# Eindexamen Bedrijfseconomie VWO 2006 tijdvak 2 > Openbaar eindexamen. Bekijk en oefen het examen: https://slimmeexamens.nl/examens/vwo/bedrijfseconomie/2006/tijdvak-2 ## Vragen in dit examen ### Vraag 6 Wat kun je verwachten: Uitleg van een concept of een korte berekening. Wat moet je kennen: De leerling moet een specifiek bedrijfseconomisch concept kunnen uitleggen of een eenvoudige berekening kunnen uitvoeren die hierbij hoort. Vaardigheden: Begrippen toepassen, Korte analyse, Concreet formuleren, Eventueel rekenen Veelgemaakte fouten: - Te algemeen antwoord - Onvolledige uitleg - Reken-/interpretatiefouten ### Vraag 7 Wat kun je verwachten: Een kort en correct antwoord op een specifieke vraag. Wat moet je kennen: De leerling moet een specifiek bedrijfseconomisch concept of principe kunnen uitleggen of een eenvoudige berekening kunnen uitvoeren. Vaardigheden: Kennis reproduceren, Begrippen uitleggen, Eenvoudig rekenen (indien van toepassing), Nauwkeurig formuleren Veelgemaakte fouten: - Onvolledige definities - Verkeerde termen gebruiken - Niet to the point zijn ### Vraag 8 Wat kun je verwachten: Beantwoord een vraag van 2 punten door je kennis correct en volledig toe te passen. Wat moet je kennen: Je moet de vraag goed lezen en je bedrijfseconomische kennis toepassen om een correct en volledig antwoord te geven dat 2 punten waard is. Vaardigheden: Vraaginterpretatie, Kennis toepassen, Antwoord formuleren, Nauwkeurigheid Veelgemaakte fouten: - De vraag verkeerd begrijpen - Onvolledig antwoorden - Fouten maken ### Vraag 9 Wat kun je verwachten: Een directe, feitelijke beantwoording van een kennisvraag. Wat moet je kennen: De leerling moet een enkel bedrijfseconomisch begrip of feit correct kunnen benoemen of definiëren. Vaardigheden: Definiëren, Kennis reproduceren, Nauwkeurig benoemen Veelgemaakte fouten: - Onjuiste definitie - Te vaag antwoord ### Vraag 10 Wat kun je verwachten: Een correcte weergave of toepassing van een basisbegrip uit Opgave 1. Wat moet je kennen: Je moet de basisbegrippen en theorieën die horen bij Opgave 1 kennen en kunnen toepassen. Dit kan een definitie of een eenvoudige uitleg zijn. Vaardigheden: Begrijpend lezen, Kernbegrippen herkennen, Basiskennis reproduceren, Beknopt formuleren Veelgemaakte fouten: - Onvolledige antwoorden geven - Begrippen door elkaar halen - De vraag niet precies beantwoorden ### Vraag 11 Wat kun je verwachten: Uitleg van een concept of een korte berekening. Wat moet je kennen: De leerling moet een specifiek bedrijfseconomisch concept kunnen uitleggen of een eenvoudige berekening kunnen uitvoeren die hierbij hoort. Vaardigheden: Begrippen toepassen, Korte analyse, Concreet formuleren, Eventueel rekenen Veelgemaakte fouten: - Te algemeen antwoord - Onvolledige uitleg - Reken-/interpretatiefouten ### Vraag 12 Wat kun je verwachten: Een vraag die inzicht toont in een bedrijfseconomisch concept of een korte analyse. Wat moet je kennen: Je moet een bedrijfseconomisch principe kunnen toepassen of een verband kunnen leggen tussen twee concepten, eventueel met een korte toelichting. Vaardigheden: Gegevens interpreteren, Logisch redeneren, Correcte terminologie gebruiken, Verbanden leggen Veelgemaakte fouten: - Verkeerde aannames doen - Onduidelijke formulering - Niet alle stappen laten zien bij een berekening ### Vraag 13 Wat kun je verwachten: Een uitgebreid antwoord dat kennis en inzicht toont, mogelijk met berekeningen. Wat moet je kennen: De leerling moet relevante bedrijfseconomische concepten kunnen toepassen en een onderbouwde conclusie of berekening kunnen presenteren die past bij een vraag van 5 punten. Vaardigheden: Kennis toepassen, Analyseren, Argumenteren, Berekenen (indien van toepassing) Veelgemaakte fouten: - Onvolledige antwoorden - Niet alle aspecten meenemen - Fouten in berekeningen (indien van toepassing) ### Vraag 14 Wat kun je verwachten: Een kort, feitelijk antwoord of definitie gerelateerd aan Opgave 1. Wat moet je kennen: Je moet een basisbegrip of definitie uit Opgave 1 kennen en kunnen reproduceren. Het gaat hier vaak om het herkennen van een term of het geven van een kort, feitelijk antwoord. Vaardigheden: Definities reproduceren, Basisbegrippen herkennen, Nauwkeurig lezen Veelgemaakte fouten: - Overdenken van de vraag - Onjuiste definitie geven ### Vraag 15 Wat kun je verwachten: Een vraag die een korte uitleg of een eenvoudige berekening vereist. Wat moet je kennen: Je moet een bedrijfseconomisch concept kunnen uitleggen in 1-2 zinnen of een eenvoudige berekening kunnen uitvoeren. Vaardigheden: Informatie analyseren, Begrippen toepassen, Kort en bondig uitleggen, Eenvoudig rekenen Veelgemaakte fouten: - Onvolledige uitleg geven - Rekenfouten maken - Niet alle relevante aspecten benoemen ### Vraag 16 Wat kun je verwachten: Een korte uitleg, toepassing van een concept of een eenvoudige berekening uit Opgave 4. Wat moet je kennen: Je moet een bedrijfseconomisch concept uit Opgave 4 kunnen toepassen of een eenvoudige berekening kunnen uitvoeren. Dit vraagt om iets meer dan alleen reproduceren. Vaardigheden: Concepten toepassen, Eenvoudige berekeningen uitvoeren, Korte uitleg formuleren, Relevante informatie selecteren Veelgemaakte fouten: - Antwoord onvolledig laten - Verkeerde formule gebruiken - Niet alle benodigde stappen tonen ### Vraag 17 Wat kun je verwachten: Een korte, directe vraag die een specifiek begrip of feit test. Wat moet je kennen: Je moet een specifiek bedrijfseconomisch begrip of feit direct kunnen benoemen of herkennen. Dit vraagt om parate kennis. Vaardigheden: Definities reproduceren, Kernbegrippen herkennen, Feiten onthouden Veelgemaakte fouten: - Onnauwkeurig zijn in je antwoord - Begrippen door elkaar halen ### Vraag 18 Wat kun je verwachten: Beantwoord een vraag van 2 punten door je kennis correct en volledig toe te passen. Wat moet je kennen: Je moet de vraag goed lezen en je bedrijfseconomische kennis toepassen om een correct en volledig antwoord te geven dat 2 punten waard is. Vaardigheden: Vraaginterpretatie, Kennis toepassen, Antwoord formuleren, Nauwkeurigheid Veelgemaakte fouten: - De vraag verkeerd begrijpen - Onvolledig antwoorden - Fouten maken ### Vraag 19 Wat kun je verwachten: Een kort, direct en feitelijk correct antwoord op een specifieke vraag. Wat moet je kennen: Je moet een specifiek bedrijfseconomisch begrip, feit of eenvoudige berekening direct kunnen reproduceren of toepassen. Het gaat hier vaak om parate kennis. Vaardigheden: Parate kennis oproepen, Nauwkeurigheid, Direct antwoord formuleren Veelgemaakte fouten: - Te veel uitleg geven waar een kort antwoord volstaat - Onnodig ingewikkeld denken bij een simpele vraag ### Vraag 20 Wat kun je verwachten: Een korte, accurate uitleg of definitie van een bedrijfseconomisch begrip. Wat moet je kennen: De leerling moet basisbegrippen van bedrijfseconomie kunnen definiëren of een korte uitleg kunnen geven over een specifiek onderwerp. Het gaat om het reproduceren van kennis of een eenvoudige toepassing. Vaardigheden: Kennis reproduceren, Begrippen uitleggen, Eenvoudige analyse Veelgemaakte fouten: - Onvolledige uitleg - Verkeerde definitie - Te algemeen antwoord ### Vraag 21 Wat kun je verwachten: Een vraag die dieper ingaat op een bedrijfseconomisch onderwerp, mogelijk met cijfers. Wat moet je kennen: De leerling moet in staat zijn om een bedrijfseconomisch concept uit te leggen of een berekening uit te voeren, waarbij meerdere stappen of argumenten nodig zijn. Het gaat vaak om het toepassen van theorie op een specifieke situatie. Vaardigheden: Informatie analyseren, Logisch redeneren, Berekeningen uitvoeren, Antwoord structureren Veelgemaakte fouten: - Onvolledige uitleg geven - Rekenfouten maken - Stappen in de redenering overslaan ### Vraag 22 Wat kun je verwachten: Een specifiek antwoord gebaseerd op de context van Opgave 5. Wat moet je kennen: Je moet de specifieke inhoud van Opgave 5 begrijpen en de relevante bedrijfseconomische concepten kunnen toepassen. Het gaat om een directe vraag over de opgave. Vaardigheden: Informatie uit de opgave filteren, Relevante theorie koppelen, Nauwkeurig antwoord formuleren, Contextueel redeneren Veelgemaakte fouten: - Te algemeen antwoorden - Niet verwijzen naar de opgave - Onjuiste interpretatie van de context ### Vraag 23 Wat kun je verwachten: Een vraag die een gedetailleerde uitleg of een meerstapsberekening vereist. Wat moet je kennen: De leerling moet bedrijfseconomische theorieën en modellen kunnen toepassen en in staat zijn om een onderbouwde conclusie te trekken of een complexe berekening uit te voeren. Dit vereist vaak inzicht in verbanden tussen verschillende concepten. Vaardigheden: Gegevens interpreteren, Formules toepassen, Argumentatie opbouwen, Conclusies trekken Veelgemaakte fouten: - Aannames niet expliciet maken - Antwoord niet volledig onderbouwen - Verkeerde formules gebruiken ### Vraag 24 Wat kun je verwachten: Een kort, direct en feitelijk correct antwoord op een specifieke vraag. Wat moet je kennen: Je moet een specifiek bedrijfseconomisch begrip, feit of eenvoudige berekening direct kunnen reproduceren of toepassen. Het gaat hier vaak om parate kennis. Vaardigheden: Parate kennis oproepen, Nauwkeurigheid, Direct antwoord formuleren Veelgemaakte fouten: - Te veel uitleg geven waar een kort antwoord volstaat - Onnodig ingewikkeld denken bij een simpele vraag ### Vraag 25 – ** de student wordt geconfronteerd met een casus o Wat kun je verwachten: Een kort, specifiek antwoord dat direct uit de casus volgt. Wat moet je kennen: De leerling moet relevante informatie uit een casus kunnen halen en een direct antwoord kunnen formuleren op basis hiervan. Het gaat om het snel identificeren van een specifiek gegeven of een eenvoudige conclusie. Vaardigheden: Informatie selecteren, Casus interpreteren, Direct antwoord formuleren Veelgemaakte fouten: - Onjuiste informatie selecteren - Te veel of te weinig antwoorden - Niet direct antwoord geven ### Vraag 26 – ** de student wordt geconfronteerd met een casus o Wat kun je verwachten: Een vraag die vraagt om de toepassing van theorie op een specifieke situatie uit de casus, met een onderbouwing. Wat moet je kennen: De leerling moet bedrijfseconomische theorieën en modellen kunnen herkennen en toepassen binnen de context van een gegeven bedrijfscasus. Dit omvat het interpreteren van gegevens en het trekken van logische conclusies. Vaardigheden: Casus interpreteren, Relevante informatie filteren, Bedrijfseconomische modellen toepassen, Conclusies trekken Veelgemaakte fouten: - De vraag verkeerd interpreteren - Belangrijke details in de casus missen - Geen duidelijke onderbouwing geven voor het antwoord ### Vraag 27 – ** de student wordt geconfronteerd met een casus o Wat kun je verwachten: Een onderbouwd antwoord of berekening, gebaseerd op de casus en bedrijfseconomische principes. Wat moet je kennen: De leerling moet een bedrijfseconomisch concept kunnen toepassen op de gegeven casus en een onderbouwd antwoord kunnen geven. Dit kan een korte analyse, een berekening of een verklaring in de context van de casus zijn. Vaardigheden: Casus analyseren, Begrippen toepassen, Argumenteren/Verklaren, Berekeningen uitvoeren (indien van toepassing) Veelgemaakte fouten: - Antwoord niet koppelen aan casus - Onvoldoende onderbouwing - Fouten in berekeningen (indien van toepassing) ### Vraag 28 – ** de student wordt geconfronteerd met een casus o Wat kun je verwachten: Een toepassingsvraag waarbij je bedrijfseconomische kennis gebruikt om een casus te analyseren en te beantwoorden. Wat moet je kennen: De leerling moet in staat zijn om bedrijfseconomische concepten en theorieën toe te passen op een specifieke bedrijfscasus. Dit vereist het analyseren van de gegeven informatie en het formuleren van een onderbouwd antwoord. Vaardigheden: Casusanalyse, Informatie selecteren en interpreteren, Bedrijfseconomische begrippen toepassen, Argumenteren Veelgemaakte fouten: - Niet alle relevante informatie uit de casus gebruiken - Te veel algemene kennis toepassen zonder link naar de casus - Oppervlakkige analyse zonder diepgang ### Vraag 29 – ** de student wordt geconfronteerd met een casus o Wat kun je verwachten: Analyse van een casus met onderbouwde toepassing van bedrijfseconomische kennis. Wat moet je kennen: Je moet een bedrijfseconomische casus kunnen analyseren en de juiste theorieën of berekeningen hierop toepassen. Het is belangrijk je antwoord goed te onderbouwen. Vaardigheden: Casusanalyse, Probleemherkenning, Theorie toepassen, Argumentatie opbouwen, Gestructureerd antwoorden Veelgemaakte fouten: - De casus oppervlakkig lezen - Geen concrete koppeling maken tussen theorie en casus - Ontbrekende onderbouwing of berekening ### Vraag 30 – ** de student wordt geconfronteerd met een casus o Wat kun je verwachten: Analyse van een casus en toepassing van bedrijfseconomische principes om een vraag te beantwoorden. Wat moet je kennen: Je moet een gegeven casus kunnen analyseren en daarop bedrijfseconomische theorieën of principes kunnen toepassen. Dit betekent dat je de kern van de casus moet begrijpen en de juiste kennis moet inzetten. Vaardigheden: Casusanalyse uitvoeren, Theorie toepassen op praktijk, Relevante informatie filteren, Logische conclusies trekken Veelgemaakte fouten: - Niet alle relevante casusinformatie gebruiken - Theorie verkeerd koppelen aan de casus - Te algemeen antwoorden zonder casuslink ### Vraag 31 – ** de student wordt geconfronteerd met een casus o Wat kun je verwachten: Analyseer een casus en geef een kort, direct antwoord op een specifieke vraag van 1 punt. Wat moet je kennen: Je moet een casus kunnen lezen en de specifieke informatie eruit halen die nodig is om een korte, directe vraag van 1 punt te beantwoorden. Vaardigheden: Casusanalyse, Informatie selecteren, Vraaginterpretatie, Kort antwoorden Veelgemaakte fouten: - Irrelevante informatie gebruiken - De casus verkeerd interpreteren - Te uitgebreid antwoorden ### Vraag 32 – ** de student wordt geconfronteerd met een casus o Wat kun je verwachten: Een kort, specifiek antwoord gebaseerd op de casus. Wat moet je kennen: De leerling moet relevante informatie uit een casus kunnen halen en deze toepassen om een specifieke vraag te beantwoorden. Vaardigheden: Casus lezen, Informatie selecteren, Kennis toepassen, Kort en bondig formuleren Veelgemaakte fouten: - Niet naar de casus verwijzen - Algemene antwoorden geven - Onjuiste informatie uit de casus gebruiken ### Vraag 33 – ** de student wordt geconfronteerd met een casus o Wat kun je verwachten: Een concrete toepassing van theorie op een casus, waarbij je informatie analyseert en conclusies trekt. Wat moet je kennen: Je moet in staat zijn om bedrijfseconomische theorie toe te passen op een concrete situatie (casus) en hieruit de juiste conclusies te trekken. Dit vraagt om het analyseren van gegeven informatie en het formuleren van een passend antwoord. Vaardigheden: Casusanalyse, Informatie interpreteren, Theoretische kennis toepassen, Conclusies trekken Veelgemaakte fouten: - Oppervlakkig lezen van de casus - Niet alle relevante informatie meenemen - Antwoord baseren op algemene kennis i.p.v. casusdetails ## Opgaven (tekst van het examen) ### Pagina 1 Examen VWO management & organisatie Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs 20 06 Tijdvak 2 Woensdag 21 juni 13.30 - 16.30 uur Vragenboekje Voor dit examen zijn maximaal 66 punten te behalen; het examen bestaat uit 33 vragen. Voor elk vraagnummer is aangegeven hoeveel punten met een goed antwoord behaald kunnen worden. Bij dit examen hoort een informatieboekje. Voor de beantwoording van de vragen 14, 25 en 26 is een uitwerkbijlage bijgevoegd. Als bij een vraag een verklaring, uitleg of berekening gevraagd wordt, worden aan het antwoord meestal geen punten toegekend als deze verklaring, uitleg of berekening ontbreekt. Geef niet meer antwoorden (redenen, voorbeelden, ...) dan er worden gevraagd. Als er bijvoorbeeld twee redenen worden gevraagd en je geeft er meer dan twee, dan worden alleen de eerste twee in de beoordeling meegeteld. 600063-2-290 Begin ### Pagina 2 Opgave 1 Uit de CAO 2005–2009 voor uitzendkrachten (algemeen verbindend verklaard): Artikel 3 Gelijkberechtiging 1. Uit de ondernemingen wijzen, uitgaande van het grondwettelijk beginsel dat allen die zich in Nederland bevinden in gelijke gevallen gelijk behandeld worden, discriminatie op grond van godsdienst, levensovertuiging, politieke gezindheid, ras, geslacht, nationaliteit, hetero- of homoseksuele gerichtheid, burgerlijke staat, handicap, chronische ziekte of leeftijd, af. 2. Bij de werving en selectie van, alsmede bij het aangaan van een uitzendovereenkomst met de uitzendkracht, laten uitzendondernemingen zich enerzijds alleen leiden door redelijkerwijze te stellen functionele eisen, anderzijds houden zij rekening met de belangen van de betrokken arbeidskrachten. Uitzendonderneming Alberts B.V. is voor een van haar opdrachtgevers op zoek naar een gediplomeerd bakker. In de advertentie hiervoor heeft Alberts B.V. opgenomen dat, gezien de nachtelijke arbeidstijden, de vacature alleen openstaat voor belangstellenden jonger dan 40 jaar en zonder arbeidsongeschiktheidsverleden. 2p 1□ Noem twee redenen voor de opdrachtgever om een uitzendonderneming in te schakelen. 1p 2□ Leg uit dat Alberts B.V. in strijd handelt met de CAO. Op bovenstaande vacature meldt Paul Bosboom zich. Paul is in het bezit van de vereiste diploma’s en wordt geacht voor deze functie. Alberts B.V. biedt hem een arbeidsovereenkomst aan die opgesteld is volgens de CAO voor het bakkersbedrijf. 1p 3□ Is het juist dat Paul een arbeidsovereenkomst volgens de CAO voor het bakkersbedrijf ontvangt? Motiveer het antwoord. Opgave 2 Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 4. Informatiebron 1 bevat van Dijkstra N.V. de balans per 31 december 2005, de winst en verliesrekening over 2005, het voorstel voor de winstverdeling 2005. In informatiebron 2 staat de informatie over de financieringswijze van Dijkstra N.V. In informatiebron 3 staat een gedeelte uit het arrest van de Hoge Raad. Informatiebron 4 bevat gegevens over de conjunctuurontwikkeling binnen de wonenmarkt. Voor meubelfabriek Dijkstra N.V. te Culemborg zijn de jaren 2001 en 2002 zeer verliesgevend geweest. Middels een achtergestelde lening van de oprichters is een dreigend faillissement afgewend. Na een in 2003 doorgevoerde reorganisatie is het bedrijf uit het dal geklommen. In 2004 en 2005 is weer winst gemaakt. Over de jaren 2001-2004 hebben de aandeelhouders geen winstuitkeringen ontvangen. 2p 4□ Bereken met behulp van informatiebron 1 welk bedrag Dijkstra N.V. uit de winst van 2005 aan stockdividend kan uitkeren volgens het voorstel van de directie. 2p 5□ Noem twee nadelen voor de aandeelhouder als de winst uitgekeerd wordt in de vorm van stockdividend in plaats van cashdividend. 600063-2-290 2 Lees verder ### Pagina 3 De raad van commissarissen geeft er de voorkeur aan, om, nadat er jaren geen winstuitkeringen zijn geweest en zoveel mogelijk cashdividend uit te keren (zie informatiebron 1). De raad gaat in haar overwegingen ervan uit dat de achtergestelde lening afgelost kan worden door een nieuwe uitgifte van obligaties of door het afsluiten van een nieuwe banklening. In haar overwegingen ten aanzien van de winstverdeling heeft de raad van commissarissen de volgende voorwaarden gesteld: • het aantrekken van nieuw vreemd vermogen om de achtergestelde lening af te lossen, mag geen probleem zijn, en • het te betalen rentepercentage op het nieuw vreemd vermogen mag niet te hoog worden, het mag in ieder geval niet nadelig zijn voor de rentabiliteit van het eigen vermogen. De directie krijgt de opdracht om te onderzoeken welke invloed het voorstel van de raad van commissarissen kan hebben op de hoogte van het te betalen rentepercentage. In informatiebron 2 staan gegevens over de door Dijksma N.V. op 1 januari 2003 afgesloten 6%-obligatielening. 2p 6□ Welke conclusie kan uit informatiebron 2 getrokken worden met betrekking tot de renteontwikkeling vanaf het moment van de uitgifte van de obligatielening (1 januari 2003) tot 31 december 2005? Motiveer het antwoord. De prijs van bankkredieten is afhankelijk van de risico’s die banken lopen. Over de criteria die de banken hanteren bij het bepalen van de risico’s hebben de banken een gesloten, het Basel II verdrag, door het uitvoeren van het voorstel van de raad van commissarissen in informatiebron 3. 2p 7□ Het voorstel van de raad van commissarissen heeft invloed op deze risico’s. Leg uit of door het uitvoeren van het voorstel van de raad van commissarissen de liquiditeitspositie (zie formeleblad) van Dijksma N.V. in 2006 verbetert of verslechtert ten opzichte van het voorstel van de directie. 2p 8□ Leg uit of door het uitvoeren van het voorstel van de raad van commissarissen de solvabiliteitspositie (zie formeleblad) van Dijksma N.V. in 2006 verbetert of verslechtert ten opzichte van het voorstel van de directie. 2p 9□ Zal, uitgaande van het Basel II verdrag, door het uitvoeren van het voorstel van de raad van commissarissen in plaats van het voorstel van de directie het rentepercentage van nieuw af te sluiten leningen in positieve of in negatieve zin beïnvloed worden? Motiveer het antwoord. 1p 10□ Een ander genoemd risico in het Basel II verdrag is “het specifieke bedrijfsrisico”. Bepaal met behulp van de omzetgegevens uit informatiebron 4, of het product ‘meubelen’ ten opzichte van de totale woonbranche een meer of een mindere conjunctuurgevoeligheid kent. Motiveer het antwoord. Volgens informatiebron 3 heeft cross-selling invloed op het rentepercentage van bankkredieten. 2p 11□ Geef twee motieven waarom banken bij cross-selling het rentepercentage op bankkredieten willen verlagen. 2p 12□ Geef aan of de raad van commissarissen van Dijksma N.V. haar eigen voorstel of het voorstel van de directie over de winstverdeling moet kiezen. Onderbouw de keuze met twee argumenten. 600063-2-29 ### Pagina 4 Opgave 3 Handelsonderneming Jansen heeft op 31 mei 2006 een bedrag van € 235.000,- beschikbaar aan liquide middelen. Om de verwachte liquiditeitspositie op 30 juni te bepalen, stelt zij een liquiditeitsbegroting op over de maand juni 2006. Hiervoor zijn de volgende gegevens beschikbaar: [FIGUUR: Tabel met omzet en inkopen inclusief 19% BTW per maand van maart 2006 tot juni 2006] De helft van de omzet bestaat uit contante verkopen. De debiteuren betalen één maand na aankoop. Alle inkopen van Jansen zijn op rekening. Van de leveranciers ontvangt Jansen twee maanden krediet. Jansen maakt daar volledig gebruik van. Naast bovenstaande gegevens moet Jansen bij het opstellen van de liquiditeitsbegroting rekening houden met de volgende gegevens: * De verkoopkosten bedragen 5% van de omzet exclusief BTW en worden steeds één maand na het ontstaan betaald. Over de verkoopkosten wordt 19% BTW berekend. * Op 1 juni 2006 wordt een nieuw magazijnsysteem afgeleverd. De aanschafprijs inclusief 19% BTW bedraagt € 35.700,- en dient bij aflevering contant betaald te worden. Het oude magazijnsysteem kost € 500,-. De boekwaarde van dit magazijn systeem is op 1 juni 2006 € 5.000,-. * De overige uitgaven in juni 2006 bedragen € 206.450,-. 2p 13 Bereken het bedrag dat op 1 juni 2006 wordt ontvangen voor het oude magazijnsysteem als Jansen bij de verkoop 19% BTW in rekening moet brengen. 5p 14 Stel met behulp van bovenstaande gegevens de liquiditeitsbegroting op over de maand juni 2006. Gebruik daarvoor de uitwerkbijlage die bij deze opgave hoort. Opgave 4 In deze opgave blijft de BTW buiten beschouwing. Gevers B.V. is tot 1 juli 2006 een zelfstandige groothandel in sanitair. Per 1 juli 2006 is Gevers B.V. overgenomen door Leenhouts Bouwbedrijven N.V. Voor de overname moet nog de winst- en verliesrekening over juni 2006 opgesteld worden. Gevers B.V. waardeert de voorraden volgens het lifostelsel. Van de meest verkochte wastafel, merk Sphinx type Milano, heeft Gevers B.V. de volgende gegevens over juni: [FIGUUR: Tabel met datum, beginvoorraad, ontvangen wastafels, afgeleverde wastafels, inkoopprijs per stuk en verkoopprijs per stuk voor juni] 1p 15 Noem één voordeel voor een bouwbedrijf om een groothandel in sanitair over te nemen. 2p 16 Bereken voor Gevers B.V. de voorraadwaarde van de wastafels Milano op 30 juni 2006. 2p 17 Bereken de bijdrage in het verkoopresultaat van Gevers B.V. van de verkopen in juni van de wastafels Milano. 600063-2-290 4 Lees verder ### Pagina 5 Opgave 5 Bij deze opgave horen de informatiebronnen 5 tot en met 8. Informatiebron 5 bevat gegevens over huishoudelijke aankopen van kaas. In informatiebron 6 staan gegevens voor de kostprijsberekening van Goudse kaas. In informatiebron 7 is een gedeelte van de internetsite van drukkerij Bareman te Tiel. In informatiebron 8 staan investeringsgegevens van Fromaas. In deze opgave blijft de BTW buiten beschouwing. Het melkveebedrijf van Frits Horsta dat gelegen is in het land van Maas en Waal, leverde tot nu toe de melk aan Campina. De inkomens van melkveehouders staan de laatste jaren onder druk. Frits Horsta vindt de negatieve inkomensontwikkeling voldoende reden om zich af te vragen of er geen alternatieven voor zijn bedrijfsvoering zijn. Het afgelopen halfjaar heeft hij de mogelijkheden onderzocht om zelf de melk te verwerken tot Goudse kaas en deze in de eigen boerderijwinkel te verkopen. Hij overweegt om op 1 januari 2006 te starten met een kaasboerderij onder de naam Fromaas. Daarbij heeft Frits drie criteria geformuleerd om te beoordelen of hij zal overgaan tot het opzetten van deze kaasboerderij. Indien aan deze drie criteria wordt voldaan, zal Frits de kaasboerderij starten. De criteria zijn: a Het te verwachten aanloopverlies in 2006, het eerste jaar van productie, mag maximaal € 15.000,- bedragen. b In het tweede jaar van productie, in 2007, moet het break-even-punt bereikt worden. c Vanaf 2008 moet het door Frits in de kaasboerderij geïnvesteerde eigen vermogen een rentabiliteit hebben van minimaal 5,5%. Fromaas zal in een straal van 20 km de enige kaasboerderij zijn. Dit gebied, dat Frits Horsta tot het verzorgingsgebied rekent, omvat 50.875 huishoudens. Informatiebron 5 geeft inzicht in de huishoudelijke aankopen van kaas en de diverse afzetkanalen van kaas. Frits gaat ervan uit, dat de cijfers voor 2006 uit deze informatiebron als uitgangspunt kunnen dienen voor de berekening van de normale productie en afzet in zijn bedrijf. 1p 18 ☐ Is er bij verkoop van Goudse Fromaas kaas via de boerderijwinkel sprake van directe of indirecte distributie? Motiveer het antwoord. 2p 19 ☐ Toon met behulp van informatiebron 5 aan dat de normale productie en afzet van Fromaas 20.000 kg Goudse kaas is. Rond daarbij af op een veelvoud van 50 kg. In informatiebron 6 staan aanvullende gegevens vermeld voor de kostprijsberekening over 2006 en volgende jaren. 1p 20 ☐ Leg uit waarom het bedrijfseconomisch juist is om bij de fabricage van kaas de grondstofprijs van melk gelijk te stellen aan de prijs die Frits Horsta van Campina ontvangt. Om de verkoopprijs vast te stellen heeft Frits Horsta berekend dat de fabricagekostprijs van één kg Goudse Fromaas kaas voor 2006 € 6,35 is. 2p 21 ☐ Verklaar waarom de in informatiebron 6 genoemde verkoopkosten voor Fromaas constante kosten vormen. 4p 22 ☐ Laat via een berekening zien, dat de door Fromaas gewenste frequentie van het uitbrengen van een nieuwe folder binnen het budget van de verkoopkosten past (zie de informatiebronnen 6 en 7). 2p 23 ☐ Bereken de verkoopprijzen, die Fromaas voor één kg Goudse kaas in 2007 en 2008 zal vaststellen ### Pagina 6 Ga er bij de volgende vragen van uit, dat in 2006, 2007 en 2008 de verkoop- prijzen gelijk zijn aan de bij de vorige vraag berekende verkoopprijzen en dat de kostprijs in deze jaren niet wijzigt. In 2006 en 2007 is er bij de productie en afzet een verwachte onderbezetting van respectievelijk 20% en 10% van de normale productie. Vanaf 2008 zal Fromaas deze normale productie en afzet halen. 4p 24 Bereken door het verkoopresultaat en het bezettingsresultaat (zie formuleblad) te berekenen, het verwachte verlies voor Fromaas in 2006. Op de uitwerkbijlage zijn voor Fromaas de in 2007 te verwachten totale opbrengsten, totale variabele en totale constante kosten in een grafiek afgebeeld. 1p 25 Teken in de grafiek op de uitwerkbijlage die bij deze opgave hoort, de totale kostenlijn. 1p 26 Geef met behulp van de letter B in de grafiek de break-even-afzet aan. Informatiebron 8 (investeringsgegevens) geeft inzicht in het voor het opzetten van de kaasboerderij benodigde vermogen en de wijze waarop financiering kan plaatsvinden. Frits Horsta gaat ervan uit dat het geïnvesteerd eigen vermogen in de jaren 2006, 2007 en 2008 gelijk zal zijn aan dat van 1 januari 2006. Frits heeft berekend dat de winst in 2008 € 5.200,- zal zijn. 2p 27 Bereken de verwachte rentabiliteit van het eigen vermogen (zie formuleblad) over 2008. 3p 28 Stel vast of Frits Horsta de kaasboerderij zal starten. Stel dit vast door de door Frits vastgestelde drie criteria a, b en c, afzonderlijk te beoordelen. Opave 6 In deze opgave blijft de BTW buiten beschouwing. Op 1 januari 2003 heeft Verstegen B.V. een nieuwe productielijn in bedrijf genomen. De investering viel uiteen in een aankoopbedrag en bijkomende installatiekosten. Deze installatiekosten bedroegen € 37.000,-. Verstegen B.V. heeft een voorzichtige schatting gemaakt van de levensduur en deze gesteld op 4 jaar. De investering wordt via jaarlijks gelijkblijvende bedragen afgeschreven tot een geschatte restwaarde aan het einde van deze levensduur van 9% van het oorspronkelijke investeringsbedrag. Op 1 januari 2005 bedraagt de boekwaarde van deze productielijn € 299.750,-. 2p 29 Leg uit dat een al te voorzichtige schatting van de levensduur ook nadelig voor Verstegen B.V. kan zijn. 3p 30 Bereken het bedrag van de jaarlijkse afschrijving van deze productielijn. 2p 31 Bereken het aankoopbedrag van de op 1 januari 2003 aangeschafte productielijn. 600063-2-290 6 Lees verder ### Pagina 7 Opgave 7 Uit een advertentie over doorlopend krediet van Frisia Financieringen: [FIGUUR: Tabel met de volgende kolommen: Krediet som, Te betalen per maand, Effectieve rente op jaarbasis, Rente per maand, Theoretische looptijd. De tabel bevat 3 rijen met gegevens voor kredietbedragen van € 5.000, € 10.000 en € 15.000. Alle kredieten hebben een effectieve rente van 6,8% op jaarbasis, een rente van 0,569% per maand en een theoretische looptijd van 59 maanden. De te betalen bedragen per maand zijn € 100, € 200 en € 300 respectievelijk.] bron: Kampioen (ANWB), februari 2005 Doorlopend krediet is een vorm van consumptief krediet. 1p 32 Wat is het kenmerkende verschil tussen een doorlopend krediet en andere vormen van consumptief krediet? 2p 33 Bereken de aflossing in de tweede maand bij een krediet som van € 15.000,-. Einde 600063-2-290 7