoe twee watermoleculen aan een
MTBE-molecuul zijn gebonden door middel van waterstofbruggen.
Teken daarbij:
- de watermoleculen in structuurformule;
- de waterstofbruggen met stippellijntjes ( - - - ).

MTBE is een schadelijke stof. In grond- en oppervlaktewater mag dus niet te
veel MTBE voorkomen. Het gehalte aan MTBE wordt daarom regelmatig
gemeten. Eén van de meetmethoden voor de bepaling van het MTBE-gehalte
maakt gebruik van gaschromatografie, gevolgd door massaspectrometrie.
Tijdens zo’n bepaling wordt MTBE-d3 gebruikt. In een molecuul MTBE-d3 zijn
drie van de twaalf waterstofatomen atomen H-2, zogenoemde deuteriumatomen.
Deze atoomsoort (isotoop) wordt meestal weergegeven met het symbool D.

VW-1028-a-11-2-o 8 lees verder ►►►


### Pagina 9

De structuurformule van MTBE-d3 kan als volgt worden weergegeven:

[FIGUUR: Structuurformule met C centraal gebonden aan O, H, H, H, H, H, H, en D, D, D.]

Hieronder staan de massaspectra van MTBE en van MTBE-d3 gedeeltelijk afgebeeld.

massaspectra

[FIGUUR: Massaspectrum van MTBE met een piek bij m/z ongeveer 74, en kleinere pieken.]
[FIGUUR: Massaspectrum van MTBE-d3 met een piek bij m/z ongeveer 76, en kleinere pieken.]

Bij een MTBE-bepaling zijn de pieken met $m/z$ waarden 73 (in het MTBE-spectrum) en 76 (in het MTBE-d3 spectrum) van belang. Door gegevens uit beide spectra te combineren, kan worden nagegaan welk fragmention van MTBE de piek met $m/z$ waarde 73 veroorzaakt.

2p 23 Leg aan de hand van de massaspectra uit welk fragmention de piek met $m/z$ waarde 73 in het MTBE-spectrum veroorzaakt. Geef ook de structuurformule van dit fragmention.

Let op: de laatste vragen van dit examen staan op de volgende pagina.

VW-1028-a-11-2-o 9 lees verder ►►►

### Pagina 10

Bij een MTBE-bepaling met behulp van MTBE-d3 wordt vooraf een ijkoplossing gemaakt waarin MTBE en MTBE-d3 aanwezig zijn in de molverhouding 1,00 : 1,00. Uit 100,0 mL van deze ijkoplossing worden de opgeloste koolstofverbindingen geïsoleerd en in een gaschromatograaf gescheiden. MTBE en MTBE-d3 hebben dezelfde retentietijd en komen als één fractie uit de gaschromatograaf. In het massaspectrum van deze fractie komt één piek met m/z waarde 73, van MTBE, en een piek met m/z waarde 76, van MTBE-d3. De piekhoogtes in het massaspectrum verhouden zich als volgt:

intensiteit van de piek met $m/z=73$ = $\frac{1000}{992}$
intensiteit van de piek met $m/z=76$

Bij een benzinestation dat vermoedelijk de grond heeft vervuild, wordt een monster van het grondwater genomen om het gehalte aan MTBE te bepalen. Aan 100,0 mL van dit monster wordt 10 $\mu$L toegevoegd van een oplossing van MTBE-d3 die 1,00 mg MTBE-d3 per liter bevat. Van de ontstane oplossing worden de vluchtige oplosbare stoffen geïsoleerd en in de gaschromatograaf gescheiden op exact dezelfde manier als met de ijkoplossing is gebeurd. De meting met de massaspectrometer levert een massaspectrum op met pieken die zich als volgt verhouden:

intensiteit van de piek met $m/z=73$ = $\frac{1000}{35,0}$
intensiteit van de piek met $m/z=76$

5p 24 Bereken het gehalte aan MTBE in het grondwater bij het benzinestation in g L$^{-1}$.

Het laboratorium dat de MTBE-bepalingen uitvoert, krijgt telkens opdracht een serie van 50 grondwatermonsters te onderzoeken. Om er zeker van te zijn dat de bepalingen eerlijk en betrouwbaar worden uitgevoerd, heeft de opdrachtgever 5 controlemonsters gemaakt en in die serie van 50 monsters opgenomen. Er worden dus 45 echte grondwatermonsters geanalyseerd. Op het laboratorium weten ze niet wat de echte grondwatermonsters zijn en wat de controlemonsters zijn. Een controlemonster kan op verschillende manieren worden aangeboden:

1 een grondwatermonster wordt twee keer aangeboden; de uitkomsten voor die twee monsters moeten binnen de nauwkeurigheid van de metingen zijn;
2 er wordt een monster drinkwater aangeboden; het gehalte MTBE hierin moet dus zeer laag zijn;
3 er wordt een monster met een bekend gehalte aan MTBE aangeboden; de uitkomst van de bepaling voor dit monster moet dus binnen de nauwkeurigheid van de metingen dat gehalte opleveren.

De opdrachtgever kan nog op andere manieren controlemonsters maken.

2p 25 Beschrijf nog een manier waarop de opdrachtgever een controlemonster kan hebben gemaakt. De door jou genoemde manier mag niet neerkomen op één van de hierboven genoemde methoden. Geef aan wat je verwacht voor de uitkomst van de MTBE-bepaling.

VW-1028-a-11-2-o* 10 einde