# Eindexamen Bedrijfseconomie VWO 2017 tijdvak 2

> Openbaar eindexamen. Bekijk en oefen het examen: https://slimmeexamens.nl/examens/vwo/bedrijfseconomie/2017/tijdvak-2

## Vragen in dit examen

### Vraag 1 – Balans

Wat kun je verwachten: Classificatie van voorzieningen als eigen of vreemd vermogen.

Wat moet je kennen: De leerling moet de definitie en aard van voorzieningen kennen en kunnen plaatsen binnen de balansstructuur (eigen of vreemd vermogen).

Vaardigheden: Balansstructuur kennen, Begrippen definiëren, Kennis van voorzieningen

Veelgemaakte fouten:
- Verwarring met reserves (eigen vermogen)
- Onjuiste classificatie

### Vraag 2 – Balans

### Vraag 3 – Balans

Wat kun je verwachten: Berekening van de toevoeging aan de Algemene Reserve na winstverdeling.

Wat moet je kennen: De leerling moet weten hoe de winstverdeling plaatsvindt en welk deel van de winst naar de Algemene Reserve gaat, na eventuele andere bestemmingen (dividend, etc.).

Vaardigheden: Winstverdeling toepassen, Balansposten begrijpen, Rekenvaardigheid, Gegevens interpreteren

Veelgemaakte fouten:
- Verkeerde winstbedrag gebruiken
- Andere winstbestemmingen vergeten af te trekken

### Vraag 4 – Balans

### Vraag 5 – Balans

Wat kun je verwachten: Berekening van solvabiliteit na winstverdeling en conclusie.

Wat moet je kennen: Je moet de formule voor solvabiliteit kennen (EV/VV) en kunnen toepassen, rekening houdend met de effecten van winstverdeling en betalingsverplichtingen op Eigen Vermogen en Vreemd Vermogen.

Vaardigheden: Solvabiliteitsformule toepassen, Effecten van transacties op balansposten inschatten, Rekenvaardigheid, Conclusie trekken

Veelgemaakte fouten:
- Verkeerde bedragen gebruiken voor EV/VV
- Winstverdeling niet correct verwerken
- Betalingsverplichtingen negeren

### Vraag 6 – Balans

Wat kun je verwachten: Benoemen van één specifiek voordeel van rechtspersoonlijkheid voor de bestuurders.

Wat moet je kennen: De leerling moet het concept van rechtspersoonlijkheid begrijpen en de gevolgen daarvan voor bestuurders kunnen benoemen.

Vaardigheden: Begrippenkennis, Gevolgen analyseren, Juridische aspecten herkennen

Veelgemaakte fouten:
- Voordelen voor de vereniging noemen i.p.v. bestuurders
- Meerdere voordelen noemen als er één gevraagd wordt
- Onjuiste juridische implicaties

### Vraag 7 – Balans

Wat kun je verwachten: Opstellen van een beginbalans per 1 januari 2016 met activa en passiva.

Wat moet je kennen: De leerling moet de structuur van een balans kennen en activa en passiva correct kunnen plaatsen en waarderen op een specifieke datum.

Vaardigheden: Balansposten herkennen, Activa en passiva indelen, Gegevens uit bronnen verwerken, Totaalbalans opstellen

Veelgemaakte fouten:
- Activa en passiva verwisselen
- Niet alle relevante posten meenemen
- Verkeerde waardering toepassen

### Vraag 8 – Balans

Wat kun je verwachten: Berekening van alle vaste maandelijkse kosten gerelateerd aan de bestelbus (afschrijving, verzekering, etc.).

Wat moet je kennen: De leerling moet het verschil kennen tussen constante en variabele kosten en de relevante constante kostenposten (afschrijving, verzekering, wegenbelasting, rente) kunnen identificeren en per maand berekenen.

Vaardigheden: Constante kosten identificeren, Jaarlijkse kosten omrekenen naar maandelijkse kosten, Afschrijvingskosten berekenen, Totale constante lasten optellen

Veelgemaakte fouten:
- Variabele kosten meenemen in de berekening
- Kosten niet omrekenen naar maandbasis
- Afschrijvingen verkeerd berekenen of vergeten

### Vraag 9 – Balans

### Vraag 10 – Balans

Wat kun je verwachten: Berekening van het aantal leden met openstaande contributie per 31 december 2016.

Wat moet je kennen: De leerling moet, op basis van beschikbare gegevens, het aantal leden kunnen berekenen dat hun contributie over een specifiek jaar (2016) nog niet heeft voldaan.

Vaardigheden: Gegevensanalyse, Rekenvaardigheid, Begrip van contributie-administratie

Veelgemaakte fouten:
- Verkeerde periode hanteren
- Totale contributie verwarren met openstaande contributie
- Rekenfouten bij het omrekenen naar aantal leden

### Vraag 11 – Balans

### Vraag 12 – Balans

Wat kun je verwachten: Opstellen van een complete eindbalans per 31 december 2016 voor BEUK.

Wat moet je kennen: De leerling moet in staat zijn een complete en correcte eindbalans op te stellen per een specifieke datum, waarbij alle activa en passiva correct worden geplaatst en gewaardeerd.

Vaardigheden: Balansopstelling, Classificatie van activa/passiva, Verwerking van alle relevante financiële gegevens

Veelgemaakte fouten:
- Balans niet sluitend krijgen
- Posten aan de verkeerde zijde plaatsen
- Ontbrekende posten
- Waarderingsfouten

### Vraag 13 – Balans

Wat kun je verwachten: Onderbouwing van een mening met specifieke financiële gegevens uit 2016.

Wat moet je kennen: De leerling moet financiële overzichten kunnen analyseren en specifieke gegevens daaruit kunnen selecteren en interpreteren om een gegeven mening of stelling te onderbouwen.

Vaardigheden: Financiële analyse, Argumentatie met cijfers, Gegevensinterpretatie, Selectie van relevante informatie

Veelgemaakte fouten:
- Geen concrete cijfers gebruiken
- De mening niet goed onderbouwen met relevante gegevens
- Irrelevante informatie aanhalen

### Vraag 14 – Balans

Wat kun je verwachten: Bepaling van bezettingsresultaat (positief/negatief) en toelichting zonder berekening.

Wat moet je kennen: Je moet het concept bezettingsresultaat op constante kosten begrijpen en kunnen uitleggen wanneer dit positief of negatief is, zonder een berekening uit te voeren. Dit vereist kennis van de relatie tussen werkelijke en normale bezetting.

Vaardigheden: Conceptueel begrip bezettingsresultaat, Relatie werkelijke/normale bezetting uitleggen, Argumenteren zonder cijfers

Veelgemaakte fouten:
- Toch een berekening geven
- Onjuiste relatie tussen bezetting en resultaat
- Onvoldoende toelichting

### Vraag 15 – Balans

Wat kun je verwachten: Berekening van een opslagpercentage voor variabele indirecte kosten voor 2017.

Wat moet je kennen: De leerling moet de formule en methode kennen om een opslagpercentage te berekenen dat specifiek bedoeld is voor de dekking van variabele indirecte kosten.

Vaardigheden: Kostenanalyse, Percentageberekening, Onderscheid tussen kostensoorten

Veelgemaakte fouten:
- Verkeerde basis voor het percentage kiezen
- Vaste en variabele kosten door elkaar halen
- Rekenfouten

### Vraag 16 – Balans

Wat kun je verwachten: Berekening van het opslagtarief voor constante indirecte kosten per manuur.

Wat moet je kennen: De leerling moet weten hoe constante indirecte kosten worden verdeeld over een kostendrager (manuren) en dit kunnen berekenen.

Vaardigheden: Kostensoorten onderscheiden, Kostprijsberekening toepassen, Gegevens uit bronnen halen, Delen

Veelgemaakte fouten:
- Variabele kosten meenemen
- Verkeerde kostendrager gebruiken
- Foutieve periode hanteren

### Vraag 17 – Balans

Wat kun je verwachten: Berekening van de totale offerteprijs door btw toe te voegen aan de prijs exclusief btw.

Wat moet je kennen: De leerling moet weten hoe btw wordt berekend en toegevoegd aan een bedrag om de prijs inclusief btw te krijgen.

Vaardigheden: Btw-percentage toepassen, Prijs exclusief btw omzetten naar inclusief btw, Offerteprijs correct berekenen

Veelgemaakte fouten:
- Btw-percentage verkeerd toepassen (bijv. van inclusief naar exclusief rekenen)
- Rekenfouten maken
- Vergeten de btw toe te voegen

### Vraag 18 – Balans

Wat kun je verwachten: Berekening van de verandering in jaarlijkse afschrijvingskosten en of dit een toename/afname is.

Wat moet je kennen: De leerling moet weten hoe afschrijvingskosten worden berekend (aanschafwaarde - restwaarde) / levensduur en hoe een wijziging in deze parameters de jaarlijkse afschrijving beïnvloedt.

Vaardigheden: Afschrijvingskosten berekenen, Verschil berekenen tussen twee afschrijvingsbedragen, Conclusie trekken over toename/afname

Veelgemaakte fouten:
- Vergeten de 'nieuwe' afschrijving te berekenen vanaf het juiste moment
- De restwaarde of levensduur verkeerd interpreteren
- Niet aangeven of het een toename of afname is

### Vraag 19 – Balans

Wat kun je verwachten: Analyse van een aanpassing op de creditzijde van de balans per 1 januari 2017.

Wat moet je kennen: De leerling moet de impact van een specifieke aanpassing op de creditzijde van de balans kunnen identificeren, inclusief de betreffende balansposten, bedragen en de aard van de verandering (toename/afname).

Vaardigheden: Balansanalyse, Impact van transacties op passiva, Specificeren van balansmutaties

Veelgemaakte fouten:
- Verkeerde balansposten benoemen
- Toename/afname verwisselen
- Bedragen onjuist toepassen zonder de context van 'deze aanpassing'

### Vraag 20 – Balans

Wat kun je verwachten: Twee argumenten voor vreemd vermogen boven aandelenemissie vanuit directieperspectief.

Wat moet je kennen: De leerling moet de voor- en nadelen van vreemd vermogen en eigen vermogen (aandelenemissie) kennen, specifiek vanuit het perspectief van de directie.

Vaardigheden: Financieringsvormen vergelijken, Voordelen/nadelen benoemen, Inzicht in bedrijfsfinanciering

Veelgemaakte fouten:
- Redenen noemen die niet specifiek voor de directie gelden
- Slechts één reden noemen

### Vraag 21 – Balans

Wat kun je verwachten: Berekening van de maximale hypothecaire lening op basis van een percentage van de waarde.

Wat moet je kennen: De leerling moet begrijpen dat banken een percentage van de executiewaarde of marktwaarde als maximale hypotheek verstrekken en dit kunnen toepassen.

Vaardigheden: Percentageberekening toepassen, Relevante waarde (executiewaarde/marktwaarde) identificeren, Maximale lening berekenen

Veelgemaakte fouten:
- Het verkeerde waardebegrip gebruiken (bijv. aanschafwaarde i.p.v. executiewaarde)
- Het percentage verkeerd toepassen
- Rekenfouten maken

### Vraag 22 – Balans

Wat kun je verwachten: Berekening van de winst na vennootschapsbelasting over 2017, afgerond op hele euro's.

Wat moet je kennen: De leerling moet de stappen van winstberekening kennen, inclusief het toepassen van vennootschapsbelasting, en kunnen afronden.

Vaardigheden: Winstberekening toepassen, Vennootschapsbelasting berekenen, Formuleblad gebruiken, Afronden

Veelgemaakte fouten:
- Winst voor belasting als eindantwoord geven
- Verkeerd belastingtarief toepassen
- Niet afronden of verkeerd afronden

### Vraag 23 – Balans

Wat kun je verwachten: Berekening van dividend per aandeel en vergelijking met de eis van aandeelhouders.

Wat moet je kennen: De leerling moet weten hoe dividend per aandeel wordt berekend en dit kunnen vergelijken met een gestelde eis.

Vaardigheden: Dividendberekening toepassen, Gegevens uit bronnen halen, Formuleblad gebruiken, Vergelijken

Veelgemaakte fouten:
- Winst voor belasting gebruiken
- Aantal aandelen vergeten
- Niet vergelijken met de eis

### Vraag 24 – Balans

Wat kun je verwachten: Het correct invullen van de creditzijde van de balans per 1 januari 2018, rekening houdend met de genoemde mutaties.

Wat moet je kennen: De leerling moet de structuur van de creditzijde van een balans kennen en kunnen aanpassen op basis van gegeven transacties (financiering, winstverdeling, aflossing).

Vaardigheden: Balansposten correct plaatsen, Effect van financiering op balansposten doorzien, Effect van winstverdeling en aflossing op balansposten doorzien, Balans opstellen per een specifieke datum

Veelgemaakte fouten:
- Transacties op de verkeerde balanspost boeken
- De datum (1 januari 2018) niet correct hanteren voor alle mutaties
- Vergeten dat een aflossing een deel van de langlopende schuld kortlopend maakt

### Vraag 25 – Balans

Wat kun je verwachten: Berekening om een bewering te controleren en een conclusie te trekken.

Wat moet je kennen: Je moet de bewering van Fleur Heuft begrijpen en met een relevante berekening kunnen controleren of deze bewering klopt. Dit vereist inzicht in de context van de opgave.

Vaardigheden: Bewering analyseren, Relevante gegevens vinden, Berekening uitvoeren, Conclusie trekken

Veelgemaakte fouten:
- Onjuiste berekening
- Geen duidelijke conclusie
- Niet de bewering van Fleur controleren

### Vraag 26 – Balans

Wat kun je verwachten: Berekening van brutowinst voor één verkooptransactie.

Wat moet je kennen: Je moet weten hoe je brutowinst berekent (verkoopprijs min inkoopprijs) en deze formule kunnen toepassen op één specifieke verkooptransactie.

Vaardigheden: Formules toepassen, Gegevens selecteren, Rekenvaardigheid

Veelgemaakte fouten:
- Verkeerde bedragen gebruiken
- Nettowinst berekenen i.p.v. brutowinst

### Vraag 27 – Balans

Wat kun je verwachten: Berekening van de technische voorraad wensballonnen op een specifieke datum.

Wat moet je kennen: De leerling moet het concept van technische voorraad begrijpen en kunnen berekenen op basis van beginvoorraad, inkopen en verkopen.

Vaardigheden: Voorraadadministratie begrijpen, Mutaties verwerken, Gegevens uit bronnen halen, Optellen en aftrekken

Veelgemaakte fouten:
- Economische voorraad verwarren met technische voorraad
- Verkeerde periode hanteren
- Inkoop/verkoop verkeerd verrekenen

### Vraag 28 – Balans

Wat kun je verwachten: Een duidelijke reden waarom de economische voorraad afwijkt van de technische voorraad op een specifieke datum.

Wat moet je kennen: De leerling moet het verschil tussen economische en technische voorraad kennen en kunnen uitleggen welke situaties tot een afwijking leiden (bijv. goederen onderweg, goederen verkocht maar nog niet geleverd).

Vaardigheden: Definitie van economische voorraad kennen, Definitie van technische voorraad kennen, Situaties identificeren die een verschil veroorzaken

Veelgemaakte fouten:
- De definities van economische en technische voorraad door elkaar halen
- Een reden geven die niet tot een afwijking leidt
- Geen concrete situatie noemen

## Opgaven (tekst van het examen)

### Pagina 1

Examen VWO
2017
tijdvak 2
woensdag 21 juni
13.30 - 16.30 uur
management & organisatie
Bij dit examen horen een bijlage en een uitwerkbijlage.

Dit examen bestaat uit 28 vragen.
Voor dit examen zijn maximaal 66 punten te behalen.
Voor elk vraagnummer staat hoeveel punten met een goed antwoord behaald kunnen worden.

Als bij een vraag een verklaring, uitleg of berekening gevraagd wordt, worden aan
het antwoord meestal geen punten toegekend als deze verklaring, uitleg of
berekening ontbreekt.

Geef niet meer antwoorden (redenen, voorbeelden e.d.) dan er worden gevraagd.
Als er bijvoorbeeld twee redenen worden gevraagd en je geeft meer dan twee
redenen, dan worden alleen de eerste twee in de beoordeling meegeteld.

VW-0251-a-17-2-o

### Pagina 2

Opgave 1

Uitgeverij Het Lezende Luipaard nv toont de volgende cijfers:

Creditzijde van de balansen Het Lezende Luipaard nv
(getallen x € 1.000)

| | 31-12-2016 | 1-1-2016 |
|---|---|---|
| Aandelenkapitaal | 5.000 |  |
| Aandelen in portefeuille | 1.000 | 4.000 | 3.800 |
| 5% Winstpreferente aandelen |  | 800 | 800 |
| Agioreserve |  | 950 | 600 |
| Algemene reserve |  | 1.200 | 1.200 |
| Voorzieningen |  | 2.000 | 1.200 |
| 6% Hypothecaire lening |  | 3.100 | 2.900 |
| Crediteuren |  | 1.400 | 1.900 |
| Winst na belasting |  | 610 |  |
|  | 14.060 | 12.400 |

De nominale waarde van een aandeel is € 50.

1p 1 Behoren de voorzieningen tot het eigen vermogen of tot het vreemde vermogen?

De enige aandelenemissie in 2016 was op 30 juni.

2p 2 Bereken de emissiekoers in euro's van een aandeel Het Lezende Luipaard bij de emissie van 30 juni 2016.

VW-0251-a-17-2-o 2 / 12 lees verder ► ► ►

### Pagina 3

De directie wil graag dat de solvabiliteit (Eigen Vermogen/Vreemd
Vermogen), na winstverdeling en het voldoen aan de
betalingsverplichtingen als gevolg van de winstverdeling, boven de 1,0
blijft. Zij stelt de volgende verdeling van de winst na belasting over 2016
voor:
- Het restant van de winst na belasting en dividend op de balans onder
‘Algemene Reserve' wordt opgenomen.
- Houders van winstpreferente aandelen ontvangen uitsluitend
cashdividend.
- Voor alle houders van gewone aandelen is 3,5% cashdividend en
4% stockdividend beschikbaar.
De Algemene Vergadering van Aandeelhouders is hiermee akkoord
gegaan.
De dividendbelasting is 15%.
2p 3 Bereken het bedrag dat wordt toegevoegd aan de balanspost Algemene
Reserve van Het Lezende Luipaard na de winstverdeling over 2016.
2p 4 Bereken de totale dividendbelasting die de belastingdienst als gevolg van
de winstverdeling over 2016 van Het Lezende Luipaard moet ontvangen.
3p 5 Toon met een berekening aan of de solvabiliteit (Eigen Vermogen/Vreemd
Vermogen) van het Lezende Luipaard, na de winstverdeling en het
voldoen aan de betalingsverplichtingen als gevolg van de winstverdeling
over 2016, boven de 1,0 blijft.
VW-0251-a-17-2-o 3 / 12 lees verder ► ►►

### Pagina 4

Opgave 2

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 5.

Bij deze opgave blijven de belastingen buiten beschouwing.

BEUK is de jongerenorganisatie van de vereniging Behoud het
Nederlands Landschap (BNL).
Van BEUK kunnen alleen jongeren lid worden. BEUK houdt zich vooral
bezig met veldonderzoek, natuurbescherming en natuurbeheer.

BEUK is een vereniging met rechtspersoonlijkheid.

1p 6 Noem één voordeel voor de bestuurders van BEUK dat de vereniging
rechtspersoonlijkheid heeft.

BEUK moet ieder jaar aan haar leden en aan het bestuur van BNL
rapporteren over de financiën. Zij moet hiertoe financiële overzichten
opstellen.

Beginbalans per 1 januari 2016

3p 7 Stel met behulp van de informatiebronnen 1 en 2 de beginbalans van
BEUK per 1 januari 2016 op. Vul hiertoe de uitwerkbijlage die bij deze
vraag hoort zo volledig mogelijk in.

Bij de vragen 8 tot en met 13 horen de informatiebronnen 2 tot en met 5.

Staat van baten en lasten over 2016

Voor het vervoer van materiaal van en naar de verschillende
zomerkampen werden tot en met februari 2016 bestelbussen gehuurd. De
transportlasten liepen daardoor hoog op.
Besloten werd om per 1 maart 2016 een tweedehands bestelbus aan te
schaffen.

2p 8 Bereken voor BEUK de totale maandelijkse constante lasten die
voortkomen uit aanschaf en bezit van de bestelbus vanaf 1 maart 2016.

4p 9 Vul de resterende gegevens van de staat van baten en lasten over 2016
in. Vul hiertoe de uitwerkbijlage die bij deze vraag hoort zo volledig
mogelijk in.

VW-0251-a-17-2-o 4 / 12 lees verder
Voor alle eindexamens, zie ook www.ssl-leiden.nl. Pagina: 319

### Pagina 5

Balans per 31 december 2016

2p 10 Bereken hoeveel leden op 31 december 2016 de contributie over 2016 niet hebben betaald.
2p 11 Bereken de omvang van de Voorziening onderhoud bestelbus per 31 december 2016.

De penningmeester stelt met behulp van de beginbalans per 1 januari 2016, de staat van baten en lasten over 2016 en het overzicht van ontvangsten en uitgaven in 2016 de eindbalans per 31 december 2016 op.

6p 12 Stel de eindbalans per 31 december 2016 van BEUK op. Vul hiertoe de uitwerkbijlage die bij deze vraag hoort zo volledig mogelijk in.

Oordeel bestuur BNL

Het bestuur van BNL bestudeert de eindbalans van BEUK per 31 december 2016 en is erg ontevreden over de omvang van de liquide middelen van de jongerenorganisatie.
De penningmeester van BEUK relativeert de zorgen over de omvang van de liquide middelen: "Het is geen structureel probleem."

2p 13 Ondersteun de mening van de penningmeester van BEUK met behulp van gegevens uit de financiële overzichten van 2016.

VW-0251-a-17-2-0 5 / 12 lees verder ► ► ►

### Pagina 6

Opgave 3

In deze opgave is het btw-tarief 21%.

Dan Bricklin is directeur-grootaandeelhouder en tevens de enige
werknemer van klussenbedrijf Visicalc bv. Voor het maken van offertes
kijkt Bricklin naar zijn gerealiseerde cijfers van 2016 en gebruikt deze als
basis voor 2017.

Gegevens over 2016
[FIGUUR: Tabel met kosten en omzetgegevens voor 2016. Rijen: directe materiaalkosten, variabele indirecte kosten, constante indirecte kosten, normaal aantal manuren, werkelijk aantal manuren, bruto-uurloon in offerte, winstmarge. Kolommen met bedragen.]
directe materiaalkosten € 360.000
variabele indirecte kosten € 97.200
constante indirecte kosten € 25.000
normaal aantal manuren 1.700
werkelijk aantal manuren 1.820
bruto-uurloon in offerte € 38,50
winstmarge 15% van de offerteprijs exclusief btw

1p 14 Was er over 2016 sprake van een positief of van een negatief
bezettingsresultaat op de constante kosten? Licht het antwoord toe
zonder een berekening.

Ter berekening van de kostprijs van een klus past Bricklin de verfijnde
opslagmethode toe:
– De variabele indirecte kosten worden uitgedrukt in een percentage van
de directe materiaalkosten.
– De constante indirecte kosten worden uitgedrukt in een opslag in
euro’s per manuur.

Bricklin verwacht dat de totale constante indirecte kosten over 2017 met
2% zullen toenemen ten opzichte van die over 2016 en dat de loonkosten
per manuur en het normale aantal manuren gelijk blijven.

1p 15 Bereken voor 2017 het opslagpercentage ter dekking van de variabele
indirecte kosten.

2p 16 Bereken voor 2017 het tarief in euro’s per manuur ter dekking van de
constante indirecte kosten.

VW-0251-a-17-2-o
6 / 12
lees verder ►►►

### Pagina 7

In maart 2017 maakt Bricklin een offerte voor de uitbouw van een
woonkamer.
In de offerte is onder andere opgenomen aan:
- directe materiaalkosten: € 3.200
- totale werktijd: 36 uur.

4p 17 Bereken de offerteprijs inclusief btw.

VW-0251-a-17-2-o 7 / 12 lees verder ►►►

### Pagina 8

Opgave 4

Flat.com is een webwinkel, gespecialiseerd in de verkoop van boeken en consumentenelektronica.

[FIGUUR: Een winkelwagentje en een computermuis.]

Met de groei van internetverkopen zorgde het systeem van handmatig bestellingen verwerken voor steeds meer vertragingen en fouten.

Begin 2012 besloot Flat.com een nieuwe hal te plaatsen. Dit leidde tot investeringen die op de balans per 1 januari 2013 tegen de historische aanschafwaarde zijn opgenomen.

Investeringen in hal plus aanvullende gegevens

hal
aanschafwaarde € 2.500.000
restwaarde € 400.000
levensduur 20 jaar
exploitatiekosten € 10.000 per jaar

Vier jaar later er besloten om op 1 januari 2017 over te gaan tot een eenmalige herwaardering van de hal.

VW-0251-a-17-2-o 8 / 12 lees verder ►►►

### Pagina 9

Herwaardering hal
Met ingang van 1 januari 2017 wordt de hal niet langer gewaardeerd
tegen de historische aanschafwaarde, maar tegen de actuele waarde.
De accountant geeft aan dat er, bij waardering van de hal tegen de
actuele waarde, uitgegaan moet worden van een aanschafwaarde van
€ 3.000.000 en een restwaarde van € 480.000. De levensduur blijft
onveranderd.

2p 18 Bereken met welk bedrag de jaarlijkse afschrijvingskosten van de hal met
ingang van 2017 veranderen als gevolg van deze aanpassing. Geef ook
aan of er sprake is van een toename of van een afname.

2p 19 Tot welke verandering(en) op de creditzijde van de balans per
1 januari 2017 leidt deze aanpassing? Geef de balanspost(en), het (de)
bedrag(en) en of er sprake is van een toename of van een afname.
VW-0251-a-17-2-o 9 / 12 lees verder ►►►

### Pagina 10

Opgave 5
Bij deze opgave horen de informatiebronnen 6 tot en met 8.
In deze opgave blijft de btw buiten beschouwing.
Greenturtle nv is een groothandel in grasrobots. Greenturtle wil verhuizen
van Groningen naar een nieuw pand in Nunspeet. Dit pand vergt op
1 januari 2017 een investering van € 2.000.000.
De directie stelt aan de Algemene Vergadering van Aandeelhouders voor
om deze investering te financieren door middel van:
het afsluiten van een zo hoog mogelijke hypothecaire lening bij de
Termijnbank en,
indien noodzakelijk, een emissie van aandelen voor het resterende
bedrag.

2p 20 Noem twee redenen waarom de directie een voorkeur kan hebben voor
financiering door middel van vreemd vermogen boven een emissie van
aandelen.

De Termijnbank wil Greenturtle een hypothecaire lening van een bepaald
maximumbedrag verstrekken. De Termijnbank gaat er bij het berekenen
van dit maximumbedrag van uit dat na het afsluiten van de hypothecaire
lening en de emissie van aandelen de solvabiliteit (Totaal Vermogen/
Totaal Vreemd Vermogen) per 1 januari 2017 niet lager mag worden dan
1,5 (zie informatiebron 6).

3p 21 Bereken de maximale omvang van de hypothecaire lening die de
Termijnbank op 1 januari 2017 zal verstrekken ten behoeve van de
financiering.

Het resterende bedrag voor de investering wil de directie via een emissie
van aandelen financieren. De emissiekoers is door de directie vastgesteld
op 150%.
De aandeelhouders gaan akkoord met de emissie mits het beschikbare
dividend per aandeel over 2017 minstens € 3 bedraagt.

De directie van Greenturtle verwacht dat door de investering de winst na
vennootschapsbelasting over 2017 met 20% zal stijgen ten opzichte van
de winst na vennootschapsbelasting over 2016. Hierdoor kan worden
voldaan aan de dividend eis van de aandeelhouders.

VW-0251-a-17-2-o
10/12
lees verder

### Pagina 11

Hier is een gestructureerde analyse van de examenpagina:

1.  **Type pagina**: Opgave

2.  **Visuele elementen**:
    *   Er zijn geen grafieken, tabellen, figuren of diagrammen direct zichtbaar op deze pagina. Het verwijst echter naar "informatiebron 6, 7 en 8" en een "formuleblad" en een "uitwerkbijlage", wat suggereert dat deze elementen elders in het examen aanwezig zijn en noodzakelijk zijn voor het beantwoorden van de vragen. Verder is de pagina opgedeeld in genummerde vragen (22 t/m 25) met bijbehorende puntentelling (bijv. "2p" voor 2 punten, "3p" voor 3 punten, "5p" voor 5 punten). Aan de onderkant staat het paginanummer "11/12" en een indicatie "lees verder", wat bevestigt dat dit een deel van een langer examen is.

3.  **Wiskundig/wetenschappelijk concept**:
    *   **Bedrijfseconomie/Financieel Management**: De vragen behandelen concepten zoals:
        *   **Rentabiliteit op geïnvesteerd eigen vermogen (REV)**
        *   **Winst na vennootschapsbelasting**
        *   **Dividend per aandeel** (en aandeelhoudersverwachtingen)
        *   **Balans opstellen/wijzigen** (creditzijde, aandelenkapitaal, langlopende schulden)
        *   **Financiering** (nieuw pand, hypothecaire lening)
        *   **Winstuitkeringen en winstverdeling**
        *   **Solvabiliteit** (in relatie tot rentabiliteit/rentepercentage)
        *   **Variabel interestpercentage**

4.  **Context**:
    De student wordt gevraagd om verschillende financiële berekeningen en analyses uit te voeren met betrekking tot een bedrijfssituatie over de jaren 2017 en 2018. Specifiek moet de student:
    *   **Vraag 22**: De verwachte winst na vennootschapsbelasting voor 201

### Pagina 12

Opave 6

In deze opgave blijven de belastingen buiten beschouwing.

OLGA bv importeert één type wensballon vanuit Polen. Ze levert op
bestelling aan verschillende afnemers in Nederland. OLGA hanteert voor
de voorraadwaardering het lifo-systeem.

- Over de maand november 2016 is het volgende bekend:
- De verkoopprijs is € 3,50 per wensballon.
- Bij een verkoop door OLGA boven de 150.000 stuks per keer wordt
10% korting gegeven op het totaalbedrag van deze bestelling.
- De technische voorraad van OLGA op 1 november 2016 is
175.000 wensballonnen ter waarde van € 1,30 per stuk.
- De levertijd bij een bestelling uit Polen is drie dagen.
- De levertijd bij een bestelling aan afnemers is één dag.

Verdere gegevens over de in- en verkopen van OLGA:
[FIGUUR: Tabel met datum, inkoop aantal stuks, inkoopprijs per stuk, verkoop aantal stuks]
datum | inkoop aantal stuks | inkoopprijs per stuk | verkoop aantal stuks
------- | -------- | -------- | --------
30 oktober | 150.000 | € 1,25 |
4 november |  |  | 80.000
7 november | 100.000 | € 1,20 |
15 november |  |  | 150.000
19 november | 100.000 | € 1,10 |
28 november |  |  | 200.000
30 november | 200.000 | € 1,00 |

3p 26 Bereken de brutowinst van de verkoop op 28 november 2016.

1p 27 Bereken de technische voorraad in aantallen wensballonnen per
1 december 2016.

De economische voorraad is 295.000 wensballonnen per 1 december
2016.

1p 28 Geef een reden waarom de economische voorraad afwijkt van de
technische voorraad per 1 december 2016.

VW-0251-a-17-2-o 12 / 12 einde ■