# Eindexamen Aardrijkskunde VMBO-KB 2006 tijdvak 2

> Openbaar eindexamen. Bekijk en oefen het examen: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-kb/aardrijkskunde/2006/tijdvak-2

## Vragen in dit examen

### Vraag 1 – Opgave 1

### Vraag 2 – Opgave 2

### Vraag 3 – Opgave 3

### Vraag 4 – Opgave 4

### Vraag 5 – Opgave 5

### Vraag 6 – Opgave 6

### Vraag 7 – Opgave 7

### Vraag 8 – Opgave 8

### Vraag 9 – Opgave 9

### Vraag 10 – Opgave 10

### Vraag 11 – Opgave 11

### Vraag 12 – Opgave 12

### Vraag 13 – Opgave 13

### Vraag 14 – Opgave 14

### Vraag 15 – Opgave 15

### Vraag 16 – Opgave 16

### Vraag 17 – Opgave 17

### Vraag 18 – Opgave 18

### Vraag 19 – Opgave 19

### Vraag 20 – Opgave 20

### Vraag 21 – Opgave 21

### Vraag 22 – Opgave 22

### Vraag 23 – Opgave 23

### Vraag 24 – Opgave 24

### Vraag 25 – Opgave 25

### Vraag 26 – Opgave 26

### Vraag 27 – Opgave 27

### Vraag 28 – Opgave 28

### Vraag 29 – Opgave 29

### Vraag 30 – Opgave 30

### Vraag 31 – Opgave 31

### Vraag 32 – Opgave 32

### Vraag 33 – Opgave 33

### Vraag 34 – Opgave 34

### Vraag 35 – Opgave 35

### Vraag 36 – Opgave 36

### Vraag 37 – Opgave 37

### Vraag 38 – Opgave 38

### Vraag 39 – Opgave 39

### Vraag 40 – Opgave 40

### Vraag 41 – Opgave 41

### Vraag 42 – Opgave 42

### Vraag 43 – Opgave 43

### Vraag 44 – Opgave 44

### Vraag 45 – Opgave 45

### Vraag 46 – Opgave 46

### Vraag 47 – Opgave 47

## Opgaven (tekst van het examen)

### Pagina 1

Examen VMBO-KB
2006
tijdvak 2
dinsdag 20 juni
9.00 - 11.00 uur
AARDRIJKSKUNDE CSE KB
Dit examen bestaat uit 47 vragen.
Voor dit examen zijn maximaal 54 punten te behalen.
600051-2-6480

### Pagina 2

• Meerkeuzevragen
Schrijf alleen de hoofdletter van het goede antwoord op.
MIGRATIE EN DE MULTICULTURELE SAMENLEVING
foto 1
Het werven van Spanjaarden door Philips rond 1960
[FIGUUR: Een zwart-witfoto van een groep mannen met koffers op een perron bij een trein.]
1p • 1 Bij foto 1 wordt gesproken over het werven van Spanjaarden door Philips rond 1960.
Hoe werden deze mensen genoemd?
A asielzoekers
B economische vluchtelingen
C gastarbeiders
D illegalen
600051-2-64800 2 ga naar de volgende pagina

### Pagina 3

tekst 1
Het stadsdeel Strijp in Eindhoven

Het stadsdeel Strijp omvat ongeveer
eenderde van het totale oppervlak van de
gemeente Eindhoven. Aan de oostkant
van Strijp ligt een in verhouding klein
woongebied.

Belangrijker dan de woonfunctie is de
werkgelegenheidsfunctie van Strijp. Een
groot deel wordt in beslag genomen door
bedrijventerreinen, waaronder de
omvangrijke Philipscomplexen.

1p 2 Een stadsdeel in Eindhoven waar in de jaren '60 van de vorige eeuw veel Spanjaarden
woonden, was Strijp.
Nieuwe Spaanse werknemers van Philips kozen daarom ook vaak voor een woning in
Strijp. Een van de redenen was de ligging van dit stadsdeel.
-> Geef een ander argument waarom deze werknemers vaak in de buurt van hun
landgenoten gingen wonen.

kaart 1
Stadsdelen Eindhoven

[FIGUUR: Kaart van Eindhoven met de stadsdelen Strijp, Woensel-Noord, Woensel-Zuid, Centrum, Tongelre, Gestel en Stratum. Daarnaast een kaartfragment van Nederland met Eindhoven gemarkeerd.]

ligging kaartfragment

1p 3 De ligging van het stadsdeel Strijp (zie tekst 1 en kaart 1) kan ook een argument zijn
geweest voor de Spaanse werknemers van Philips om in dit stadsdeel te gaan wonen.
Waarom zou de ligging ook een argument geweest kunnen zijn?
A Zij woonden dan dicht bij de autochtone bevolking
B Zij woonden dan dicht bij de snelwegen.
C Zij woonden dan dicht bij hun werk.

600051-2-6480

ga naar de volgende pagina


### Pagina 4

tekst 2
Huwelijksmigratie als hoofdprobleem voor integratie
Van Aartsen van de VVD vindt dat huwelijksmigratie een ‘gigantisch probleem’ is voor een succesvolle integratie van migranten in Nederland.

1p O 4 → Leg uit waarom huwelijksmigratie volgens Van Aartsen de kans op een succesvolle integratie bemoeilijkt.

figuur 1
Buitenlandse migratie

[FIGUUR: Taartdiagrammen die de immigratie en emigratie per periode weergeven, met legenda voor herkomstlanden.]

Legenda:
Indonesië
Suriname en de Nederlandse Antillen
Europa
Turkije en Marokko
de rest van de wereld
Europese Unie

1p O 5 → In welke periode kwam de grootste groep immigranten uit Indonesië naar Nederland?

1p ● 6 In welke periode had Nederland een negatief migratiesaldo?
A in de periode 1950-1959
B in de periode 1960-1969
C in de periode 1970-1979
D in de periode 1980-1989
E in de periode 1990-1999

600051-2-648o 4 ga naar de volgende pagina


### Pagina 5

diagram 1
Verandering in de bevolkingssamenstelling van de vier grote steden, 1995-2003

[FIGUUR: Een staafdiagram met op de y-as aantallen x1000, van -150 tot 150. Op de x-as staan vier groepen: natuurlijke aanwas (geboorte minus sterfte), verhuizing binnen Nederland, verhuizing van en naar buitenland, en totaal. Er zijn twee staven per groep: donkergrijs voor autochtonen en lichtgrijs voor niet-westerse allochtonen.]

Legenda:
autochtonen
niet-westerse allochtonen

2p 0 7 Diagram 1 laat iets zien over veranderingen in aantallen allochtonen en niet-westerse allochtonen in de vier grote steden Den Haag, Rotterdam, Amsterdam en Utrecht samen. Hieronder staan twee uitspraken naar aanleiding van diagram 1.
1 De belangrijkste oorzaak van de toename van het aantal niet-westerse allochtonen in de vier grote steden tussen 1995 en 2003 is het migratieschot.
2 Naast allochtonen zijn er ook niet-westerse allochtonen die binnen Nederland verhuizen en de grote steden verlaten. Dit zullen vooral de economisch sterkeren zijn.
→ Neem de cijfers 1 en 2 over op het antwoordblad en zet erachter of deze uitspraak juist is of onjuist.

2p 0 8 Vanaf het jaar 2000 neemt de emigratie en de remigratie weer toe.
Twee emigratielanden voor Nederland zijn nu onder andere Canada en Turkije.
→ Neem deze twee landen over op het antwoordblad en schrijf achter elk land een reden van mensen om naar dit land te emigreren of te remigreren.

600051-2-648o
5 ga naar de volgende pagina


### Pagina 6

kaarten 2, 3 en 4
kaart 2
Besteedbaar inkomen per inwoner, per provincie (x1000 euro)
[FIGUUR: Kaart van Nederland met per provincie aangegeven het besteedbaar inkomen per inwoner. Er is een legenda met de volgende klassen: <8,6, 8,6 - 8,9, 8,9 - 9,3, 9,3 - 9,6, >9,6.]
Legenda:
<8,6
8,6 - 8,9
8,9 - 9,3
9,3 - 9,6
>9,6

kaart 3
Allochtonen als percentage van de totale bevolking per provincie
[FIGUUR: Kaart van Nederland met per provincie aangegeven het percentage allochtonen van de totale bevolking. Er is een legenda met de volgende klassen: <11,2, 11,2 - 14,6, 14,6 - 17,9, 17,9 - 21,3, >21,3.]
Legenda:
<11,2
11,2 - 14,6
14,6 - 17,9
17,9 - 21,3
>21,3

kaart 4
Percentage mensen met een hoog onderwijsniveau per provincie
[FIGUUR: Kaart van Nederland met per provincie aangegeven het percentage mensen met een hoog onderwijsniveau. Er is een legenda met de volgende klassen: <18,2, 18,2 - 21,4, 21,4 - 24,6, 24,6 - 27,8, >27,8.]
Legenda:
<18,2
18,2 - 21,4
21,4 - 24,6
24,6 - 27,8
>27,8
600051-2-6480
6
ga naar de volgende pagina

### Pagina 7

2p O 9 In de klas hebben de leerlingen een discussie over de kaarten 2, 3 en 4.
Carla zegt: "In provincies met veel allochtonen is het onderwijsniveau altijd laag."
Ayse zegt: "Uit de kaarten 2, 3 en 4 blijkt een duidelijk verband tussen onderwijsniveau en
het besteedbaar inkomen per inwoner."
→ Neem de namen van Carla en Ayse over op het antwoordblad en schrijf erachter of
deze uitspraak juist te of onjuist.

1p ● 10 Naar aanleiding van de kaarten 2, 3 en 4 doet Leyla de volgende uitspraak: "In de
provincies met een laag besteedbaar inkomen per inwoner is het percentage allochtonen
ook erg klein."
Er is echter één provincie waar deze uitspraak niet voor klopt.
Voor welke provincie geldt dat?
A de provincie Friesland
B de provincie Overijssel
C de provincie Flevoland
D de provincie Groningen

600051-2-6480o 7 ga naar de volgende pagina →


### Pagina 8

diagram 2
Bevolkingssamenstelling in 2002
[FIGUUR: Gestapeld staafdiagram met op de x-as de regio's 'Twente stedelijk', 'Twente platteland', 'West-Overijssel stedelijk', 'West-Overijssel platteland', 'Overijssel' en 'Nederland'. Op de y-as staat het percentage van 0 tot 100. Elke staaf is opgedeeld in drie secties: 'autochtonen' (lichtgrijs), 'westerse allochtonen' (donkergrijs) en 'niet-westerse allochtonen' (zwart). De legenda toont de kleuren die bij de verschillende groepen horen.]
Legenda:
niet-westerse allochtonen
westerse allochtonen
autochtonen
1p 11
Naar aanleiding van diagram 2 doet Maarten de volgende uitspraken.
1 Het totale aandeel allochtonen bedraagt in stedelijk Twente in 2002 meer dan 40%.
2 Migranten uit de Verenigde Staten, Oost-Europa en de Antillen rekenen we tot de niet-westerse allochtonen.
3 Het percentage allochtonen in de provincie Overijssel ligt boven dat van Nederland.
4 Voor de provincie Overijssel geldt dat in stedelijke gebieden meer allochtonen wonen dan in landelijke gebieden.
Welke uitspraak is juist?
A 1
B 2
C 3
D 4
600051-2-6480o
8
ga naar de volgende pagina
Voor alle eindexamens, zie www.alleexemens.nl. Voor de perfecte voorbereiding op je eindexamen, zie ook www.sslleden.nl.

### Pagina 9

diagrammen 3 en 4
Bevolkingsdiagrammen van de totale Nederlandse bevolking en van de allochtonen,
1998

diagram 3 diagram 4

Nederlanders allochtonen
jaar jaar
80+ 80+
75-79 75-79
70-74 70-74
65-69 65-69
60-64 60-64
55-59 55-59
50-54 50-54
45-49 45-49
40-44 40-44
35-39 35-39
30-34 30-34
25-29 25-29
20-24 20-24
15-19 15-19
10-14 10-14
5-9 5-9
0-4 0-4
MANNE N VROUWEN MANNE N VROUWEN
7% 6 5 4 3 2 1 0 1 2 3 4 5 6 7% 7% 6 5 4 3 2 1 0 1 2 3 4 5 6 7%

[FIGUUR: Twee bevolkingspiramides. Links 'Nederlanders' en rechts 'Allochtonen'. Beide diagrammen tonen de verdeling naar leeftijdscategorie en geslacht (mannen en vrouwen) voor het jaar 1998. De horizontale as geeft het percentage van de bevolking aan, oplopend van 0% tot 7% aan weerszijden van de centrale as.]

1p O 12 Diagram 3 geeft een overzicht van de totale Nederlandse bevolking.
Diagram 4 heeft betrekking op de allochtonen.
Diagram 4 wijkt nogal af van diagram 3.
→ Geef een reden voor deze afwijking.

600051-2-6480o 9 ga naar de volgende pagina


### Pagina 10

tekst 3
Ontstaan van migrantenondernemingen

Migranten gaan regelmatig terug naar hun herkomstland, met vakantie of voor
familieaangelegenheden zoals bruiloften en begrafenissen.
Vooral in wijken waar veel migranten wonen, vind je tal van reisbureautjes, die
bijvoorbeeld alleen tickets naar bijvoorbeeld Turkije verkopen. Zo zijn migranten-
ondernemingen ontstaan.

1p 13 Welke migranten zullen vooral zakelijke banden aangaan met het ‘vaderland’?
A asielzoekers
B arbeidsmigranten
C illegalen
D politieke vluchtelingen

1p 14 Waar zul je dit soort ondernemingen in Nederland vooral aantreffen?
A vooral in de stedelijke gebieden in Noord-Nederland
B vooral in de landelijke gebieden in Noord-Nederland
C vooral in de stedelijke gebieden in West-Nederland
D vooral in de landelijke gebieden in West-Nederland

600051-2-6480o 10 ga naar de volgende pagina


### Pagina 11

kaarten 5 en 6
Spreiding allochtonen in Den Haag

kaart 5
uit Indonesië
totaal aantal 'Indische'
allochtonen: 22400 (5,1%)
[FIGUUR: Kaart van Den Haag met kleurcodering die de spreiding van Indonesische allochtonen weergeeft.]
Legenda
0%
1
5
10
20
C = centrum

kaart 6
uit Marokko
totaal aantal 'Marokkaanse'
allochtonen: 24900 (5,7%)
[FIGUUR: Kaart van Den Haag met kleurcodering die de spreiding van Marokkaanse allochtonen weergeeft.]
Legenda
0%
1
5
10
20
C = centrum

1p ● 15 Rita heeft de kaarten 5 en 6 in haar werkstuk geplakt. Ze heeft er vier uitspraken onder
geschreven. Bij het nakijken ontdekt haar aardrijkskundeleraar dat maar één uitspraak
goed is.
Welke uitspraak is juist?
A De ruimtelijke spreiding van Indische allochtonen en Marokkaanse allochtonen is
vrijwel gelijk.
B Als we naar de ruimtelijke spreiding over de stad kijken dan is er bij de Marokkaanse
allochtonen meer sprake van segregatie.
C De Indische allochtonen wonen vooral in het centrum van de stad.
D Als we naar de ruimtelijke spreiding over de stad kijken dan is er bij de Marokkaanse
allochtonen meer sprake van integratie.

foto 2
Een wijk
[FIGUUR: Zwart-wit foto van een rij stenen huizen met een gevel, een ingang en ramen. Er staat een auto op straat.]

1p ● 16 Foto 2 is gemaakt in een grote stad. Op deze foto zie je een voorbeeld van
A een getto.
B stadsvernieuwing.
C verpaupering.

600051-2-6480
11
ga naar de volgende pagina

### Pagina 12

foto's 3 en 4
Twee jonge migranten, werkzaam in Nederland

foto 3
[FIGUUR: Close-up portret van een lachende jonge vrouw met oorringen, mogelijk in een winkel of laboratorium.]

foto 4
[FIGUUR: Portret van een jonge man met snor, zittend voor apparatuur in een laboratorium.]

1p O 17 De meeste migranten hebben de laatste jaren met strengere regels voor toelating tot Nederland te maken. Bepaalde bedrijven en instellingen, bijvoorbeeld universiteiten, in Nederland vragen echter om versoepeling van de regels voor sommige groepen migranten. Deze bedrijven en instellingen willen Jamila en Archis (zie de foto's 3 en 4) graag in dienst nemen.
→ Wat is hiervoor de reden?

1p O 18 Eén van de strengere regels voor toelating van migranten is een verplichte inburgeringscursus. Over het algemeen geldt deze inburgeringsverplichting niet voor de groep migranten die op een universiteit werkt.
→ Geef een reden hiervoor.

600051-2-648o 12 ga naar de volgende pagina


### Pagina 13

kaart 7
Berlijn, aandeel allochtonen per stadsdeel, 2005
[FIGUUR: Kaart van Berlijn met genummerde stadsdelen en bijbehorende arcering. Een legenda toont de relatie tussen arcering en percentage allochtonen. Een klein fragment toont de ligging van Berlijn in Duitsland.]
tabel 1
Verdeling van de verschillende bevolkingsgroepen over vijf stadsdelen in Berlijn
| | P | Q | R | S | T |
|---|---|---|---|---|---|
| Bevolkingsaantal x 1000 | 320,7 | 347,7 | 315,3 | 233,8 | 252,9 |
| Percentage buitenlanders | 27,1% | 6% | 16,7% | 3,3% | 3,5% |
| Aantal scholieren | 30.809 | 30.756 | 29.284 | 22.641 | 31.454 |
| Percentage buitenlanders onder de scholieren | 39,3% | 4,3% | 19,5% | 3,2% | 2,5% |

19 Op kaart 7 staat de verdeling van de allochtonen over de stadsdelen van Berlijn (de hoofdstad van Duitsland) aangegeven. De verdeling van de verschillende bevolkingsgroepen over de stad Berlijn vertoont grote overeenkomst met die in de Nederlandse grote steden.
Welke kolom heeft betrekking op stadsdeel 1 (Mitte)?
A kolom P
B kolom Q
C kolom R
D kolom S
E kolom T

20 In welke drie stadsdelen zul je waarschijnlijk weinig of geen zwarte scholen aantreffen?
A in de stadsdelen 1, 3 en 4
B in de stadsdelen 1, 4 en 10
C in de stadsdelen 3, 9 en 10
D in de stadsdelen 3, 4 en 9

600051-2-6480o
13
ga naar de volgende pagina

### Pagina 14

tekst 4
Zijn getto's in New York verleden tijd?

In de jaren '60 tot '80 van de twintigste eeuw stonden met name Harlem en South
Bronx bekend als getto's in New York. Vanaf de jaren '90 van de twintigste eeuw is er
echter een verbazingwekkende verandering te zien.
Stadsvernieuwingsprojecten, een gunstige belastingwetgeving en stimulering van de
werkgelegenheid zijn maatregelen geweest die voor verbetering in deze wijken
gezorgd hebben. Zelfs mensen die eerder deze stadswijken verlieten, komen nu weer
terug.

kaart 8
Ligging van Harlem en South Bronx in New York

[FIGUUR: Kaart van New York met de gebieden Harlem en South Bronx gemarkeerd, en een kleiner kaartfragment dat de ligging van New York in de VS toont.]

1p O 21 In tekst 4 worden Harlem en South Bronx genoemd als voormalige getto's.
Ze stonden onder andere bekend om hun hoge criminaliteit.
→ Noem nog een ander kenmerk van een getto of van de mensen die er wonen.

1p O 22 → Noem een groep mensen die eerder deze stadswijken verliet en die er nu weer
terugkomt.

600051-2-6480o 14 ga naar de volgende pagina


### Pagina 15

tabel 2
Een vergelijking van enkele sociaal-economische gegevens van enkele delen van
de stad New York

[FIGUUR: Tabel met gegevens over New York City, Manhattan, Harlem en South Bronx voor de jaren 1990 en 2000, onderverdeeld in de categorieën aantal inwoners, aantal woningen, woning-eigendom, werkloosheid en personen onder de armoedegrens.]

23 Tabel 2 geeft een aantal gegevens weer waarmee een vergelijking gemaakt kan worden
tussen de sociaal-economische ontwikkelingen in verschillende delen van New York.
Sommige gegevens zeggen duidelijk iets over de stadsvernieuwingsprojecten in de stad
New York.
→ Welk gegeven uit tabel 2 zegt het meest over de stadsvernieuwing?

24 Welk deel van New York is er volgens tabel 2 tussen 1990 en 2000 procentueel het meest
vooruitgegaan op het gebied van stadsvernieuwingsprojecten?
A Manhattan
B Harlem
C South Bronx

25 In welk deel van New York zullen zich volgens tabel 2, ondanks alle verbeteringen, nog
steeds de meeste sociaal-economische problemen voordoen?
A Manhattan
B Harlem
C South Bronx

600051-2-6480
15 ga naar de volgende pagina


### Pagina 16

LEEFBAARHEID EN ZORG IN STEDELIJKE EN LANDELIJKE GEBIEDEN
tekst 5
De blokkendoos
Jan de Boer woont in een flat
Flet, flet, flet, flet, flet, flet,
Blokkendoos blokkendos boem,
En daar woont ie samen met
tachtig andere gezinnen
Heel eendrachtig samen binnen in die ene flat
Flet, flet, flet, flet, flet,
Blokkendoos blokkendos boem,
Ach heel Holland is zo'n flat
Flet, flet, flet, flet, flet,
Blokkendoos blokkendos boem,
Eén groot glazen kabinet¹)
Met een stel papieren muren
Waar doorheen men op zijn buren
En hun woorden let
Let let let let let
Roddele roddele roem
...andersdenkend
Het zijn er twaalf miljoen
Die allemaal zo doen.

1p 26 Ongeveer vijftig jaar geleden schreef Jaap van der Merwe het liedje ‘De Blokkendoos boem’ waarvan een deel is afgedrukt. Nederland telde in 1958 twaalf miljoen inwoners en de bevolking groeide in die tijd erg snel.
Wat is de verklaring voor de snelle bevolkingsgroei in Nederland in die periode?
A Er kwamen veel asielzoekers naar Nederland.
B Er kwamen veel vluchtelingen naar Nederland.
C Er was sprake van een groot geboorte-overschot.
D Er was sprake van een groot immigratie-overschot.

1p O 27 Rond de jaren ‘60 werden er veel flats gebouwd. De schrijver van het liedje was duidelijk niet zo enthousiast over deze flats.
→ Noem hiervoor een reden uit de tekst.

noot 1 Een kabinet is een grote kast.

600051-2-648o

### Pagina 17

diagrammen 5, 6, 7, 8 en 9
Woningen in de vier grote steden naar eigendom per 1 januari 2000 in procenten

[FIGUUR: Cirkeldiagram met 3 segmenten genummerd 5, met de labels Amsterdam en de segmenten gekleurd lichtgrijs, donkergrijs en wit.]
[FIGUUR: Cirkeldiagram met 3 segmenten genummerd 6, met de labels Den Haag en de segmenten gekleurd lichtgrijs, donkergrijs en wit.]
[FIGUUR: Cirkeldiagram met 3 segmenten genummerd 7, met de labels Rotterdam en de segmenten gekleurd lichtgrijs, donkergrijs en wit.]
[FIGUUR: Cirkeldiagram met 3 segmenten genummerd 8, met de labels Utrecht en de segmenten gekleurd lichtgrijs, donkergrijs en wit.]
[FIGUUR: Cirkeldiagram met 3 segmenten genummerd 9, met de labels Nederland en de segmenten gekleurd lichtgrijs, donkergrijs en wit.]

Legenda:
sociale huur
particuliere huur
eigendom

Het woningbezit in Nederland is grofweg te verdelen in drie groepen eigenaren:
- er zijn eigenaren die hun woning in eigen bezit hebben.
- er zijn huurders die hun woning huren van een woningbouwvereniging (sociale huur).
- er zijn huurders die hun woning huren van een particulier (particuliere huur).

1p 28 De verdeling van het woningbezit in de vier grote steden wijkt behoorlijk af van de
verdeling die voor geheel Nederland van toepassing is.
Welke bewering over het eigen woningbezit in Nederland is juist?
A In de vier grote steden is meer eigen woningbezit dan in de landelijke gebieden.
B In de vier grote steden is minder eigen woningbezit dan in de landelijke gebieden.
C In de vier grote steden is evenveel eigen woningbezit als in de landelijke gebieden.
D In de vier grote steden is er bijna geen eigen woningbezit.

1p 29 Er blijkt een duidelijk verband te bestaan tussen het woningbezit en een
bevolkingskenmerk.
Welk kenmerk wordt bedoeld?
A de bevolkingsdichtheid
B de omvang van de beroepsbevolking
C het inkomen van de bevolking

600051-2-648o 17 ga naar de volgende pagina

### Pagina 18

tabel 3
Kenmerken van de woningvoorraad naar eigendomssector, 1998

Tevredenheid met de directe woonomgeving in 1998 in %
|                                 | sociale huursector | particuliere huursector | koopsector |
| (helemaal) mee eens:            |                    |                         |            |
| tevredenheid met directe woonomgeving | 79%                | 82%                     | 91%        |
| de bebouwing in de buurt is aantrekkelijk | 64%                | 65%                     | 79%        |
| vervelend om in deze buurt te wonen | 6%                 | 4%                      | 1%         |
| ben gehecht aan deze buurt       | 50%                | 49%                     | 58%        |
| voel me thuis in deze buurt      | 85%                | 84%                     | 93%        |
| tevreden met de bevolking in de buurt | 72%                | 74%                     | 87%        |

1p O 30 In tabel 3 is aangegeven hoe tevreden de bewoners zijn over hun woonomgeving, verdeeld naar huur en koop. Hieruit blijkt dat de tevredenheid over de directe woonomgeving bij bezitters van een koopwoning groter is dan bij huurders.
→ Leg uit waarom dit logisch is.

tabel 4
Kenmerken van de woningvoorraad naar eigendomssector, 1998

Soorten woningen naar eigendom | sociale huursector | particuliere huursector | koopsector |
|-------------------------------|--------------------|-------------------------|------------|
| vrijstaande eengezinswoning   | 0,7%               | 8,6%                    | 27,1%      |
| twee-onder-één-kap-woning    | 3,1%               | 4,7%                    | 19,8%      |
| X                             | 14,6%              | 8,6%                    | 14,1%      |
| Y                             | 31,3%              | 22,0%                   | 29,0%      |
| Z                             | 50,3%              | 56,1%                   | 10,0%      |
| Totaal                        | 100%               | 100%                    | 100%       |

1p ● 31 De woningvoorraad in Nederland is in tabel 4 verdeeld in vijf soorten woningen. Twee soorten woningen staan reeds in de tabel. De letters X, Y en Z geven in willekeurige volgorde drie andere soorten woningen aan.
Dit zijn:
–
–
–
etage-woningen en flatwoningen
hoekwoningen
rijtjeswoningen/tussenwoningen.
Welke letter hoort bij de hoekwoningen?
A letter X
B letter Y
C letter Z

1p O 32 → Leg uit waarom er vrijwel geen vrijstaande eengezinswoningen zijn in de sociale huursector.

600051-2-6480o 18 ga naar de volgende pagina →

### Pagina 19

foto's 5, 6 en 7
Woningtypen

foto 5
[FIGUUR: Een appartementencomplex met vier verdiepingen en een plat dak. Er zijn veel balkons.]

foto 6
[FIGUUR: Een rij laagbouw huizen met puntdaken, gelegen aan een water met reflecties van de huizen.]

foto 7
[FIGUUR: Een straat met winkels op de begane grond en woningen erboven. Er staan twee rode auto's en een fiets met twee personen op.]

1p ● 33 Elke periode kent zijn eigen bouwvormen van woningen. De foto's 5, 6 en 7 laten drie
typen woningbouw zien. In welke volgorde van oud naar jong zijn deze woningtypen
gebouwd?
A 5, 6, 7
B 5, 7, 6
C 6, 5, 7
D 6, 7, 5
E 7, 5, 6
F 7, 6, 5

600051-2-6480

Pagina: 19 ga naar de volgende pagina ➔


### Pagina 20

figuur 2
Het gemak van alles onder één dak!

[FIGUUR: Foto van een lachende vrouw met blonde haren die jeans draagt en een donkere top. De tekst "Het gemak van alles onder één dak!" staat er groot boven.]

Maxis Muiden maakt het u mooi makkelijk. Dat begint al als u
aankomt. Er zijn deze ruimte en voldoende parkeerplaatsen voor de deur.
Daar parkeert u snel én gratis. U kunt trouwens meteen voordelig
tanken en uw auto een wasbeurt geven.

Binnen vindt u alles onder één dak. Kunt u ondertussen op uw gemak
Dat is Maxis Muiden in het kort. U boodschappen doen.
kunt er uitgebreid en su- Al even praktisch zijn de ruime
pervoordelig boodschappen doen. openingstijden. Tel daarbij op het
Bent u er een kopje gemak van de bereikbaarheid, en u
koffie drinken of een hapje eten in kunt niet om Maxis Muiden heen.
Maxis Muiden. Mooi makkelijk.
Voor de kinderen is er niets Kijk voor de exacte
scher dan winkelen. U kunt ze met openingstijden van de
veel plezier laten uitlaten in verschillende winkels op
Kidsland of Level One. Er wordt www.maxis.nl.
en zeker in het weekend zeil gehou-
den door professionele begeleiders.

[FIGUUR: Iconen met bijbehorende tekst: een benzinepomp en een P voor "Goedkoop tanken Gratis parkeren", een winkelwagen voor "Dagelijkse boodschappen", een lachend gezichtje voor "Kinderopvang", een vork en mes voor "Eten en drinken", een klok voor "Ruime openingstijden".]

BELCOMPANY

600051-2-648o 20 ga naar de volgende pagina


### Pagina 21

kaart 9
Muiden en omgeving
[FIGUUR: Kaart van de omgeving van Muiden met verschillende steden, autosnelwegen (A1, A2, A6, A9, A10) en het IJmeer.]
Legenda:
bebouwing
water
autosnelwegen
spoorlijnen

1p O 34 Maxis is een groot winkelbedrijf dat midden in de weilanden ligt.
→ Geef een reden met behulp van kaart 9 waarom dit winkelgebied toch gunstig is
gelegen.

1p ● 35 Bekijk de tekst u it een reclamefolder van Maxis. Maxis wijst op het gemak van alles onder
één dak. Onderaan de folder staan door middel van pictogrammen alle voordelen nog
eens op een rij.
Op welke bevolkingsgroep richt Maxis zich vooral?
A bejaarden
B gezinnen
C kinderen
D tieners

600051-2-6480o
21
ga naar de volgende pagina

### Pagina 22

Femke en Kim maken een sectorwerkstuk over Hoog Catharijne. Hoog Catharijne is nog altijd het grootste overdekte winkelcentrum van Nederland. Het Centraal Station (CS) van Utrecht maakt onderdeel uit van Hoog Catharijne, waardoor er een uitstekende bereikbaarheid met het openbaar vervoer gegarandeerd is. Op een zaterdag lopen Femke en Kim met vragenlijsten door het winkelcentrum en interviewen het winkelend publiek. Ze vragen ondermeer naar de postcode van de mensen.

1p 36 Welke onderzoeksvraag willen Femke en Kim met het vragen naar de postcode beantwoorden?
A de drempelwaarde van Hoog Catharijne
B het voorzieningenniveau van Hoog Catharijne
C de reikwijdte van Hoog Catharijne
D de woondichtheid van Hoog Catharijne

diagrammen 10, 11 en 12
Herkomst winkelend publiek

[FIGUUR: Drie cirkeldiagrammen genummerd 10, 11 en 12. Onder de diagrammen een legenda met drie kleurbalkjes en bijbehorende teksten: lichtgrijs 'afkomstig uit Utrecht', grijs 'afkomstig uit de regio', donkergrijs 'afkomstig uit de rest van Nederland'. Diagram 10 toont een grote lichtgrijze sector, een middelgrote grijze sector en een kleinere donkergrijze sector. Diagram 11 toont een grote lichtgrijze sector, een kleine grijze sector en een middelgrote donkergrijze sector. Diagram 12 toont een middelgrote lichtgrijze sector, een kleine grijze sector en een grote donkergrijze sector.]

1p 37 De diagrammen 10, 11 en 12 geven de mogelijke herkomst van het winkelend publiek weer. Welk diagram zal de werkelijke situatie het meest benaderen?
A 10
B 11
C 12

600051-2-6480o 22 ga naar de volgende pagina


### Pagina 23

tabel 5
Score van de leefbaarheid van de stadsdelen in vergelijking met Amsterdam totaal,
2003

[FIGUUR: Tabel met stadsdelen en scores voor verschillende leefbaarheidsfactoren]

De gemeente Amsterdam heeft onderzoek gedaan naar de woon- en leefomstandigheden van de bevolking in de verschillende stadsdelen van Amsterdam.
In tabel 5 staan de scores van negen factoren die invloed hebben op de leefbaarheid van de stadsdelen van Amsterdam. Deze zijn vergeleken met Amsterdam als geheel.
Een + geeft aan dat de score boven het gemiddelde ligt.
Een 0 geeft het gemiddelde aan.
Een – geeft aan dat het stadsdeel slechter scoort dan het gemiddelde.

1p ● 38 In welk van de onderstaande vier stadsdelen zijn de bewoners het meest tevreden over de leefbaarheid?
A Amsterdam-Noord
B Amsterdam Oud-Zuid
C Osdorp
D Zuideramstel

1p ● 39 Welke van de onderstaande categorieën is het belangrijkst bij het bepalen van de welvaart?
A de ervaren gezondheid
B het onderwijs (Cito-score)
C de sociale integratie
D het besteedbaar inkomen

1p ● 40 De categorie 'schoon en heel' verwijst naar de achteruitgang van de woonomgeving. Welk aardrijkskundig begrip past het beste bij de achteruitgang van de woonomgeving?
A sanering
B renovatie
C restauratie
D verpaupering

600051-2-6480o 23 ga naar de volgende pagina


### Pagina 24

kaarten 10 en 11
Gezondheidsregio's
kaart 10
[FIGUUR: Kaart van Nederland met verspreidingspatroon van oranje kruisjes en stipjes. Er is een schaalbalk van 0 tot 60 km.]
Legenda:
[FIGUUR: Legenda met drie oranje kruisjes, corresponderend met 10, 5 en 1.]
10 5 1
kaart 11
[FIGUUR: Kaart van Nederland met verspreidingspatroon van zwarte stipjes. Er is een schaalbalk van 0 tot 60 km.]
2p O 41 In willekeurige volgorde behandelen de kaarten 10 en 11 het spreidingspatroon van
vestigingsplaatsen van ziekenhuizen en de vestigingsplaatsen van apotheekhoudende
huisartsen (huisartsen die bij hun praktijk een apotheek hebben).
→ Welk van de twee kaarten geeft een overzicht van apotheekhoudende huisartsen?
Verklaar je keuze.
kaart 12
Geboorte-overschot
[FIGUUR: Kaart van Nederland met gekleurde regio's, corresponderend met de legenda. Er is een schaalbalk van 0 tot 60 km.]
Legenda:
gemiddeld jaarlijks geboorte-overschot
in de periode 1980-2000
<3,0 4,5 - 6,0
3,0 - 3,5 >6,0
3,5 - 4,5
0 30 60 km
600051-2-6480
24
ga naar de volgende pagina

### Pagina 25

kaart 13
Locaties van consultatiebureaus per 1-1-2000

[FIGUUR: Een kaart van Nederland, ingekleurd per regio met een legenda die het aantal consultatiebureaus per 10.000 kinderen van 0-4 jaar weergeeft. De legenda toont de volgende categorieën: 0-15, 15-20, 20-25, 25-30, en 30-50. Er is ook een lijn getekend die regiogrenzen aangeeft. Een schaalbalk toont 0, 30, en 60 km.]

Consultatiebureaus verlenen zorg aan ouder en kind. De bureaus verrichten onder andere inentingen bij 0 - 4 jarigen, volgen de geestelijke en lichamelijke ontwikkeling van het kind en adviseren ouders bij aspecten van de opvoeding van het kind.

1p ● 42 Vergelijk kaart 12 Geboorte-overschot met kaart 13 Locaties van consultatiebureaus.
In welke provincie zijn er, in vergelijking met het geboorte-overschot, erg veel consultatiebureaus?
A Flevoland
B Gelderland
C Groningen
D Zuid-Holland

600051-2-6480o
ga naar de volgende pagina

### Pagina 26

figuur 3
'Als ouders bejaard zijn, moeten ze bij hun kinderen inwonen'

[FIGUUR: Een staafdiagram met op de x-as verschillende bevolkingsgroepen (Turken, Marokkanen, Surinamers, Antillianen, autochtonen) en op de y-as het percentage in procenten. Er zijn drie staven per groep, die verschillende leeftijdsgroepen representeren: 15-34 jaar, 35-54 jaar en 55-69 jaar.]

Legenda:
15-34 jaar
35-54 jaar
55-69 jaar

2p O 43 In 1998 is er een grote enquête gehouden bij drie leeftijdsgroepen in ons land. Figuur 3
laat zien hoeveel procent van de ondervraagde leeftijdsgroepen het eens is met de
stelling 'Als ouders bejaard zijn, moeten ze bij hun kinderen kunnen inwonen'.
De ondervraagden zijn verdeeld naar afkomst en leeftijd.
Achmed en Rob houden de bovenstaande figuur. Zij trekken de volgende conclusies.
1 Turken zijn het minder eens met deze stelling dan Marokkanen.
2 Autochtonen vinden dat Surinamers in hun verwachtingspatroon wat betreft inwonen
bij kinderen meer lijken op de allochtonen dan op de autochtonen.
→ Neem de cijfers 1 en 2 over op het antwoordblad en zet erachter of deze uitspraak
juist is of onjuist.

2p O 44 In de herkomstlanden van veel in Nederland wonende, niet-westerse allochtonen is het in
huis nemen of blijven van bejaarde ouders en grootouders heel gewoon.
→ Geef daar twee redenen voor.

600051-2-6480o 26 ga naar de volgende pagina


### Pagina 27

tabel 6
Aantal sterfgevallen per 1000 kinderen

[FIGUUR: Tabel met de volgende gegevens:
Kolomkoppen: , 1960, 1980, 2000, 2002
Rijen:
Westerse Wereld (VS, Europa, Australië, Japan) met waarden 143, 17, 8, 8
Derde Wereld (Latijns-Amerika, Azië, Afrika) met waarden 224, 133, 91, 89]

John en Mario doen voor hun sectorwerkstuk een onderzoek naar de kindersterfte in de wereld.
Ze vinden tabel 6 en daaruit blijkt dat de afgelopen veertig jaar het cijfer voor kindersterfte in bijna alle landen van de wereld is gedaald. Met kindersterfte wordt het aantal sterfgevallen van kinderen jonger dan vijf jaar bedoeld.

1p O 45 Een factor die de hogere kindersterfte in de Derde Wereld-landen kan verklaren is ondervoeding. In veel landen is er nog steeds sprake van honger. Vooral kwalitatieve honger komt veel voor.
→ Leg uit wat bedoeld wordt met kwalitatieve honger.

2p O 46 → Noem twee andere factoren die ervoor zorgen dat de levensverwachting in de Derde Wereld-landen minder gunstig is dan in de landen van de Westerse Wereld.

tabel 7

[FIGUUR: Tabel met de volgende gegevens:
Kolomkoppen: , aantal inwoners per arts, % inentingen bij kinderen onder de 1 jaar
Rijen:
land X met waarden 2000, 20%
land Y met waarden 400, 88%]

1p O 47 Mario vindt vervolgens nog een tabel met cijfers (zie tabel 7). Mario vindt dat de medische situatie in land X veel beter is dan in land Y. John is het daar niet mee eens.
Met wie ben jij het eens?
→ Zet eerst op het antwoordblad met wie jij het eens bent, Mario of John, en leg daarna uit waarom je dat vindt.

600051-2-6480* 27 einde ■
Voor alle eindexamens, zie www.allexamen.nl. Voor de perfecte voorbereiding op je eindexamen, zie ook www.ssleiden.nl. Pagina: 995