# Eindexamen Fries VWO 2007 tijdvak 1

> Openbaar eindexamen. Bekijk en oefen het examen: https://slimmeexamens.nl/examens/vwo/fries/2007/tijdvak-1

## Vragen in dit examen

### Vraag 1 – Opgave 1

### Vraag 2 – Opgave 1

### Vraag 3 – Opgave 1

### Vraag 4 – Opgave 1

### Vraag 5 – Opgave 1

### Vraag 6 – Opgave 1

### Vraag 7 – Opgave 1

### Vraag 8 – Opgave 1

### Vraag 9 – Opgave 1

### Vraag 10 – Opgave 1

### Vraag 11 – Opgave 1

### Vraag 12 – Opgave 1

### Vraag 13 – Opgave 1

### Vraag 14 – Opgave 1

### Vraag 15 – Opgave 1

### Vraag 16 – Opgave 1

### Vraag 17 – Opgave 1

### Vraag 18 – Opgave 18

### Vraag 19 – Opgave 19

### Vraag 20 – Opgave 20

### Vraag 21 – Opgave 21

### Vraag 22 – Opgave 22

### Vraag 23 – Opgave 23

### Vraag 24 – Opgave 24

## Opgaven (tekst van het examen)

### Pagina 1

Examen VWO
2007
tijdvak 1
donderdag 24 mei
9.00 - 12.00 uur
Fries
Bij dit examen hoort een bijlage.
Voor dit examen zijn maximaal 50 punten te behalen.
Het examen bestaat uit 24 vragen en een samenvattingsopdracht.
Voor elk vraagnummer is aangegeven hoeveel punten met een goed antwoord behaald
kunnen worden.
Geef niet meer antwoorden (zinnen, redenen, voorbeelden e.d.) dan er worden gevraagd.
Als er bijvoorbeeld één zin wordt gevraagd en je antwoordt met meer dan één zin, dan wordt
alleen de eerste zin in de beoordeling meegeteld.
700025-1-0020

### Pagina 2

Tekst 1 ‘Goed, mar net yn mýn achtertún.’
1p 1 Hokker sinpart yn alinea 1 komt oerien mei de gefoelslading fan it sinpart ‘net yn
mýn achtertún’ yn de titel?
1p 2 Hokker sin(part) yn alinea 1 is net sarkastysk of iroanysk bedoeld?
A “As it ... as opknapt” (r. 5-7)
B “In galerijflat ... te krijgen” (r. 11-14)
C “it klapstik ... enneks skatebaan” (r. 24-26)
D “In plan ... liere sichtlinen” (r. 31-33)
2p 3 Wat is de funksje fan de sin “Yn eardere ... tasein keunstwurk.” (r. 16-22) yn
reelaasje ta it sinpart “sit dêr mar net oer yn”, dat dêr oan foarôfgiet? Jou it
antwurd mei de motivearrring yn heechút 20 wurden.
“It masterplan is makke troch buro NoordPeil út Snits. Yn De Moanne fan
novimber stie in petear mei oprjochtster/lânskiparsjitekte Els van der Laan, dat
sadwaande begjin ik der hjir oer.” (r. 37-41)
1p 4 Wêrom begjint de skriuwer der hjir oer?
A Omdat buro NoordPeil net yn de stêd Grins féstige is en dêr dochs in plan
foar makke hat.
B Omdat Els van der Laan by de lêzers fan De Moanne om har wurk bekend
is.
C Omdat Els van der Laan earder yn De Moanne hiel wat oars beweard hat.
D Omdat it hjir yn Frysk masterplan giet dêr’t de lêzers fan De Moanne
grutsk op wêze kinne.
2p 5 Fertel yn eigen wurden wat der yn it ferbân fan de tekst mei “schaamgroen”
(r. 51) bedoeld wurdt. Brûk net mear as 15 wurden.
Frou Van der Laan wurdt yn alinea 2 tige wiidweidich oerhelle.
3p 6 Wêrom docht de skriuwer dat? Motivearje it antwurd mei in sitaat dat de
skriuwer sels yn dy alinea ek brûkt. Brûk foar it sitaat mei de útlis heechút
30 wurden.
1p 7 Wat is it ferbân tusken de beide sinnen fan alinea 3?
A konkludearjend
B redenjouwend
C tsjinstellend
D útlizzend
1p 8 “om it lân te behâlden moasten wy it ferneatigje” (r. 69-70)
Hokker stylfiguer is dit?
A hyperboal
B irony
C metafoar
D paradoks
700025-1-002o 2 lees verder ►►►

### Pagina 3

9 (2p) "Sa kin dat ... arsjitekt wêze..." (r. 71-73) Jou oan wat it probleem fan de arsjitekt is dêr't de skriuwer hjir op tsjut. Brûk net mear as 15 wurden.
10 (1p) Alinea 4 beslút mei de sin: "As it ... de pianospiler." Wat wurdt yn dit ferbân bedoeld mei it rjocht dat syn beloop krigen hat? Brûk net mear as 10 wurden.
11 (1p) Wa wurdt yn dit ferbân bedoeld mei de 'pianospiler'?
12 (1p) Yn alinea 6 hat Bouke van der Hem it oer de oerheid. Wat hâldt syn kommentaar yn?
A De oerheid hâldt gjin rekken mei de beheiningen fan stêd en lân.
B De oerheid hâldt yn haadsak rekken mei de winsken fan de better betelle boargers.
C De oerheid kin gjin plannen ûntwikkelje dy't jilde foar de lange termyn.
D De oerheid oerdoenet de boargers hyltyd wer mei nije frachten nota's en beliedsfoarnimmens.
13 (1p) Yn alinea 7 hat Bouke van der Hem it oer de ynsspraakkomitees. Wat hâldt syn kommentaar yn?
A De ynfloed fan ynsspraakkomitees kin net op tsjin de macht fan de elite.
B Ynsspraakkomitees hawwe meast net goed troch wat it algemien belang is.
C Ynsspraakkomitees wurde gauris manipulearre troch lobbys fan machten.
D Minsken dy't in sit hawwe yn ynsspraakkomitees, binne meast net saakkundich.
14 (1p) Yn alinea 8 hat Bouke van der Hem it oer de boarger. Wat hâldt syn kommentaar yn?
A De boarger hat yndividueel sokke bysûndere winsken dat it perfoarst net mooglik is om him yn alles syn sin te jaan.
B De boarger hat ornaris meast it each op it eigenbelang.
C De boarger moat mear ynsspraak hawwe by de ynrjochting fan de eigen leefomjouwing.
D De boarger wit better wat goed is foar de buert dêr't er yn wennet as de beliedsfomjende ynstânsjes.
15 (1p) Alinea 9 is de argumintaasje by in stelling dy't yn de tekst letterlik te finen is. By hokker stelling is alinea 9 de argumintaasje?
16 (2p) Yn alinea 10 is sprake fan in tsjinstelling en fan in oerienkomst. Om hokker tsjinstelling giet it yn alinea 10? Brûk net mear as 5 wurden.
17 (2p) Om hokker oerienkomst giet it yn alinea 10? Brûk net mear as 15 wurden.
700025-1-002o 3

### Pagina 4

1p 18 Wat wol Bouke van der Hem sizze mei de slútsin: "Hup Els ... oerslein hast."?
As ik alles nochris oereidzje, moat ik tajaan
A dat dit projekt foar Els eins net te dwaan wie.
B dat ik hjirboppe allinne myn eigenbelang telle litten haw.
C dat it dochs mei Els iens bin.
D dat it plan fan Els net sa radikaal wie as dat ik earst tocht.

It stik kin yn trije parten ferdield wurde.
1p 19 Mei hokker alinea begjint it twadde part?
1p 20 Mei hokker alinea begjint it tredde part?

1p 21 Hokker fan de ûndersteande bewearrings is korrekt?
A De tekst kin net sjoen wurde as in útsetting om't de skriuwer net mient wat er seit.
B De tekst kin sjoen wurde as in riddeneearring om't de skriuwer by eintjse-beslút oan syn útgongspunt fêsthâldt.
C De tekst kin sjoen wurde as in skôging om't de skriuwer syn útgongspunt yn de lêste sin werjout.
D De tekst kin sjoen wurde as in útsetting om't de skriuwer de lêzer ynformearje wol oer de gong fan saken yn in demokratisearre mienskip.

1p 22 Wat foar arguminten brûkt de skriuwer yn dizze tekst?
As de skriuwer arguminten brûkt, binne dat meast
A drôchredens.
B fergelikings.
C foarbylden.
D wittenskiplike bewizen.

1p 23 Wat is de haadgedachte fan dit stik?
A Els van der Laan docht by eintjebeslút krekt wat har sels it bêste útkamt.
B Yn in fierhinne demokratisearre mienskip krijt trochtrings net ien alhiel syn sin.
C It soe better wêze as saakkundigen mear sizzenskip hienen by it yrjojchtsjen fan ús leefomjouwing.
D Planburo's as NoordPeil út Snits binne in pleach foar de boargers en folslein oerstallich.

Trochtstrings wurde de folgjende skriuwdoelen ûnderskieden: ynformearje, om tinjken jaan, oertsjûgje en oantrune.
2p 24 Hokker oar skriuwdoel hat Bouke van der Hem yn dit stik ek noch? Motivearje it antwurd yn heechút 10 wurden.

700025-1-002o 4
lees verder

### Pagina 5

Tekst 2 De takomst fan it wittenskiplike boek

25 Meitsje in gearfetting fan tekst 2.
Soargje derfoar dat dy gearfetting net mear as 160 wurden hat.
Yn de gearfetting moatte de haadgedachte en de struktuer fan it orijineel
werom te finen wêze. Yn alle gefallen komme de neikommende ynformaasje-
eleminten foar:
– de feroaring;
– de feroarsakers;
– de foardielen;
– de problemen;
– de konklúzje.

Bronvermelding
Een opsomming van de in dit examen gebruikte bronnen, zoals teksten en afbeeldingen, is te vinden in het bij dit examen
behorende correctievoorschrift, dat na afloop van het examen wordt gepubliceerd.
700025-1-0020* einde