# Eindexamen Natuur- en scheikunde 2 VMBO-GL/TL 2025 tijdvak 1 > Openbaar eindexamen. Bekijk en oefen het examen: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1 ## Vraag 1 – Vraag 1 (2 punten) 1 dinsdag 13 mei 13.30 - 15.30 uur natuur- en scheikunde 2 CSE GL en TL Gebruik zo nodig het informatieboekje Binas vmbo kgt. Dit examen bestaat uit 48 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 65 punten te behalen. Voor elk vraagnummer staat hoeveel punten met een goed antwoord behaald kunnen worden. Wat kun je verwachten: 1 dinsdag 13 mei 13.30 - 15.30 uur natuur- en scheikunde 2 CSE GL en TL Gebruik zo nodig het informatieboekje Binas vmbo kgt. Dit examen bestaat uit 48 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 65 punten te behalen. Voor elk vraagnummer staat hoeveel punten met een goed antwoord behaald kunnen worden. Wat moet je kennen: naamgeving zouten oxidatiegetal ionen Romeinse cijfers Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Het Romeinse cijfer vergeten, terwijl de vraag er expliciet om vraagt. Het verkeerde Romeinse cijfer gebruiken door de lading van het sulfide-ion (S²⁻) niet correct te bepalen of te gebruiken om de lading van het zilverion af te leiden. De naam van het anion S²⁻ verwarren met sulfaat (SO₄²⁻) of sulfiet (SO₃²⁻). Kernbegrippen: naamgeving zouten, oxidatiegetal, ionen, Romeinse cijfers Veelgemaakte fouten: - Het Romeinse cijfer vergeten, terwijl de vraag er expliciet om vraagt. - Het verkeerde Romeinse cijfer gebruiken door de lading van het sulfide-ion (S²⁻) niet correct te bepalen of te gebruiken om de lading van het zilverion af te leiden. - De naam van het anion S²⁻ verwarren met sulfaat (SO₄²⁻) of sulfiet (SO₃²⁻). Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/1 ## Vraag 2 – Vraag 2 (1 punt) 2 CSE GL en TL Gebruik zo nodig het informatieboekje Binas vmbo kgt. Dit examen bestaat uit 48 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 65 punten te behalen. Voor elk vraagnummer staat hoeveel punten met een goed antwoord behaald kunnen worden. Wat kun je verwachten: 2 CSE GL en TL Gebruik zo nodig het informatieboekje Binas vmbo kgt. Dit examen bestaat uit 48 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 65 punten te behalen. Voor elk vraagnummer staat hoeveel punten met een goed antwoord behaald kunnen worden. Wat moet je kennen: reactievergelijking kloppend maken atoombalans coëfficiënten Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Verkeerd tellen van atomen in molecuulformules. De balans van één atoomsoort vergeten te controleren nadat een andere is aangepast. Kernbegrippen: reactievergelijking kloppend maken, atoombalans, coëfficiënten Veelgemaakte fouten: - Verkeerd tellen van atomen in molecuulformules. - De balans van één atoomsoort vergeten te controleren nadat een andere is aangepast. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/2 ## Vraag 3 – Vraag 3 (1 punt) Legeringen worden gemaakt door vloeibare metalen te mengen. Het mengsel laat men vervolgens stollen. Welk diagram geeft het temperatuurverloop bij het stollen weer? Wat kun je verwachten: Legeringen worden gemaakt door vloeibare metalen te mengen. Het mengsel laat men vervolgens stollen. Welk diagram geeft het temperatuurverloop bij het stollen weer? Wat moet je kennen: legering stollen stoltraject stolpunt mengsel zuivere stof faseovergang Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Het verwarren van het stolproces van een mengsel (legering) met dat van een zuivere stof. Een zuivere stof heeft een vast stolpunt (horizontale lijn in de grafiek), terwijl een mengsel een stoltraject heeft (minder steil dalende lijn). Het verwarren van stollen (afkoelen) met smelten (opwarmen). Diagrammen III en IV tonen een stijgende temperatuur en zijn dus incorrect. Kernbegrippen: legering, stollen, stoltraject, stolpunt, mengsel, zuivere stof, faseovergang Veelgemaakte fouten: - Het verwarren van het stolproces van een mengsel (legering) met dat van een zuivere stof. Een zuivere stof heeft een vast stolpunt (horizontale lijn in de grafiek), terwijl een mengsel een stoltraject heeft (minder steil dalende lijn). - Het verwarren van stollen (afkoelen) met smelten (opwarmen). Diagrammen III en IV tonen een stijgende temperatuur en zijn dus incorrect. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/3 ## Vraag 4 – Vraag 4 (2 punten) 4 Ag + O_2 + ... H_2S → ... Ag_2S + ... H_2O \] In deze vergelijking ontbreken drie coëfficiënten. Wat kun je verwachten: 4 Ag + O_2 + ... H_2S → ... Ag_2S + ... H_2O \] In deze vergelijking ontbreken drie coëfficiënten. Wat moet je kennen: massapercentage legering rekenen met massa Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Vergeten koper uit beide legeringen op te tellen. Reken- of afrondingsfout. Vergeten te vermenigvuldigen met 100%. Kernbegrippen: massapercentage, legering, rekenen met massa Veelgemaakte fouten: - Vergeten koper uit beide legeringen op te tellen. - Reken- of afrondingsfout. - Vergeten te vermenigvuldigen met 100%. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/4 ## Vraag 5 – Vraag 5 (2 punten) 2p 5 Leg uit of volgens Binas de goudkleurige legering in een 2-euromunt 'Nordic Gold' wordt genoemd. Wat kun je verwachten: 2p 5 Leg uit of volgens Binas de goudkleurige legering in een 2-euromunt 'Nordic Gold' wordt genoemd. Wat moet je kennen: legering samenstelling van stoffen BINAS gebruiken gegevens vergelijken Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Samenstelling van Nordic Gold niet of onjuist opzoeken in Binas. Verkeerde metalen met elkaar vergelijken. Alleen een conclusie geven zonder onderbouwing met de samenstellingen. Kernbegrippen: legering, samenstelling van stoffen, BINAS gebruiken, gegevens vergelijken Veelgemaakte fouten: - Samenstelling van Nordic Gold niet of onjuist opzoeken in Binas. - Verkeerde metalen met elkaar vergelijken. - Alleen een conclusie geven zonder onderbouwing met de samenstellingen. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/5 ## Vraag 6 – Vraag 6 (1 punt) Geef de formule van het negatieve ionsoort in azijn. Wat kun je verwachten: Geef de formule van het negatieve ionsoort in azijn. Wat moet je kennen: zuren ionen formules van ionen azijnzuur Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: De formule van het zuur (azijnzuur, CH₃COOH of HAc) geven in plaats van het ion. De formule van het positieve ion (H⁺) geven in plaats van het negatieve ion. De lading van het ion vergeten (Ac in plaats van Ac⁻). Kernbegrippen: zuren, ionen, formules van ionen, azijnzuur Veelgemaakte fouten: - De formule van het zuur (azijnzuur, CH₃COOH of HAc) geven in plaats van het ion. - De formule van het positieve ion (H⁺) geven in plaats van het negatieve ion. - De lading van het ion vergeten (Ac in plaats van Ac⁻). Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/6 ## Vraag 7 – Vraag 7 (2 punten) 2p 7 Bij reactie 1 is glucose de enige beginstof. → Geef de vergelijking van reactie 1. Wat kun je verwachten: 2p 7 Bij reactie 1 is glucose de enige beginstof. → Geef de vergelijking van reactie 1. Wat moet je kennen: reactievergelijking opstellen chemische reactie kloppend maken van reactievergelijking molecuulformules Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Vergeten de reactievergelijking kloppend te maken (balanceren). Onjuiste molecuulformules gebruiken voor de beginstof of de reactieproducten. Reactieproducten en beginstof aan de verkeerde kant van de pijl zetten. Kernbegrippen: reactievergelijking opstellen, chemische reactie, kloppend maken van reactievergelijking, molecuulformules Veelgemaakte fouten: - Vergeten de reactievergelijking kloppend te maken (balanceren). - Onjuiste molecuulformules gebruiken voor de beginstof of de reactieproducten. - Reactieproducten en beginstof aan de verkeerde kant van de pijl zetten. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/7 ## Vraag 8 – Vraag 8 (1 punt) 1p 8 Bij reactie 1 reageert uiteindelijk alle glucose. Welke invloed heeft het fijnmaken van de appels op reactie 1? I Er ontstaat meer alcohol en meer koolstofdioxide. II Er ontstaat sneller alcohol en koolstofdioxide. A alleen I B alleen II C beide: I en II D geen van beide Wat kun je verwachten: 1p 8 Bij reactie 1 reageert uiteindelijk alle glucose. Welke invloed heeft het fijnmaken van de appels op reactie 1? I Er ontstaat meer alcohol en meer koolstofdioxide. II Er ontstaat sneller alcohol en koolstofdioxide. A alleen I B alleen II C beide: I en II D geen van beide Wat moet je kennen: reactiesnelheid verdelingsgraad contactoppervlak Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Verwarring tussen reactiesnelheid (hoe snel iets reageert) en de opbrengst (hoeveel product er ontstaat). Kernbegrippen: reactiesnelheid, verdelingsgraad, contactoppervlak Veelgemaakte fouten: - Verwarring tussen reactiesnelheid (hoe snel iets reageert) en de opbrengst (hoeveel product er ontstaat). Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/8 ## Vraag 9 – Vraag 9 (1 punt) 1p 9 De vaste appelresten worden van de ontstane vloeistof gescheiden. → Geef de naam van een scheidingsmethode die hierbij kan worden gebruikt. Wat kun je verwachten: 1p 9 De vaste appelresten worden van de ontstane vloeistof gescheiden. → Geef de naam van een scheidingsmethode die hierbij kan worden gebruikt. Wat moet je kennen: scheidingsmethoden suspensie filtreren bezinken zeven Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Verwarring met scheidingsmethoden voor oplossingen, zoals indampen of destilleren. Het noemen van een ongeschikte methode voor het scheiden van een vaste stof en een vloeistof, zoals extraheren. Kernbegrippen: scheidingsmethoden, suspensie, filtreren, bezinken, zeven Veelgemaakte fouten: - Verwarring met scheidingsmethoden voor oplossingen, zoals indampen of destilleren. - Het noemen van een ongeschikte methode voor het scheiden van een vaste stof en een vloeistof, zoals extraheren. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/9 ## Vraag 10 – Vraag 10 (1 punt) 1p 10 Aan sommige merken appelazijn is een hulpstof toegevoegd. Op de verpakking staat deze hulpstof vermeld als E-228. Welke functie heeft deze hulpstof? A conserveermiddel B emulgator C kleurstof D smaakstof Wat kun je verwachten: 1p 10 Aan sommige merken appelazijn is een hulpstof toegevoegd. Op de verpakking staat deze hulpstof vermeld als E-228. Welke functie heeft deze hulpstof? A conserveermiddel B emulgator C kleurstof D smaakstof Wat moet je kennen: E-nummers hulpstoffen additieven conserveermiddel Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Het verwarren van de verschillende functies van hulpstoffen in voedingsmiddelen (conserveermiddel, emulgator, kleurstof, smaakstof). Kernbegrippen: E-nummers, hulpstoffen, additieven, conserveermiddel Veelgemaakte fouten: - Het verwarren van de verschillende functies van hulpstoffen in voedingsmiddelen (conserveermiddel, emulgator, kleurstof, smaakstof). Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/10 ## Vraag 11 – Vraag 11 (1 punt) 1p 11 Met welke indicator kan de pH van de appelazijn worden bepaald? A met blauw lakmoespapier B met broomthymolblauw C met fenolftaleïne D met fenolrood E met rood lakmoespapier F met universeelindicatorpapier Wat kun je verwachten: 1p 11 Met welke indicator kan de pH van de appelazijn worden bepaald? A met blauw lakmoespapier B met broomthymolblauw C met fenolftaleïne D met fenolrood E met rood lakmoespapier F met universeelindicatorpapier Wat moet je kennen: pH-waarde indicator zure oplossing Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Verwarring tussen specifieke indicatoren (zoals lakmoes) en een universele indicator. Niet weten dat azijn een zure oplossing is. Niet weten dat een specifieke pH-waarde bepaald moet worden, niet alleen of het zuur of basisch is. Kernbegrippen: pH-waarde, indicator, zure oplossing Veelgemaakte fouten: - Verwarring tussen specifieke indicatoren (zoals lakmoes) en een universele indicator. - Niet weten dat azijn een zure oplossing is. - Niet weten dat een specifieke pH-waarde bepaald moet worden, niet alleen of het zuur of basisch is. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/11 ## Vraag 12 – Vraag 12 (1 punt) 1 p 12 Leg uit waarom het afsluiten van de pot ervoor zorgt dat reactie 2 stopt. Sheyda heeft 1,5 L appelazijn gemaakt. Ze vraagt zich af hoeveel azijnzuur haar appelazijn bevat. Ze schenkt een beetje appelazijn in een bekerglas. Omdat de appelazijn geel van kleur is, maakt ze deze eerst kleurloos met behulp van actieve kool. Ze filtreert daarna het mengsel. Vervolgens pipetteert Sheyda 5,00 mL van de ontkleurde appelazijn in een erlenmeyer en voegt 2 druppels fenolrood toe. Dan titreert ze met natronloog. Voor deze titratie is 48,87 mL natronloog nodig tot het omslagpunt. Wat kun je verwachten: 1 p 12 Leg uit waarom het afsluiten van de pot ervoor zorgt dat reactie 2 stopt. Sheyda heeft 1,5 L appelazijn gemaakt. Ze vraagt zich af hoeveel azijnzuur haar appelazijn bevat. Ze schenkt een beetje appelazijn in een bekerglas. Omdat de appelazijn geel van kleur is, maakt ze deze eerst kleurloos met behulp van actieve kool. Ze filtreert daarna het mengsel. Vervolgens pipetteert Sheyda 5,00 mL van de ontkleurde appelazijn in een erlenmeyer en voegt 2 druppels fenolrood toe. Dan titreert ze met natronloog. Voor deze titratie is 48,87 mL natronloog nodig tot het omslagpunt. Wat moet je kennen: reactievoorwaarden beginstoffen reactiesnelheid Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Onvoldoende specifiek zijn door niet te benoemen welke beginstof opraakt (zuurstof). Verwarren van beginstoffen en reactieproducten. Kernbegrippen: reactievoorwaarden, beginstoffen, reactiesnelheid Veelgemaakte fouten: - Onvoldoende specifiek zijn door niet te benoemen welke beginstof opraakt (zuurstof). - Verwarren van beginstoffen en reactieproducten. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/12 ## Vraag 13 – Vraag 13 (1 punt) Sheyda heeft 1,5 L appelazijn gemaakt. Ze vraagt zich af hoeveel azijnzuur haar appelazijn bevat. Ze schenkt een beetje appelazijn in een bekerglas. Omdat de appelazijn geel van kleur is, maakt ze deze eerst kleurloos met behulp van actieve kool. Ze filtreert daarna het mengsel. Vervolgens pipetteert Sheyda 5,00 mL van de ontkleurde appelazijn in een erlenmeyer en voegt 2 druppels fenolrood toe. Dan titreert ze met natronloog. Voor deze titratie is 48,87 mL natronloog nodig tot het omslagpunt. 13 Bij welke scheidingsmethode is actieve kool een hulpmiddel? A bij adsorptie B bij destillatie c bij extractie D bij filtratie Wat kun je verwachten: Sheyda heeft 1,5 L appelazijn gemaakt. Ze vraagt zich af hoeveel azijnzuur haar appelazijn bevat. Ze schenkt een beetje appelazijn in een bekerglas. Omdat de appelazijn geel van kleur is, maakt ze deze eerst kleurloos met behulp van actieve kool. Ze filtreert daarna het mengsel. Vervolgens pipetteert Sheyda 5,00 mL van de ontkleurde appelazijn in een erlenmeyer en voegt 2 druppels fenolrood toe. Dan titreert ze met natronloog. Voor deze titratie is 48,87 mL natronloog nodig tot het omslagpunt. 13 Bij welke scheidingsmethode is actieve kool een hulpmiddel? A bij adsorptie B bij destillatie c bij extractie D bij filtratie Wat moet je kennen: scheidingsmethoden adsorptie actieve kool Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Verwarring tussen adsorptie en filtratie. De context noemt dat er na het gebruik van actieve kool gefiltreerd wordt, wat kan leiden tot de foute keuze voor filtratie als de methode waar actieve kool bij hoort. Kernbegrippen: scheidingsmethoden, adsorptie, actieve kool Veelgemaakte fouten: - Verwarring tussen adsorptie en filtratie. De context noemt dat er na het gebruik van actieve kool gefiltreerd wordt, wat kan leiden tot de foute keuze voor filtratie als de methode waar actieve kool bij hoort. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/13 ## Vraag 14 – Vraag 14 (2 punten) Sheyda heeft 1,5 L appelazijn gemaakt. Ze vraagt zich af hoeveel azijnzuur haar appelazijn bevat. Ze schenkt een beetje appelazijn in een bekerglas. Omdat de appelazijn geel van kleur is, maakt ze deze eerst kleurloos met behulp van actieve kool. Ze filtreert daarna het mengsel. Vervolgens pipetteert Sheyda 5,00 mL van de ontkleurde appelazijn in een erlenmeyer en voegt 2 druppels fenolrood toe. Dan titreert ze met natronloog. Voor deze titratie is 48,87 mL natronloog nodig tot het omslagpunt. 14 Sheyda heeft bij haar bepaling glaswerk nodig. Hieronder zijn verschillende soorten glaswerk afgebeeld. → Geef voor elk van de volgende soorten glaswerk aan welke afbeelding erbij hoort. Zet achter elk soort glaswerk de letter van de juiste afbeelding. Noteer je antwoord als volgt: - bekerglas: ... - pipet: ... - erlenmeyer: ... - buret: ... Wat kun je verwachten: Sheyda heeft 1,5 L appelazijn gemaakt. Ze vraagt zich af hoeveel azijnzuur haar appelazijn bevat. Ze schenkt een beetje appelazijn in een bekerglas. Omdat de appelazijn geel van kleur is, maakt ze deze eerst kleurloos met behulp van actieve kool. Ze filtreert daarna het mengsel. Vervolgens pipetteert Sheyda 5,00 mL van de ontkleurde appelazijn in een erlenmeyer en voegt 2 druppels fenolrood toe. Dan titreert ze met natronloog. Voor deze titratie is 48,87 mL natronloog nodig tot het omslagpunt. 14 Sheyda heeft bij haar bepaling glaswerk nodig. Hieronder zijn verschillende soorten glaswerk afgebeeld. → Geef voor elk van de volgende soorten glaswerk aan welke afbeelding erbij hoort. Zet achter elk soort glaswerk de letter van de juiste afbeelding. Noteer je antwoord als volgt: - bekerglas: ... - pipet: ... - erlenmeyer: ... - buret: ... Wat moet je kennen: laboratoriumglaswerk bekerglas pipet erlenmeyer buret titratie-opstelling Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Verwarring tussen bekerglas (cilindrisch, afbeelding e) en erlenmeyer (conisch, afbeelding d). Verwarring tussen pipet (voor vast volume, afbeelding c) en buret (voor variabel volume met kraan, afbeelding g). Verwarring tussen maatcilinder (afbeelding a) en bekerglas (afbeelding e). Kernbegrippen: laboratoriumglaswerk, bekerglas, pipet, erlenmeyer, buret, titratie-opstelling Veelgemaakte fouten: - Verwarring tussen bekerglas (cilindrisch, afbeelding e) en erlenmeyer (conisch, afbeelding d). - Verwarring tussen pipet (voor vast volume, afbeelding c) en buret (voor variabel volume met kraan, afbeelding g). - Verwarring tussen maatcilinder (afbeelding a) en bekerglas (afbeelding e). Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/14 ## Vraag 15 – Vraag 15 (1 punt) Sheyda heeft 1,5 L appelazijn gemaakt. Ze vraagt zich af hoeveel azijnzuur haar appelazijn bevat. Ze schenkt een beetje appelazijn in een bekerglas. Omdat de appelazijn geel van kleur is, maakt ze deze eerst kleurloos met behulp van actieve kool. Ze filtreert daarna het mengsel. Vervolgens pipetteert Sheyda 5,00 mL van de ontkleurde appelazijn in een erlenmeyer en voegt 2 druppels fenolrood toe. Dan titreert ze met natronloog. Voor deze titratie is 48,87 mL natronloog nodig tot het omslagpunt. 15 Geef aan welke kleur het mengsel in de erlenmeyer heeft gekregen na het omslagpunt. Wat kun je verwachten: Sheyda heeft 1,5 L appelazijn gemaakt. Ze vraagt zich af hoeveel azijnzuur haar appelazijn bevat. Ze schenkt een beetje appelazijn in een bekerglas. Omdat de appelazijn geel van kleur is, maakt ze deze eerst kleurloos met behulp van actieve kool. Ze filtreert daarna het mengsel. Vervolgens pipetteert Sheyda 5,00 mL van de ontkleurde appelazijn in een erlenmeyer en voegt 2 druppels fenolrood toe. Dan titreert ze met natronloog. Voor deze titratie is 48,87 mL natronloog nodig tot het omslagpunt. 15 Geef aan welke kleur het mengsel in de erlenmeyer heeft gekregen na het omslagpunt. Wat moet je kennen: titratie indicator omslagpunt zuur-base reactie pH Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: De kleur van de indicator in zure oplossing (begin van de titratie) verwarren met de kleur in basische oplossing (na het omslagpunt). Niet weten wat de kleuren van de indicator fenolrood zijn bij verschillende pH-waarden. Kernbegrippen: titratie, indicator, omslagpunt, zuur-base reactie, pH Veelgemaakte fouten: - De kleur van de indicator in zure oplossing (begin van de titratie) verwarren met de kleur in basische oplossing (na het omslagpunt). - Niet weten wat de kleuren van de indicator fenolrood zijn bij verschillende pH-waarden. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/15 ## Vraag 16 – Vraag 16 (3 punten) Sheyda heeft 1,5 L appelazijn gemaakt. Ze vraagt zich af hoeveel azijnzuur haar appelazijn bevat. Ze schenkt een beetje appelazijn in een bekerglas. Omdat de appelazijn geel van kleur is, maakt ze deze eerst kleurloos met behulp van actieve kool. Ze filtreert daarna het mengsel. Vervolgens pipetteert Sheyda 5,00 mL van de ontkleurde appelazijn in een erlenmeyer en voegt 2 druppels fenolrood toe. Dan titreert ze met natronloog. Voor deze titratie is 48,87 mL natronloog nodig tot het omslagpunt. Bij de titratie reageert 1,00 mL natronloog volledig met 6,0 · 10⁻³ gram azijnzuur. Neem aan dat azijnzuur hierbij het enige zuur is. → Bereken met behulp van de gegevens uit de tekst hoeveel gram azijnzuur aanwezig was in 1,5 L ontkleurde appelazijn. Wat kun je verwachten: Sheyda heeft 1,5 L appelazijn gemaakt. Ze vraagt zich af hoeveel azijnzuur haar appelazijn bevat. Ze schenkt een beetje appelazijn in een bekerglas. Omdat de appelazijn geel van kleur is, maakt ze deze eerst kleurloos met behulp van actieve kool. Ze filtreert daarna het mengsel. Vervolgens pipetteert Sheyda 5,00 mL van de ontkleurde appelazijn in een erlenmeyer en voegt 2 druppels fenolrood toe. Dan titreert ze met natronloog. Voor deze titratie is 48,87 mL natronloog nodig tot het omslagpunt. Bij de titratie reageert 1,00 mL natronloog volledig met 6,0 · 10⁻³ gram azijnzuur. Neem aan dat azijnzuur hierbij het enige zuur is. → Bereken met behulp van de gegevens uit de tekst hoeveel gram azijnzuur aanwezig was in 1,5 L ontkleurde appelazijn. Wat moet je kennen: titratie concentratieberekening verhoudingsrekenen omrekenen van eenheden Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Verkeerd volume gebruiken voor de berekening (bijv. 5,00 mL i.p.v. 48,87 mL) Vergeten het eindvolume van 1,5 L om te rekenen naar mL Foutieve verhouding opstellen om van de hoeveelheid in het monster (5,00 mL) naar de totale hoeveelheid (1,5 L) te rekenen Kernbegrippen: titratie, concentratieberekening, verhoudingsrekenen, omrekenen van eenheden Veelgemaakte fouten: - Verkeerd volume gebruiken voor de berekening (bijv. 5,00 mL i.p.v. 48,87 mL) - Vergeten het eindvolume van 1,5 L om te rekenen naar mL - Foutieve verhouding opstellen om van de hoeveelheid in het monster (5,00 mL) naar de totale hoeveelheid (1,5 L) te rekenen Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/16 ## Vraag 17 – Vraag 17 (1 punt) 1p 17 Sheyda overweegt de titratie te herhalen, maar nu met 10,00 mL appelazijn in plaats van 5,00 mL. Ze moet dan de uitvoering aanpassen, omdat haar buret maximaal 50,00 mL natronloog kan bevatten. Welke aanpassing is dan geschikt? A een andere indicator gebruiken B een hogere concentratie natronloog gebruiken C een lagere concentratie natronloog gebruiken D koudere natronloog gebruiken E warmere natronloog gebruiken Siliciumdioxide Om slijtage van autobanden tegen te gaan, wordt siliciumdioxide (SiO_2) in het rubber van de autobanden verwerkt. Wat kun je verwachten: 1p 17 Sheyda overweegt de titratie te herhalen, maar nu met 10,00 mL appelazijn in plaats van 5,00 mL. Ze moet dan de uitvoering aanpassen, omdat haar buret maximaal 50,00 mL natronloog kan bevatten. Welke aanpassing is dan geschikt? A een andere indicator gebruiken B een hogere concentratie natronloog gebruiken C een lagere concentratie natronloog gebruiken D koudere natronloog gebruiken E warmere natronloog gebruiken Siliciumdioxide Om slijtage van autobanden tegen te gaan, wordt siliciumdioxide (SiO_2) in het rubber van de autobanden verwerkt. Wat moet je kennen: titratie concentratie stoichiometrie neutralisatiereactie Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Verwarring tussen hogere en lagere concentratie en het effect op het benodigde volume. Denken dat de indicator of temperatuur de benodigde hoeveelheid titrant beïnvloedt. Kernbegrippen: titratie, concentratie, stoichiometrie, neutralisatiereactie Veelgemaakte fouten: - Verwarring tussen hogere en lagere concentratie en het effect op het benodigde volume. - Denken dat de indicator of temperatuur de benodigde hoeveelheid titrant beïnvloedt. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/17 ## Vraag 18 – Vraag 18 (1 punt) 1p 18 Welke informatie geeft de term 'di' in de naam siliciumdioxide? A de lading van de silicium-atomen B de lading van de zuurstof-atomen C het aantal silicium-atomen per molecuul D het aantal zuurstof-atomen per molecuul Wat kun je verwachten: 1p 18 Welke informatie geeft de term 'di' in de naam siliciumdioxide? A de lading van de silicium-atomen B de lading van de zuurstof-atomen C het aantal silicium-atomen per molecuul D het aantal zuurstof-atomen per molecuul Wat moet je kennen: molecuulformules naamgeving moleculaire stoffen Griekse telwoorden Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Het verwarren van een telwoord (prefix) met de lading van een atoom of ion. Het telwoord toeschrijven aan het verkeerde element in de verbinding. Kernbegrippen: molecuulformules, naamgeving moleculaire stoffen, Griekse telwoorden Veelgemaakte fouten: - Het verwarren van een telwoord (prefix) met de lading van een atoom of ion. - Het telwoord toeschrijven aan het verkeerde element in de verbinding. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/18 ## Vraag 19 – Vraag 19 (1 punt) 1p 19 Zand is een triviale naam. Welke beschrijving past bij zand? A Zand is een niet-ontleedbare stof. B Zand is een zout. C Zand is een mengsel. D Zand is een koolwaterstof. Wat kun je verwachten: 1p 19 Zand is een triviale naam. Welke beschrijving past bij zand? A Zand is een niet-ontleedbare stof. B Zand is een zout. C Zand is een mengsel. D Zand is een koolwaterstof. Wat moet je kennen: mengsels en zuivere stoffen triviale namen stofklassen Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Verwarring tussen de triviale naam 'zand' (een mengsel) en de chemische stof siliciumdioxide (een zuivere stof). Onjuiste definitie van 'niet-ontleedbare stof', 'zout' of 'koolwaterstof' toepassen. Kernbegrippen: mengsels en zuivere stoffen, triviale namen, stofklassen Veelgemaakte fouten: - Verwarring tussen de triviale naam 'zand' (een mengsel) en de chemische stof siliciumdioxide (een zuivere stof). - Onjuiste definitie van 'niet-ontleedbare stof', 'zout' of 'koolwaterstof' toepassen. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/19 ## Vraag 20 – Vraag 20 (3 punten) In de oven vindt tegelijkertijd een aantal reacties plaats. Een daarvan is de ontleding van soda. Bij deze reactie ontstaan vast natriumoxide en koolstofdioxide. → Geef de vergelijking van deze ontleding van Na₂CO₃. Vermeld ook de toestandsaanduidingen. Wat kun je verwachten: In de oven vindt tegelijkertijd een aantal reacties plaats. Een daarvan is de ontleding van soda. Bij deze reactie ontstaan vast natriumoxide en koolstofdioxide. → Geef de vergelijking van deze ontleding van Na₂CO₃. Vermeld ook de toestandsaanduidingen. Wat moet je kennen: reactievergelijking opstellen ontledingsreactie toestandsaanduidingen chemische formules Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Vergeten van de toestandsaanduidingen (s, g), terwijl hier expliciet om gevraagd wordt. Onjuiste chemische formules voor de reactieproducten, bijvoorbeeld NaO in plaats van Na₂O. De reactievergelijking onjuist kloppend maken (hoewel in dit geval de coëfficiënten allemaal 1 zijn). Kernbegrippen: reactievergelijking opstellen, ontledingsreactie, toestandsaanduidingen, chemische formules Veelgemaakte fouten: - Vergeten van de toestandsaanduidingen (s, g), terwijl hier expliciet om gevraagd wordt. - Onjuiste chemische formules voor de reactieproducten, bijvoorbeeld NaO in plaats van Na₂O. - De reactievergelijking onjuist kloppend maken (hoewel in dit geval de coëfficiënten allemaal 1 zijn). Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/20 ## Vraag 21 – Vraag 21 (1 punt) 1p 21 Na_2Si_3O_7 heeft een massa van 242,3 u. → Laat dit zien aan de hand van een berekening. Wat kun je verwachten: 1p 21 Na_2Si_3O_7 heeft een massa van 242,3 u. → Laat dit zien aan de hand van een berekening. Wat moet je kennen: molecuulmassa atoommassa chemische formule Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Verkeerde atoommassa's opzoeken of gebruiken (bijvoorbeeld massagetal in plaats van relatieve atoommassa). Reken- of telfouten in het aantal atomen per element. De berekening niet volledig uitschrijven, waardoor de stappen niet te volgen zijn. Kernbegrippen: molecuulmassa, atoommassa, chemische formule Veelgemaakte fouten: - Verkeerde atoommassa's opzoeken of gebruiken (bijvoorbeeld massagetal in plaats van relatieve atoommassa). - Reken- of telfouten in het aantal atomen per element. - De berekening niet volledig uitschrijven, waardoor de stappen niet te volgen zijn. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/21 ## Vraag 22 – Vraag 22 (1 punt) 1p 22 Leg uit dat in blok I geen chemische reactie plaatsvindt. Wat kun je verwachten: 1p 22 Leg uit dat in blok I geen chemische reactie plaatsvindt. Wat moet je kennen: chemische reactie fysisch proces oplossen stofomzetting Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Het verwarren van een fysisch proces (zoals oplossen) met een chemische reactie. Aannemen dat oplossen altijd een chemische reactie is. Onjuist redeneren op basis van het niet splitsen in ionen, wat een specifieke eigenschap is van dit oplosproces maar niet de definitie van een niet-chemische reactie. Kernbegrippen: chemische reactie, fysisch proces, oplossen, stofomzetting Veelgemaakte fouten: - Het verwarren van een fysisch proces (zoals oplossen) met een chemische reactie. - Aannemen dat oplossen altijd een chemische reactie is. - Onjuist redeneren op basis van het niet splitsen in ionen, wat een specifieke eigenschap is van dit oplosproces maar niet de definitie van een niet-chemische reactie. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/22 ## Vraag 23 – Vraag 23 (1 punt) 1p 23 Welk van onderstaande zuren wordt toegevoegd in blok II? A azijnzuur B salpeterzuur C zoutzuur D zwavelzuur Wat kun je verwachten: 1p 23 Welk van onderstaande zuren wordt toegevoegd in blok II? A azijnzuur B salpeterzuur C zoutzuur D zwavelzuur Wat moet je kennen: Zuren Ionen Reactieproducten Formules van zouten Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Niet alle informatie uit de context gebruiken (specifiek de vorming van natriumsulfaat). De formules van de genoemde zuren niet kennen. Kernbegrippen: Zuren, Ionen, Reactieproducten, Formules van zouten Veelgemaakte fouten: - Niet alle informatie uit de context gebruiken (specifiek de vorming van natriumsulfaat). - De formules van de genoemde zuren niet kennen. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/23 ## Vraag 24 – Vraag 24 (1 punt) 1p 24 In blok III wordt een mengsel gescheiden door middel van filtratie. → Geef de naam van de stof waaruit het residu bestaat. Wat kun je verwachten: 1p 24 In blok III wordt een mengsel gescheiden door middel van filtratie. → Geef de naam van de stof waaruit het residu bestaat. Wat moet je kennen: scheidingsmethoden filtratie residu Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Residu en filtraat verwarren De vaste stof in het mengsel niet correct identificeren De formule geven in plaats van de naam, wat volgens het correctievoorschrift niet is toegestaan voor scorepunten. Kernbegrippen: scheidingsmethoden, filtratie, residu Veelgemaakte fouten: - Residu en filtraat verwarren - De vaste stof in het mengsel niet correct identificeren - De formule geven in plaats van de naam, wat volgens het correctievoorschrift niet is toegestaan voor scorepunten. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/24 ## Vraag 25 – Vraag 25 (1 punt) 1p 25 Bij het drogen vindt een faseovergang van water plaats. Wat is de notatie van deze faseovergang? A g → l B l → s C l → g D s → l Wat kun je verwachten: 1p 25 Bij het drogen vindt een faseovergang van water plaats. Wat is de notatie van deze faseovergang? A g → l B l → s C l → g D s → l Wat moet je kennen: faseovergang verdampen aggregatietoestanden vloeistof gas Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Verwarren van de symbolen voor de fasen (s, l, g). Verwarren van de richting van de faseovergang (bijv. verdampen vs. condenseren). Kernbegrippen: faseovergang, verdampen, aggregatietoestanden, vloeistof, gas Veelgemaakte fouten: - Verwarren van de symbolen voor de fasen (s, l, g). - Verwarren van de richting van de faseovergang (bijv. verdampen vs. condenseren). Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/25 ## Vraag 26 – Vraag 26 (3 punten) 3p 26 Een bedrijf produceert per dag 196 ton siliciumdioxide volgens reactie 1. → Bereken hoeveel ton natriumsilicaat daarbij minimaal nodig is. Gebruik voor Na_2Si_3O_7 de massa 242,3 (u). Wat kun je verwachten: 3p 26 Een bedrijf produceert per dag 196 ton siliciumdioxide volgens reactie 1. → Bereken hoeveel ton natriumsilicaat daarbij minimaal nodig is. Gebruik voor Na_2Si_3O_7 de massa 242,3 (u). Wat moet je kennen: rekenen met reactievergelijkingen massaberekeningen stoichiometrie massaverhouding molecuulmassa Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: De coëfficiënt '3' voor SiO₂ in de reactievergelijking vergeten bij het berekenen van de massaverhouding. De massaverhouding verkeerd opstellen (bijvoorbeeld de massa van de beginstof delen door de massa van het product in plaats van andersom, of de verkeerde stoffen gebruiken). Reken- of intoetsfouten bij het bepalen van de molecuulmassa of de eindberekening. Kernbegrippen: rekenen met reactievergelijkingen, massaberekeningen, stoichiometrie, massaverhouding, molecuulmassa Veelgemaakte fouten: - De coëfficiënt '3' voor SiO₂ in de reactievergelijking vergeten bij het berekenen van de massaverhouding. - De massaverhouding verkeerd opstellen (bijvoorbeeld de massa van de beginstof delen door de massa van het product in plaats van andersom, of de verkeerde stoffen gebruiken). - Reken- of intoetsfouten bij het bepalen van de molecuulmassa of de eindberekening. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/26 ## Vraag 27 – Vraag 27 (1 punt) 1 p 27 Geef aan in welke groep van het periodiek systeem het element koper staat. Wat kun je verwachten: 1 p 27 Geef aan in welke groep van het periodiek systeem het element koper staat. Wat moet je kennen: periodiek systeem groepen metalen overgangsmetalen Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Verwarren van groepen (kolommen) met perioden (rijen). Onbekendheid met de positie van koper in het periodiek systeem. Kernbegrippen: periodiek systeem, groepen, metalen, overgangsmetalen Veelgemaakte fouten: - Verwarren van groepen (kolommen) met perioden (rijen). - Onbekendheid met de positie van koper in het periodiek systeem. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/27 ## Vraag 28 – Vraag 28 (1 punt) 1 p 28 Nadat een laagje vast CuO is ontstaan, krijgt de slak geen schok wanneer die over de ring heenglijdt. Noah zegt: "Dit komt doordat CuO niet uit ionen bestaat." Ypke zegt: "CuO bestaat wel uit ionen, maar het geleidt niet omdat de ionen niet vrij kunnen bewegen." Wie heeft gelijk? A alleen Noah B alleen Ypke C geen van beiden Wat kun je verwachten: 1 p 28 Nadat een laagje vast CuO is ontstaan, krijgt de slak geen schok wanneer die over de ring heenglijdt. Noah zegt: "Dit komt doordat CuO niet uit ionen bestaat." Ypke zegt: "CuO bestaat wel uit ionen, maar het geleidt niet omdat de ionen niet vrij kunnen bewegen." Wie heeft gelijk? A alleen Noah B alleen Ypke C geen van beiden Wat moet je kennen: zouten ionen ionrooster elektrische geleidbaarheid fasen van stoffen Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Vergeten dat voor elektrische geleiding door een zout de ionen vrij beweegbaar moeten zijn (in gesmolten of opgeloste toestand). Onjuist classificeren van CuO als een moleculaire stof in plaats van een zout (metaaloxide). Kernbegrippen: zouten, ionen, ionrooster, elektrische geleidbaarheid, fasen van stoffen Veelgemaakte fouten: - Vergeten dat voor elektrische geleiding door een zout de ionen vrij beweegbaar moeten zijn (in gesmolten of opgeloste toestand). - Onjuist classificeren van CuO als een moleculaire stof in plaats van een zout (metaaloxide). Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/28 ## Vraag 29 – Vraag 29 (1 punt) 1 p 29 De koperdeeltjes in de ringen ondergaan een ladingsverandering wanneer deze worden omgezet tot CuO. Welke ladingsverandering is dit? A van 0 naar 1+ B van 0 naar 2+ C van 1+ naar 0 D van 1+ naar 2+ E van 2+ naar 1+ F van 2+ naar 0 Wat kun je verwachten: 1 p 29 De koperdeeltjes in de ringen ondergaan een ladingsverandering wanneer deze worden omgezet tot CuO. Welke ladingsverandering is dit? A van 0 naar 1+ B van 0 naar 2+ C van 1+ naar 0 D van 1+ naar 2+ E van 2+ naar 1+ F van 2+ naar 0 Wat moet je kennen: ionlading oxidatie metalen zouten reactie met zuurstof Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Niet weten dat een element (zoals koper in de ring) een lading van 0 heeft. De lading van het oxide-ion (O²⁻) niet correct gebruiken om de lading van het koper-ion in CuO af te leiden. Verwarren van de lading van het koper-ion met het aantal atomen in de formule. Kernbegrippen: ionlading, oxidatie, metalen, zouten, reactie met zuurstof Veelgemaakte fouten: - Niet weten dat een element (zoals koper in de ring) een lading van 0 heeft. - De lading van het oxide-ion (O²⁻) niet correct gebruiken om de lading van het koper-ion in CuO af te leiden. - Verwarren van de lading van het koper-ion met het aantal atomen in de formule. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/29 ## Vraag 30 – Vraag 30 (2 punten) 2p 30 Een verpakking van 2,0 kg slakkenkorrels bevat 60 gram ijzer(III)fosfaat. → Bereken hoeveel gram P in de tuin terechtkomt, als al deze slakkenkorrels worden gestrooid. Sommige hobby-tuinders strooien gebroken eierschalen rond de planten. Slakken kruipen namelijk niet graag over de scherpe randjes van de eierschalen heen. Het strooien van eierschalen beïnvloedt de pH van de bodem. Eierschalen bestaan voornamelijk uit calciumcarbonaat, dat reageert met zuren in de bodem. Deze reactie kan als volgt met een vergelijking worden weergegeven: 2 H^+ + CaCO_3 → Ca^2+ + X + Y In de vergelijking zijn twee formules vervangen door X en Y. Wat kun je verwachten: 2p 30 Een verpakking van 2,0 kg slakkenkorrels bevat 60 gram ijzer(III)fosfaat. → Bereken hoeveel gram P in de tuin terechtkomt, als al deze slakkenkorrels worden gestrooid. Sommige hobby-tuinders strooien gebroken eierschalen rond de planten. Slakken kruipen namelijk niet graag over de scherpe randjes van de eierschalen heen. Het strooien van eierschalen beïnvloedt de pH van de bodem. Eierschalen bestaan voornamelijk uit calciumcarbonaat, dat reageert met zuren in de bodem. Deze reactie kan als volgt met een vergelijking worden weergegeven: 2 H^+ + CaCO_3 → Ca^2+ + X + Y In de vergelijking zijn twee formules vervangen door X en Y. Wat moet je kennen: rekenen aan stoffen massaverhouding atoommassa molecuulmassa Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: De totale massa van de slakkenkorrels (2,0 kg) gebruiken in plaats van de massa van de werkzame stof (60 g). Reken- of afrondingsfouten bij het bepalen van de molecuulmassa van FePO₄. De massaverhouding verkeerd opstellen (bijv. molecuulmassa / atoommassa P). Kernbegrippen: rekenen aan stoffen, massaverhouding, atoommassa, molecuulmassa Veelgemaakte fouten: - De totale massa van de slakkenkorrels (2,0 kg) gebruiken in plaats van de massa van de werkzame stof (60 g). - Reken- of afrondingsfouten bij het bepalen van de molecuulmassa van FePO₄. - De massaverhouding verkeerd opstellen (bijv. molecuulmassa / atoommassa P). Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/30 ## Vraag 31 – Vraag 31 (2 punten) Sommige hobby-tuinders strooien gebroken eierschalen rond de planten. Slakken kruipen namelijk niet graag over de scherpe randjes van de eierschalen heen. Het strooien van eierschalen beïnvloedt de pH van de bodem. Eierschalen bestaan voornamelijk uit calciumcarbonaat, dat reageert met zuren in de bodem. Deze reactie kan als volgt met een vergelijking worden weergegeven: 2 H⁺ + CaCO₃ → Ca²⁺ + X + Y In de vergelijking zijn twee formules vervangen door X en Y. Geef de formules van de stoffen X en Y. Wat kun je verwachten: Sommige hobby-tuinders strooien gebroken eierschalen rond de planten. Slakken kruipen namelijk niet graag over de scherpe randjes van de eierschalen heen. Het strooien van eierschalen beïnvloedt de pH van de bodem. Eierschalen bestaan voornamelijk uit calciumcarbonaat, dat reageert met zuren in de bodem. Deze reactie kan als volgt met een vergelijking worden weergegeven: 2 H⁺ + CaCO₃ → Ca²⁺ + X + Y In de vergelijking zijn twee formules vervangen door X en Y. Geef de formules van de stoffen X en Y. Wat moet je kennen: reactievergelijking atoombalans zuur-carbonaat reactie chemische formules Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Koolzuur (H₂CO₃) als product geven in plaats van de ontledingsproducten H₂O en CO₂. Namen van stoffen geven in plaats van de gevraagde formules. Kernbegrippen: reactievergelijking, atoombalans, zuur-carbonaat reactie, chemische formules Veelgemaakte fouten: - Koolzuur (H₂CO₃) als product geven in plaats van de ontledingsproducten H₂O en CO₂. - Namen van stoffen geven in plaats van de gevraagde formules. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/31 ## Vraag 32 – Vraag 32 (2 punten) 2p 32 Leg uit of de pH-waarde van de bodem zal dalen of juist zal stijgen door het strooien van eierschalen. Wat kun je verwachten: 2p 32 Leg uit of de pH-waarde van de bodem zal dalen of juist zal stijgen door het strooien van eierschalen. Wat moet je kennen: pH-waarde zuur-base reactie neutralisatie calciumcarbonaat H+-ionen Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Verwarring tussen de richting van de pH-schaal en de zuurgraad (een lagere pH is zuurder, een hogere pH is basischer/minder zuur). Het niet leggen van de link tussen het wegreageren van H⁺-ionen en de verandering in pH. Een conclusie geven ('stijgen') zonder de chemische redenatie te vermelden. Kernbegrippen: pH-waarde, zuur-base reactie, neutralisatie, calciumcarbonaat, H+-ionen Veelgemaakte fouten: - Verwarring tussen de richting van de pH-schaal en de zuurgraad (een lagere pH is zuurder, een hogere pH is basischer/minder zuur). - Het niet leggen van de link tussen het wegreageren van H⁺-ionen en de verandering in pH. - Een conclusie geven ('stijgen') zonder de chemische redenatie te vermelden. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/32 ## Vraag 33 – Vraag 33 (1 punt) 1p 33 Zoutzuur is een mengsel van twee stoffen. → Geef de namen van de stoffen waaruit dit mengsel bestaat. Wat kun je verwachten: 1p 33 Zoutzuur is een mengsel van twee stoffen. → Geef de namen van de stoffen waaruit dit mengsel bestaat. Wat moet je kennen: mengsel oplossing zuur samenstelling van stoffen Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Formules geven in plaats van namen Ionen noemen in plaats van de opgeloste stof Kernbegrippen: mengsel, oplossing, zuur, samenstelling van stoffen Veelgemaakte fouten: - Formules geven in plaats van namen - Ionen noemen in plaats van de opgeloste stof Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/33 ## Vraag 34 – Vraag 34 (1 punt) 1 p 34 Geef de algemene naam van het soort mengsel dat ontstaat bij stap 2. Wat kun je verwachten: 1 p 34 Geef de algemene naam van het soort mengsel dat ontstaat bij stap 2. Wat moet je kennen: mengsels oplossing oplosbaarheid helder mengsel Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Verwarring met andere soorten mengsels zoals suspensie (troebel) of emulsie (twee vloeistoffen). Een te algemeen antwoord geven zoals 'mengsel' of 'vloeistof', terwijl de vraag naar het 'soort mengsel' vraagt. Kernbegrippen: mengsels, oplossing, oplosbaarheid, helder mengsel Veelgemaakte fouten: - Verwarring met andere soorten mengsels zoals suspensie (troebel) of emulsie (twee vloeistoffen). - Een te algemeen antwoord geven zoals 'mengsel' of 'vloeistof', terwijl de vraag naar het 'soort mengsel' vraagt. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/34 ## Vraag 35 – Vraag 35 (1 punt) 1p 35 Geef de naam van de stof die de kleur van de vlammen veroorzaakt (stap 4). Maak gebruik van Binas. Wat kun je verwachten: 1p 35 Geef de naam van de stof die de kleur van de vlammen veroorzaakt (stap 4). Maak gebruik van Binas. Wat moet je kennen: vlamkleuring metaalionen gebruik van Binas Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: De formule van het ion (Cu²⁺) of de stof (CuCl₂) geven in plaats van de naam, wat expliciet fout wordt gerekend. Niet weten waar de informatie over vlamkleuring in Binas te vinden is. De naam van het element 'koper' geven in plaats van 'koperionen', wat minder precies is. Kernbegrippen: vlamkleuring, metaalionen, gebruik van Binas Veelgemaakte fouten: - De formule van het ion (Cu²⁺) of de stof (CuCl₂) geven in plaats van de naam, wat expliciet fout wordt gerekend. - Niet weten waar de informatie over vlamkleuring in Binas te vinden is. - De naam van het element 'koper' geven in plaats van 'koperionen', wat minder precies is. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/35 ## Vraag 36 – Vraag 36 (1 punt) 1p 36 Uit welke waarneming kan conclusie I worden getrokken? A die van stap 1 B die van stap 2 C die van stap 3 D die van stap 4 E die van stap 5 Wat kun je verwachten: 1p 36 Uit welke waarneming kan conclusie I worden getrokken? A die van stap 1 B die van stap 2 C die van stap 3 D die van stap 4 E die van stap 5 Wat moet je kennen: aantoningsreactie waterstofgas verbrandingsreactie waarnemingen interpreteren Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Verwarren van de productie van een gas (stap 3) met de identificatie van het gas (stap 4). Niet weten dat een 'ploffend geluid' de aantoningsreactie voor waterstofgas is. Kernbegrippen: aantoningsreactie, waterstofgas, verbrandingsreactie, waarnemingen interpreteren Veelgemaakte fouten: - Verwarren van de productie van een gas (stap 3) met de identificatie van het gas (stap 4). - Niet weten dat een 'ploffend geluid' de aantoningsreactie voor waterstofgas is. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/36 ## Vraag 37 – Vraag 37 (2 punten) De formule van koper(II)chloride is CuCl₂. → Bereken hoeveel gram koper maximaal kan ontstaan uit 3,0 gram koper(II)chloride. Wat kun je verwachten: De formule van koper(II)chloride is CuCl₂. → Bereken hoeveel gram koper maximaal kan ontstaan uit 3,0 gram koper(II)chloride. Wat moet je kennen: Stoichiometrie Massaverhouding berekenen Molecuulmassa berekenen Atoommassa opzoeken (impliciet Binas) Rekenen met chemische formules Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Verkeerd berekenen van de molecuulmassa van CuCl₂ (bijvoorbeeld Cl i.p.v. 2x Cl). De massaverhouding verkeerd opstellen (bijvoorbeeld CuCl₂ / Cu in plaats van Cu / CuCl₂). Vergeten de berekende massaverhouding te vermenigvuldigen met de gegeven massa (3,0 gram). Reken- of afrondingsfouten. Kernbegrippen: Stoichiometrie, Massaverhouding berekenen, Molecuulmassa berekenen, Atoommassa opzoeken (impliciet Binas), Rekenen met chemische formules Veelgemaakte fouten: - Verkeerd berekenen van de molecuulmassa van CuCl₂ (bijvoorbeeld Cl i.p.v. 2x Cl). - De massaverhouding verkeerd opstellen (bijvoorbeeld CuCl₂ / Cu in plaats van Cu / CuCl₂). - Vergeten de berekende massaverhouding te vermenigvuldigen met de gegeven massa (3,0 gram). - Reken- of afrondingsfouten. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/37 ## Vraag 38 – Vraag 38 (1 punt) 1p 38 Bij de verbranding van waterstof is nóg een beginstof nodig. → Geef de formule van deze beginstof. Wat kun je verwachten: 1p 38 Bij de verbranding van waterstof is nóg een beginstof nodig. → Geef de formule van deze beginstof. Wat moet je kennen: verbrandingsreactie beginstof zuurstof Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: De naam 'zuurstof' geven in plaats van de gevraagde formule 'O₂'. Het reactieproduct water (H₂O) noemen in plaats van de tweede beginstof. De formule voor een zuurstofatoom (O) geven in plaats van een zuurstofmolecuul (O₂). Kernbegrippen: verbrandingsreactie, beginstof, zuurstof Veelgemaakte fouten: - De naam 'zuurstof' geven in plaats van de gevraagde formule 'O₂'. - Het reactieproduct water (H₂O) noemen in plaats van de tweede beginstof. - De formule voor een zuurstofatoom (O) geven in plaats van een zuurstofmolecuul (O₂). Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/38 ## Vraag 39 – Vraag 39 (1 punt) 1p 39 Het waterstofgas ontstaat uit de reactie van aluminium en zoutzuur. Welke vergelijking geeft deze reactie juist weer? A 2 Al + 3 H_2 → 2 Al^3+ + 6 H^+ B 2 Al + 6 H^+ → 2 Al^3+ + 3 H_2 C 4 Al + 6 H_2O → 4 Al^3+ + 12 H^+ + 3 O_2 D 2 Al^3+ + 3 H_2 → 2 Al + 6 H^+ E 2 Al^3+ + 6 H^+ → 2 Al + 3 H_2 F 4 Al^3+ + 6 H_2O → 4 Al + 12 H^+ + 3 O_2 Wat kun je verwachten: 1p 39 Het waterstofgas ontstaat uit de reactie van aluminium en zoutzuur. Welke vergelijking geeft deze reactie juist weer? A 2 Al + 3 H_2 → 2 Al^3+ + 6 H^+ B 2 Al + 6 H^+ → 2 Al^3+ + 3 H_2 C 4 Al + 6 H_2O → 4 Al^3+ + 12 H^+ + 3 O_2 D 2 Al^3+ + 3 H_2 → 2 Al + 6 H^+ E 2 Al^3+ + 6 H^+ → 2 Al + 3 H_2 F 4 Al^3+ + 6 H_2O → 4 Al + 12 H^+ + 3 O_2 Wat moet je kennen: redoxreactie reactievergelijking atoombalans ladingsbalans Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Reactanten en producten omdraaien Onjuiste deeltjes in de reactie (bv. H₂O i.p.v. H⁺) Foutieve balancering van atomen of lading Kernbegrippen: redoxreactie, reactievergelijking, atoombalans, ladingsbalans Veelgemaakte fouten: - Reactanten en producten omdraaien - Onjuiste deeltjes in de reactie (bv. H₂O i.p.v. H⁺) - Foutieve balancering van atomen of lading Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/39 ## Vraag 40 – Vraag 40 (1 punt) 1p 40 Bij de proef zijn zoutzuur en waterstofgas betrokken. Binas vermeldt van deze stoffen enkele gevaaraspecten. Welke van de volgende pictogrammen passen bij deze gevaaraspecten? A I en II B I en III C I en IV D II en III E II en IV F III en IV I II III IV De docent filtreert het mengsel uit stap 5. Wat kun je verwachten: 1p 40 Bij de proef zijn zoutzuur en waterstofgas betrokken. Binas vermeldt van deze stoffen enkele gevaaraspecten. Welke van de volgende pictogrammen passen bij deze gevaaraspecten? A I en II B I en III C I en IV D II en III E II en IV F III en IV I II III IV De docent filtreert het mengsel uit stap 5. Wat moet je kennen: gevarenpictogrammen stofeigenschappen veiligheid Binas gebruiken Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Verwarren van de betekenis van de gevarenpictogrammen (ontvlambaar vs. explosief). Niet de juiste eigenschappen van zoutzuur (bijtend) en waterstofgas (ontvlambaar/explosief) kennen of kunnen opzoeken. Kernbegrippen: gevarenpictogrammen, stofeigenschappen, veiligheid, Binas gebruiken Veelgemaakte fouten: - Verwarren van de betekenis van de gevarenpictogrammen (ontvlambaar vs. explosief). - Niet de juiste eigenschappen van zoutzuur (bijtend) en waterstofgas (ontvlambaar/explosief) kennen of kunnen opzoeken. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/40 ## Vraag 41 – Vraag 41 (3 punten) 3p 41 Geef de vergelijking van de reactie waarbij het witte neerslag ontstaat. Maak hierbij gebruik van Binas. De docent herhaalt stap 1 tot en met 5. Ze gebruikt nu een oplossing van H_2SO_4 in plaats van zoutzuur. Ook gebruikt ze CuSO_4 in plaats van CuCl_2. Verder voert ze de proef precies hetzelfde uit. Er vindt nu geen reactie plaats. Wat kun je verwachten: 3p 41 Geef de vergelijking van de reactie waarbij het witte neerslag ontstaat. Maak hierbij gebruik van Binas. De docent herhaalt stap 1 tot en met 5. Ze gebruikt nu een oplossing van H_2SO_4 in plaats van zoutzuur. Ook gebruikt ze CuSO_4 in plaats van CuCl_2. Verder voert ze de proef precies hetzelfde uit. Er vindt nu geen reactie plaats. Wat moet je kennen: neerslagreactie reactievergelijking opstellen ionen zouten aantoningsreactie Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Incorrecte ionformules opstellen (bijv. verkeerde lading voor aluminium of hydroxide). Verkeerde formule voor het zout (neerslag) afleiden, bijvoorbeeld AlOH₃ in plaats van Al(OH)₃. De reactievergelijking niet correct balanceren, met name de coëfficiënt 3 voor het hydroxide-ion vergeten, waardoor de ladingen en atomen niet kloppen. Moleculen in de vergelijking opnemen in plaats van alleen de reagerende ionen (bijv. NaOH in plaats van OH⁻). Kernbegrippen: neerslagreactie, reactievergelijking opstellen, ionen, zouten, aantoningsreactie Veelgemaakte fouten: - Incorrecte ionformules opstellen (bijv. verkeerde lading voor aluminium of hydroxide). - Verkeerde formule voor het zout (neerslag) afleiden, bijvoorbeeld AlOH₃ in plaats van Al(OH)₃. - De reactievergelijking niet correct balanceren, met name de coëfficiënt 3 voor het hydroxide-ion vergeten, waardoor de ladingen en atomen niet kloppen. - Moleculen in de vergelijking opnemen in plaats van alleen de reagerende ionen (bijv. NaOH in plaats van OH⁻). Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/41 ## Vraag 42 – Vraag 42 (1 punt) De docent herhaalt stap 1 tot en met 5. Ze gebruikt nu een oplossing van H₂SO₄ in plaats van zoutzuur. Ook gebruikt ze CuSO₄ in plaats van CuCl₂. Verder voert ze de proef precies hetzelfde uit. Er vindt nu geen reactie plaats. 1p 42 Uit de herhalingsproef blijkt dat een bepaald ionsoort aanwezig moet zijn om een reactie te laten plaatsvinden. Welke formule heeft dit ionsoort? A Cl⁻ B Cu²⁺ C H⁺ D SO₄²⁻ Wat kun je verwachten: De docent herhaalt stap 1 tot en met 5. Ze gebruikt nu een oplossing van H₂SO₄ in plaats van zoutzuur. Ook gebruikt ze CuSO₄ in plaats van CuCl₂. Verder voert ze de proef precies hetzelfde uit. Er vindt nu geen reactie plaats. 1p 42 Uit de herhalingsproef blijkt dat een bepaald ionsoort aanwezig moet zijn om een reactie te laten plaatsvinden. Welke formule heeft dit ionsoort? A Cl⁻ B Cu²⁺ C H⁺ D SO₄²⁻ Wat moet je kennen: reactiviteit ionen experimentele vergelijking zuren zouten Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Verwarring over welke ionen in welke oplossing aanwezig zijn. Niet correct vergelijken van de twee experimenten. Denken dat het zuur (H⁺) of het metaalion (Cu²⁺) de doorslaggevende factor is, zonder te kijken naar wat er veranderd is en de reactie stopt. Kernbegrippen: reactiviteit, ionen, experimentele vergelijking, zuren, zouten Veelgemaakte fouten: - Verwarring over welke ionen in welke oplossing aanwezig zijn. - Niet correct vergelijken van de twee experimenten. - Denken dat het zuur (H⁺) of het metaalion (Cu²⁺) de doorslaggevende factor is, zonder te kijken naar wat er veranderd is en de reactie stopt. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/42 ## Vraag 43 – Vraag 43 (1 punt) 1p 43 Licht toe waarom het belangrijk is dat de kunststofdraad een thermoplast is. Nour gebruikt kunststofdraden die bestaan uit polymelkzuur (PMZ). PMZ wordt gemaakt door polymerisatie van melkzuur (C_3H_6O_3). Hierbij ontstaat een mengsel van PMZ-ketens van verschillende lengtes. De vorming van zo'n keten is hieronder met een onvolledige vergelijking weergegeven. In deze vergelijking ontbreekt alleen één coëfficiënt. 100 C_3H_6O_3 → C_300H_402O_201 + ... H_2O (reactie 1) Wat kun je verwachten: 1p 43 Licht toe waarom het belangrijk is dat de kunststofdraad een thermoplast is. Nour gebruikt kunststofdraden die bestaan uit polymelkzuur (PMZ). PMZ wordt gemaakt door polymerisatie van melkzuur (C_3H_6O_3). Hierbij ontstaat een mengsel van PMZ-ketens van verschillende lengtes. De vorming van zo'n keten is hieronder met een onvolledige vergelijking weergegeven. In deze vergelijking ontbreekt alleen één coëfficiënt. 100 C_3H_6O_3 → C_300H_402O_201 + ... H_2O (reactie 1) Wat moet je kennen: thermoplasten thermoharders stofeigenschappen macromoleculaire stoffen Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Vage, niet-natuurkundige uitleg geven (bijv. 'anders werkt het niet'). Verwarren van de eigenschappen van thermoplasten en thermoharders. Het gebruik van 'smelten' is toegestaan, maar 'zacht worden' is de preciezere term voor thermoplasten. Kernbegrippen: thermoplasten, thermoharders, stofeigenschappen, macromoleculaire stoffen Veelgemaakte fouten: - Vage, niet-natuurkundige uitleg geven (bijv. 'anders werkt het niet'). - Verwarren van de eigenschappen van thermoplasten en thermoharders. - Het gebruik van 'smelten' is toegestaan, maar 'zacht worden' is de preciezere term voor thermoplasten. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/43 ## Vraag 44 – Vraag 44 (1 punt) 1p 44 Uit hoeveel atomen bestaat één molecuul melkzuur? A 1 B 3 c 12 D 100 E 1200 Wat kun je verwachten: 1p 44 Uit hoeveel atomen bestaat één molecuul melkzuur? A 1 B 3 c 12 D 100 E 1200 Wat moet je kennen: molecuulformule atoom index (in formule) Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Alleen naar één atoomsoort kijken De coëfficiënt (100) uit de reactievergelijking verwarren met het aantal atomen in één molecuul De atomen van het polymeer (het product) tellen in plaats van het monomeer (de beginstof) Kernbegrippen: molecuulformule, atoom, index (in formule) Veelgemaakte fouten: - Alleen naar één atoomsoort kijken - De coëfficiënt (100) uit de reactievergelijking verwarren met het aantal atomen in één molecuul - De atomen van het polymeer (het product) tellen in plaats van het monomeer (de beginstof) Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/44 ## Vraag 45 – Vraag 45 (1 punt) Nour gebruikt kunststofdraden die bestaan uit polymelkzuur (PMZ). PMZ wordt gemaakt door polymerisatie van melkzuur (C₃H₆O₃). Hierbij ontstaat een mengsel van PMZ-ketens van verschillende lengtes. De vorming van zo'n keten is hieronder met een onvolledige vergelijking weergegeven. In deze vergelijking ontbreekt alleen één coëfficiënt. 100 C₃H₆O₃ → C₃₀₀H₄₀₂O₂₀₁ + ... H₂O (reactie 1) Melkzuur is een voorbeeld van een beginstof waaruit door polymerisatie een lange keten kan ontstaan. → Geef de algemene naam voor beginstoffen van polymerisatie. Wat kun je verwachten: Nour gebruikt kunststofdraden die bestaan uit polymelkzuur (PMZ). PMZ wordt gemaakt door polymerisatie van melkzuur (C₃H₆O₃). Hierbij ontstaat een mengsel van PMZ-ketens van verschillende lengtes. De vorming van zo'n keten is hieronder met een onvolledige vergelijking weergegeven. In deze vergelijking ontbreekt alleen één coëfficiënt. 100 C₃H₆O₃ → C₃₀₀H₄₀₂O₂₀₁ + ... H₂O (reactie 1) Melkzuur is een voorbeeld van een beginstof waaruit door polymerisatie een lange keten kan ontstaan. → Geef de algemene naam voor beginstoffen van polymerisatie. Wat moet je kennen: polymerisatie monomeer polymeer Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Het antwoord 'polymeer' geven, wat het eindproduct is in plaats van de beginstof. De term 'beginstof' herhalen, terwijl er om de specifieke, algemene naam wordt gevraagd. Kernbegrippen: polymerisatie, monomeer, polymeer Veelgemaakte fouten: - Het antwoord 'polymeer' geven, wat het eindproduct is in plaats van de beginstof. - De term 'beginstof' herhalen, terwijl er om de specifieke, algemene naam wordt gevraagd. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/45 ## Vraag 46 – Vraag 46 (1 punt) 1p 46 Geef de ontbrekende coëfficiënt in de vergelijking van reactie 1. Wat kun je verwachten: 1p 46 Geef de ontbrekende coëfficiënt in de vergelijking van reactie 1. Wat moet je kennen: atoombalans reactievergelijking kloppend maken polymerisatie polycondensatie wet van behoud van massa Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Reken- of telfout bij het bepalen van het aantal atomen voor en na de pijl. Vergeten dat de coëfficiënt van water invloed heeft op zowel het aantal H- als O-atomen. De atoombalans voor slechts één atoomsoort (bijv. H) controleren en niet verifiëren met de andere (O). Kernbegrippen: atoombalans, reactievergelijking kloppend maken, polymerisatie, polycondensatie, wet van behoud van massa Veelgemaakte fouten: - Reken- of telfout bij het bepalen van het aantal atomen voor en na de pijl. - Vergeten dat de coëfficiënt van water invloed heeft op zowel het aantal H- als O-atomen. - De atoombalans voor slechts één atoomsoort (bijv. H) controleren en niet verifiëren met de andere (O). Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/46 ## Vraag 47 – Vraag 47 (1 punt) Polymelkzuur begint zacht te worden bij 323K. Voor welke van de volgende dranken is de beker van Nour geschikt? − warme chocolademelk met een temperatuur van 40 °C − groene thee met een temperatuur van 80 °C A alleen voor warme chocolademelk B alleen voor groene thee C voor beide: warme chocolademelk en groene thee D voor geen van beide Wat kun je verwachten: Polymelkzuur begint zacht te worden bij 323K. Voor welke van de volgende dranken is de beker van Nour geschikt? − warme chocolademelk met een temperatuur van 40 °C − groene thee met een temperatuur van 80 °C A alleen voor warme chocolademelk B alleen voor groene thee C voor beide: warme chocolademelk en groene thee D voor geen van beide Wat moet je kennen: temperatuurschalen omrekenen van Kelvin naar graden Celsius eigenschappen van kunststoffen verwekingstemperatuur thermoplasten Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Verkeerde omrekening van Kelvin naar Celsius (bijvoorbeeld 273 optellen in plaats van aftrekken). De betekenis van 'zacht worden' verkeerd interpreteren; de beker is ongeschikt voor temperaturen boven de verwekingstemperatuur. Kernbegrippen: temperatuurschalen, omrekenen van Kelvin naar graden Celsius, eigenschappen van kunststoffen, verwekingstemperatuur, thermoplasten Veelgemaakte fouten: - Verkeerde omrekening van Kelvin naar Celsius (bijvoorbeeld 273 optellen in plaats van aftrekken). - De betekenis van 'zacht worden' verkeerd interpreteren; de beker is ongeschikt voor temperaturen boven de verwekingstemperatuur. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/47 ## Vraag 48 – Vraag 48 (1 punt) 1p 48 Bij 3D-printen met PMZ kunnen irriterende stoffen vrijkomen. Daarom moet er worden geventileerd en is het verstandig beschermende maatregelen te nemen. → Geef een beschermende maatregel voor het printen met PMZ. Bronvermelding Een opsomming van de in dit examen gebruikte bronnen, zoals teksten en afbeeldingen, is te vinden in het bij dit examen behorende correctievoorschrift. einde Wat kun je verwachten: 1p 48 Bij 3D-printen met PMZ kunnen irriterende stoffen vrijkomen. Daarom moet er worden geventileerd en is het verstandig beschermende maatregelen te nemen. → Geef een beschermende maatregel voor het printen met PMZ. Bronvermelding Een opsomming van de in dit examen gebruikte bronnen, zoals teksten en afbeeldingen, is te vinden in het bij dit examen behorende correctievoorschrift. einde Wat moet je kennen: veiligheid beschermingsmiddelen irriterende stoffen Wat moet je kunnen: Koppel de gevraagde berekening of redenering aan het correctievoorschrift en werk de scorepunten zichtbaar uit. Waar op letten: Een te algemeen antwoord geven, zoals 'voorzichtig zijn'. Ventileren noemen, terwijl dat al in de vraag als gegeven maatregel staat. Kernbegrippen: veiligheid, beschermingsmiddelen, irriterende stoffen Veelgemaakte fouten: - Een te algemeen antwoord geven, zoals 'voorzichtig zijn'. - Ventileren noemen, terwijl dat al in de vraag als gegeven maatregel staat. Meer: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/nask2/2025/tijdvak-1/vraag/48 ## Opgaven (tekst van het examen) ### Pagina 1 Examen VMBO-GL en TL 2025 tijdvak 1 dinsdag 13 mei 13.30 - 15.30 uur natuur- en scheikunde 2 CSE GL en TL Gebruik zo nodig het informatieboekje Binas vmbo kgt. Dit examen bestaat uit 48 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 65 punten te behalen. Voor elk vraagnummer staat hoeveel punten met een goed antwoord behaald kunnen worden. GT-0174-a-25-1-0 ### Pagina 2 Meerkeuzevragen Schrijf alleen de hoofdletter van het goede antwoord op. Open vragen — Geef niet méér antwoorden dan er worden gevraagd. Als er bijvoorbeeld twee redenen worden gevraagd, geef er dan twee en niet méér. Alleen de eerste twee redenen kunnen punten opleveren. — Vermeld altijd de berekening, als een berekening gevraagd wordt. Als een gedeelte van de berekening goed is, kan dat punten opleveren. Een goede uitkomst zonder berekening levert geen punten op. — Geef de uitkomst van een berekening ook altijd met de juiste eenheid. De kleur van munten Oude zilveren of verzilverde munten hebben vaak hun glans verloren en zijn zwart geworden. Dit komt doordat zilver reageert volgens: 4 Ag + O2 + ... H2S → ... Ag2S + ... H2O In deze vergelijking ontbreken drie coëfficiënten. 2p 1 Geef de rationele naam van Ag2S. Maak hierbij gebruik van een Romeins cijfer. 1p 2 Wat is de ontbrekende coëfficiënt van H2S? A 2 B 3 C 4 D 6 ### Pagina 3 Tegenwoordig bestaan munten meestal uit legeringen die wel goudkleurig of zilverkleurig zijn, maar geen goud of zilver bevatten. Een 2-euromunt heeft een massa van 8,5 gram en bestaat uit twee verschillende legeringen. De samenstelling van deze legeringen is in de afbeelding hieronder weergegeven. [FIGUUR: Afbeelding van een 2 euromunt] zilverkleurige legering die bestaat uit: • 3,3 gram Cu • 1,1 gram Ni goudkleurige legering die bestaat uit: • 3,1 gram Cu • 0,8 gram Zn • 0,2 gram Ni 1p 3 Legeringen worden gemaakt door vloeibare metalen te mengen. Het mengsel laat men vervolgens stollen. Welk diagram geeft het temperatuurverloop bij het stollen weer? [FIGUUR: Vier diagrammen met temperatuur op de y-as en tijd op de x-as] I II III IV A diagram I B diagram II C diagram III D diagram IV 2p 4 Bereken het massapercentage Cu in een 2-euromunt. 2p 5 Leg uit of volgens Binas de goudkleurige legering in een 2-euromunt 'Nordic Gold' wordt genoemd. GT-0174-a-25-1-o 3 / 13 lees verder ► ► ► ### Pagina 4 Appelazijn Azijn is een oplossing van azijnzuur in water. Appelazijn kan worden gemaakt door fijnge­maakte appels te bewaren in een open pot met een beetje gist. Appels bevatten glucose (C₆H₁₂O₆). Deze glucose wordt met hulp van micro-organismen omgezet tot azijn. Dit proces gaat als volgt: – Glucose reageert tot alcohol (C₂H₆O) en koolstofdioxide (reactie 1). – De vaste appelresten worden daarna uit het mengsel verwijderd. – De gevormde alcohol wordt vervolgens met zuurstof omgezet tot azijnzuur en water (reactie 2). – Wanneer de azijn de juiste pH heeft bereikt, wordt de pot afgesloten met een deksel. Hierdoor stopt na enige tijd reactie 2. 1p 6 Geef de formule van het negatieve ionsoort in azijn. 2p 7 Bij reactie 1 is glucose de enige beginstof. → Geef de vergelijking van reactie 1. 1p 8 Bij reactie 1 reageert uiteindelijk alle glucose. Welke invloed heeft het fijnmaken van de appels op reactie 1? I Er ontstaat meer alcohol en meer koolstofdioxide. II Er ontstaat sneller alcohol en koolstofdioxide. A alleen I B alleen II C beide: I en II D geen van beide 1p 9 De vaste appelresten worden van de ontstane vloeistof gescheiden. → Geef de naam van een scheidingsmethode die hierbij kan worden gebruikt. 1p 10 Aan sommige merken appelazijn is een hulpstof toegevoegd. Op de verpakking staat deze hulpstof vermeld als E-228. Welke functie heeft deze hulpstof? A conserveermiddel B emulgator C kleurstof D smaakstof 1p 11 Met welke indicator kan de pH van de appelazijn worden bepaald? A met blauw lakmoespapier B met broomthymolblauw C met fenolftaleïne D met fenolrood E met rood lakmoespapier F met universeelindicatorpapier GT-0174-a-25-1-o 4 / 13 lees verder ► ► ► ### Pagina 5 1p 12 Leg uit waarom het afsluiten van de pot ervoor zorgt dat reactie 2 stopt. Sheyda heeft 1,5 L appelazijn gemaakt. Ze vraagt zich af hoeveel azijnzuur haar appelazijn bevat. Ze schenkt een beetje appelazijn in een bekerglas. Omdat de appelazijn geel van kleur is, maakt ze deze eerst kleurloos met behulp van actieve kool. Ze filtreert daarna het mengsel. Vervolgens pipetteert Sheyda 5,00 mL van de ontkleurde appelazijn in een erlenmeyer en voegt 2 druppels fenolrood toe. Dan titreert ze met natronloog. Voor deze titratie is 48,87 mL natronloog nodig tot het omslagpunt. 1p 13 Bij welke scheidingsmethode is actieve kool een hulpmiddel? A bij adsorptie B bij destillatie C bij extractie D bij filtratie 2p 14 Sheyda heeft bij haar bepaling glaswerk nodig. Hieronder zijn verschillende soorten glaswerk afgebeeld. → Geef voor elk van de volgende soorten glaswerk aan welke afbeelding erbij hoort. Zet achter elk soort glaswerk de letter van de juiste afbeelding. Noteer je antwoord als volgt: – bekerglas: ... – pipet: ... – erlenmeyer: ... – buret: ... a b c d e f g 1p 15 Geef aan welke kleur het mengsel in de erlenmeyer heeft gekregen na het omslagpunt. 3p 16 Bij de titratie reageert 1,00 mL natronloog volledig met 6,0·10-3 gram azijnzuur. Neem aan dat azijnzuur hierbij het enige zuur is. → Bereken met behulp van de gegevens uit de tekst hoeveel gram azijnzuur aanwezig was in 1,5 L ontkleurde appelazijn. GT-0174-a-25-1-o 5 / 13 ### Pagina 6 1p 17 Sheyda overweegt de titratie te herhalen, maar nu met 10,00 mL appelahjn in plaats van 5,00 mL. Ze moet dan de uitvoering aanpassen, omdat haar buret maximaal 50,00 mL natronloog kan bevatten. Welke aanpassing is dan geschikt? A een andere indicator gebruiken B een hogere concentratie natronloog gebruiken C een lagere concentratie natronloog gebruiken D koudere natronloog gebruiken E warmere natronloog gebruiken Siliciumdioxide Om slijtage van autobanden tegen te gaan, wordt siliciumdioxide (SiO2) in het rubber van de autobanden verwerkt. Zuiver siliciumdioxide wordt in een aantal stappen gemaakt. Eerst wordt een mengsel van zand en soda (Na2CO3) in een oven verwarmd. Hierbij ontstaat onder meer natriumsilicaat (Na2Si307). Het gevormde natriumsilicaat wordt vervolgens omgezet tot zuiver siliciumdioxide. 1p 18 Welke informatie geeft de term 'di' in de naam siliciumdioxide? A de lading van de silicium-atomen B de lading van de zuurstof-atomen C het aantal silicium-atomen per molecuul D het aantal zuurstof-atomen per molecuul 1p 19 Zand is een triviale naam. Welke beschrijving past bij zand? A Zand is een niet-ontleedbare stof. B Zand is een zout. C Zand is een mengsel. D Zand is een koolwaterstof. 3p 20 In de oven vindt tegelijkertijd een aantal reacties plaats. Een daarvan is de ontleding van soda. Bij deze reactie ontstaan vast natriumoxide en koolstofdioxide. → Geef de vergelijking van deze ontleding van Na2CO3. Vermeld ook de toestandsaanduidingen. 1p 21 Na2Si307 heeft een massa van 242,3 u. → Laat dit zien aan de hand van een berekening. GT-0174-a-25-1-0 6/13 leest verder ### Pagina 7 De omzetting van natriumsilicaat (Na$_{2}$Si$_{3}$O$_{7}$) tot siliciumdioxide (SiO$_{2}$) is schematisch en vereenvoudigd weergegeven in figuur 1. I: Natriumsilicaat wordt opgelost in water en vormt daarbij een bijzonder mengsel: de stof splitst niet in losse ionen. II: Door het toevoegen van een zuur vindt vervolgens een reactie plaats. Hierbij ontstaan vast siliciumdioxide, water en een oplossing van natrium sulfaat. Deze reactie kan vereenvoudigd worden weergegeven met de volgende vergelijking: Na$_{2}$Si$_{3}$O$_{7}$ + 2 H$^{+}$ $ ightarrow$ 2 Na$^{+}$ + 3 SiO$_{2}$ + H$_{2}$O (reactie 1) III: Het gevormde silicium dioxide wordt van het mengsel gescheiden. Het nog vochtige siliciumdioxide wordt daarna in een oven gedroogd. figuur 1 [FIGUUR: Een procesdiagram met drie blokken (I, II, III) die verschillende stappen in een chemisch proces voorstellen. Inkomende stoffen zijn Na$_{2}$Si$_{3}$O$_{7}$ en H$_{2}$O in blok I. Uit blok I komt Na$_{2}$Si$_{3}$O$_{7}$ en H$_{2}$O naar blok II, waar zuur wordt toegevoegd. Uit blok II komen Na$^{+}$, SO$_{4}^{2-}$, SiO$_{2}$ en H$_{2}$O. Uit blok II komt SiO$_{2}$ naar blok III. Uit blok III komen Na$^{+}$, SO$_{4}^{2-}$ en H$_{2}$O.] 1p 22 Leg uit dat in blok I geen chemische reactie plaatsvindt. 1p 23 Welk van onderstaande zuren wordt toegevoegd in blok II? A azijnzuur B salpeterzuur C zoutzuur D zwavelzuur 1p 24 In blok III wordt een mengsel gescheiden door middel van filtratie. $ ightarrow$ Geef de naam van de stof waaruit het residu bestaat. 1p 25 Bij het drogen vindt een faseovergang van water plaats. Wat is de notatie van deze faseovergang? A g $ ightarrow$ l B l $ ightarrow$ s C l $ ightarrow$ g D s $ ightarrow$ l 3p 26 Een bedrijf produceert per dag 196 ton siliciumdioxide volgens reactie 1. $ ightarrow$ Bereken hoeveel ton natriumsilicaat daarbij minimaal nodig is. Gebruik voor Na$_{2}$Si$_{3}$O$_{7}$ de massa 242,3 (u). GT-0174-a-25-1-o 7 / 13 lees verder ► ► ► ### Pagina 8 Slakkenbestrijding verbeter t moestuin Slakken kunnen planten in de moestuin opeten, waardoor de oogst lager wordt. Om de planten te beschermen tegen slakken kunnen verschillende materialen worden gebruikt: – koperen ringen – slakkenkorrels – eierschalen De koperen ringen kunnen om de planten worden gelegd. Het slijm van slakken bevat water, eiwitten, koolhydraten en opgeloste zouten. Als het slijm in contact komt met het koper, ontstaan kleine elektrische schokjes die de slakken afschrikken. De werking van deze ringen neemt langzaam af doordat koper reageert met zuurstof uit de lucht. Hierbij ontstaat onder meer CuO. 1p 27 Geef aan in welke groep van het periodiek systeem het element koper staat. 1p 28 Nadat een laagje vast CuO is ontstaan, krijgt de slak geen schok wanneer die over de ring heenglijdt. Noah zegt: "Dit komt doordat CuO niet uit ionen bestaat." Ypke zegt: "CuO bestaat wel uit ionen, maar het geleidt niet omdat de ionen niet vrij kunnen bewegen." Wie heeft gelijk? A alleen Noah B alleen Ypke C geen van beiden 1p 29 De koperdeeltjes in de ringen ondergaan een ladingsverandering wanneer deze worden omgezet tot CuO. Welke ladingsverandering is dit? A van 0 naar 1+ B van 0 naar 2+ C van 1+ naar 0 D van 1+ naar 2+ E van 2+ naar 1+ F van 2+ naar 0 GT-0174-a-25-1-o 8/13 lees verder ### Pagina 9 Slakkenkorrels bevatten ijzer(III)fosfaat (FePO4) als werkzame stof. Een bijkomend effect van dit bestrijdingsmiddel is dat de fosfaationen uit de korrels dienen als meststof. Planten hebben namelijk het element P nodig. 2p 30 Een verpakking van 2,0 kg slakkenkorrels bevat 60 gram ijzer(III)fosfaat. Bereken hoeveel gram P in de tuin terechtkomt, als al deze slakkenkorrels worden gestrooid. Sommige hobby-tuinders strooien gebroken eierschalen rond de planten. Slakken kruipen namelijk niet graag over de scherpe randjes van de eierschalen heen. Het strooien van eierschalen beïnvloedt de pH van de bodem. Eierschalen bestaan voornamelijk uit calciumcarbonaat, dat reageert met zuren in de bodem. Deze reactie kan als volgt met een vergelijking weergegeven: worden 2 H+ + CaCO3 → Ca2+ + X + Y In de vergelijking zijn twee formules vervangen door X en Y. 2p 31 32 2p Geef de formules van de stoffen X en Y. Leg uit of de pH-waarde van de bodem zal dalen of juist zal stijgen door het strooien van eierschalen. GT-0174-a-25-1-o 9/13 lees verder ### Pagina 10 Groene vlammen Een docent voert een demonstratieproef uit. Bij deze proef reageert een zuur met een metaal. De proef bestaat uit vijf stappen: stap 1: De docent doet ongeveer 50 mL zoutzuur in een erlenmeyer. stap 2: Ze voegt 3,0 gram koper(II)chloride toe aan het zuur en schudt tot een blauwe heldere vloeistof is ontstaan. stap 3: Ze maakt een rolletje van aluminiumfolie en doet dit in de vloeistof en wacht totdat de vloeistof gaat bruisen en sissen. Het rolletje aluminium wordt hierbij zichtbaar kleiner. stap 4: Dan steekt ze het ontstane gas aan. Er ontstaan groene vlammen en er klinkt een ploffend geluid. stap 5: Wanneer de verbranding is gestopt, is het aluminiumfolie niet meer te zien. De vloeistof is nu kleurloos. Wel is in de vloeistof een roodbruine vaste stof te zien. Na afloop bespreekt de docent de waarnemingen met de klas. Ze komen tot de volgende conclusies: I Het gas dat bij deze reactie ontstaat is waterstof. II Er is een oplossing ontstaan met die aluminiumionen bevat. III De roodbruine vaste stof is koper. 1p 33 Zoutzuur is een mengsel van twee stoffen. → Geef de namen van de stoffen waaruit dit mengsel bestaat. 1p 34 Geef de algemene naam van het soort mengsel dat ontstaat bij stap 2. 1p 35 Geef de naam van de stof die de kleur van de vlammen veroorzaakt (stap 4). Maak gebruik van Binas. 1p 36 Uit welke waarneming kan conclusie I worden getrokken? A die van stap 1 B die van stap 2 C die van stap 3 D die van stap 4 E die van stap 5 2p 37 De formule van koper(II)chloride is CuCl → Bereken hoeveel gram koper maximaal kan ontstaan uit 3,0 gram koper(II)chloride. 1p 38 Bij de verbranding van waterstof is nóg een beginstof nodig. → Geef de formule van deze beginstof. GT-0174-a-25-1-0 10 / 13 le es verder ### Pagina 11 1p 39 Het waterstofgas ontstaat uit de reactie van aluminium en zoutzuur. Welke vergelijking geeft deze reactie juist weer? A 2 Al + 3 H₂ → 2 Al³⁺ + 6 H⁺ B 2 Al + 6 H⁺ → 2 Al³⁺ + 3 H₂ C 4 Al + 6 H₂O → 4 Al³⁺ + 12 H⁺ + 3 O₂ D 2 Al³⁺ + 3 H₂ → 2 Al + 6 H⁺ E 2 Al + 6 H⁺ → 2 Al + 3 H₂ F 4 Al³⁺ + 6 H₂O → 4 Al + 12 H⁺ + 3 O₂ 1p 40 Bij de proef zijn zoutzuur en waterstofgas betrokken. Binas vermeldt van dezelfde stoffen enkele gevaaraspecten. Welke van de volgende PICTOGRAMMEN passen bij deze gevaaraspecten? A I en II B I en III C I en IV D II en III E II en IV F III en IV I II III IV De docent filtreert het mengsel uit stap 5. Vervolgens toont ze de aluminiumionen aan door een oplossing van natriumhydroxide toe te voegen aan de vloeistof. Er ontstaat een witte neerslag. 3p 41 Geef de vergelijking van de reactie waarbij het witte neerslag ontstaat. Maak hierbij gebruik van Binas. De docent herhaalt stap 1 tot en met 5. Ze gebruikt nu een oplossing van H₂SO₄ in plaats van zoutzuur. Ook gebruikt ze CuSO₄ in plaats van CuCl₂. Verder voert ze de proef precies hetzelfde uit. Er vindt nu geen reactie plaats. 1p 42 Uit de herhalingsproef blijkt dat een bepaald ionsoort aanwezig moet zijn om een reactie te laten plaatsvinden. Welke formule heeft dit ionsoort? A Cl B Cu²+ C H+ D SO₄²– GT-0174-a-25-1-o 11 / 13 lees verder ### Pagina 12 3D printen Nour wil alle gasten op haar examenfeest een zelfgemaakte beker geven. Ze maakt de bekers met een 3D-printer. In deze printer wordt een kunststofdraad verwarmd en dan laag voor laag op elkaar gebracht totdat een beker is gevormd. In de 3D-printer kunnen alleen thermoplasten worden gebruikt. kunststofdraad verwarmde spuitmond print-tafel 1p 43 Licht toe waarom het belangrijk is dat de kunststofdraad een thermoplast is. Nour gebruikt kunststofdraden die bestaan uit polymelkzuur (PMZ). PMZ wordt gemaakt door polymerisatie van melkzuur (C3H6O3). Hierbij ontstaat een mengsel van PMZ-ketens van verschillende lengtes. De vorming van zo'n keten is hieronder met een onvolledige vergelijking weergegeven. In deze vergelijking ontbreekt alleen één coëfficiënt. $100 \mathrm{C}_{3} \mathrm{H}_{6} \mathrm{O}_{3} \rightarrow \mathrm{C}_{300} \mathrm{H}_{402} \mathrm{O}_{201}+\ldots \mathrm{H}_{2} \mathrm{O}$ (reactie 1) 1p 44 Uit hoeveel atomen bestaat één molecuul melkzuur? A 1 B 3 C 12 D 100 E 1200 1p 45 Melkzuur is een voorbeeld van een beginstof waaruit door polymerisatie een lange keten kan ontstaan. → Geef de algemene naam voor beginstoffen van polymerisatie. 1p 46 Geef de ontbrekende coëfficiënt in de vergelijking van reactie 1. GT-0174-a-25-1-o 12/13 lees verder ### Pagina 13 1p 47 Polymelkzuur begint zacht te worden bij 323K. Voor welke van de volgende dranken is de beker van Nour geschikt? – warme chocolademelk met een temperatuur van 40 °C – groene thee met een temperatuur van 80 °C A alleen voor warme chocolademelk B alleen voor groene thee C voor beide: warme chocolademelk en groene thee D voor geen van beide 1p 48 Bij 3D-printen met PMZ kunnen irriterende stoffen vrijkomen. Daarom moet er worden geventileerd en is het verstandig beschermende maatregelen te nemen. → Geef een beschermende maatregel voor het printen met PMZ. Bronvermelding Een opsomming van de in dit examen gebruikte bronnen, zoals teksten en afbeeldingen, is te vinden in het bij dit examen behorende correctievoorschrift. GT-0174-a-25-1-o 13 / 13 einde