# Eindexamen Fries VMBO-GL/TL 2004 tijdvak 1

> Openbaar eindexamen. Bekijk en oefen het examen: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/fries/2004/tijdvak-1

## Vragen in dit examen

### Vraag 1 – Opgave 1

### Vraag 2 – Opgave 2

### Vraag 3 – Opgave 3

### Vraag 4 – Opgave 4

### Vraag 5 – Opgave 5

### Vraag 6 – Opgave 6

### Vraag 7 – Opgave 7

### Vraag 8 – Opgave 8

### Vraag 9 – Opgave 9

### Vraag 10 – Opgave 10

### Vraag 11 – Opgave 11

### Vraag 12 – Opgave 12

### Vraag 13 – Opgave 13

### Vraag 14 – Opgave 14

### Vraag 15 – Opgave 15

### Vraag 16 – Opgave 16

### Vraag 17 – Opgave 17

### Vraag 18 – Opgave 18

### Vraag 19 – Opgave 19

### Vraag 20 – Opgave 20

### Vraag 21 – Opgave 21

### Vraag 22 – Opgave 22

### Vraag 23 – Opgave 23

### Vraag 24 – Opgave 24

### Vraag 25 – Opgave 25

### Vraag 26 – Opgave 26

### Vraag 27 – Opgave 27

### Vraag 28 – Opgave 28

### Vraag 29 – Opgave 29

### Vraag 30 – Opgave 30

### Vraag 31 – Opgave 31

### Vraag 32 – Opgave 32

### Vraag 33 – Opgave 33

### Vraag 34 – Opgave 34

### Vraag 35 – Opgave 35

### Vraag 36 – Opgave 36

### Vraag 37 – Opgave 37

### Vraag 38 – Opgave 38

### Vraag 39 – Opgave 39

### Vraag 40 – Opgave 40

### Vraag 41 – Opgave 41

### Vraag 42 – Opgave 42

### Vraag 43 – Opgave 43

## Opgaven (tekst van het examen)

### Pagina 1

Examenopgaven VMBO-GL en TL
2004
tijdvak 1
donderdag 3 juni
9.00 - 11.00 uur
FRIES CSE GL EN TL
FRIES VBO-MAVO-D
Bij dit examen hoort een tekstboekje.
Dit examen bestaat uit 43 vragen.
Voor dit examen zijn maximaal 52 punten te behalen.
Voor elk vraagnummer staat hoeveel punten maximaal behaald kunnen worden.
400009-1-572-507o

### Pagina 2

• Meerkeuzevragen
Schrijf alleen de hoofletter van het goede antwoord op.

TEKST 1 REBOELJE BESJONGT DE WRÂLD FAN BOELE BREGMAN

1p • 1 Wat is de funksje fan alinea 1?
A de yntroduksje fan de bandleden fan Reboelje
B de yntroduksje fan de nije CD fan Reboelje
C de yntroduksje fan de nije teaterproduksje fan Reboelje
D de yntroduksje fan it wurk fan de keunstskilder Boele Bregman

Lês de<bos> following bewearingen.
[FIGUUR: Tabel met 4 beweringen over Blau Paradis]
1 Blau Paradis is de earste muzikale teaterproduksje fan Reboelje.
2 Blau Paradis is ien fan de skilderijen fan Boele Bregman.
3 Blau Paradis is ien fan de muzykstikken fan Durk Hogendorp.
4 Blau Paradis is foar it grutste part skreaun troch Baukje Wytsma.

1p • 2 Hokker fan dizze útspraken binne wier?
A 1 en 2
B 1 en 3
C 1 en 4
D 2 en 3
E 2 en 4
F 3 en 4

De following ynlis heart by de fragen 3 en 4.
'Blau Paradis' is in teaterproduksje fan Reboelje. Neist Reboelje hawwe ek oare minsken in belangrike bydrage levere.

2p O 3 → Hokker minsken binne dat?

2p O 4 → Wat wie de bydrage fan dy minsken?

2p O 5 → Neam fiif keunstfoarmen dy't yn Blau Paradys ferwurke binne.

1p O 6 → "It gefoel ... te ferklankjen" (alinea 5, rigels 34-35).
→ Sitearje in sin út alinea 4 dê't út bliken docht dat Reboelje tige<bos> is foar dit projekt oer Boele Bregman.

1p O 7 → "Reboelje is in bedriuw wurden." (alinea 6, rigel 44)
→ Op hokker wise hat dat syn útwerking krigen yn it deistich bestoan fan de bandleden?

1p • 8 Hoefolle muzikale produksjes fan Reboelje wurde yn de tekst by namme neamd?
A 2
B 3
C 4
D 5

400009-1-572-507o 2 ga naar de volgende pagina


### Pagina 3

Lês de folgjende útspraken.
1 Reboelje is fan plan om 'Blau Paradys' teminsten ien jier lang op te fieren.
2 Reboelje is fan plan om de CD fan de teaterproduksje 'Blau Paradys' te
ferkeapjen.

1p 9 Hokker fan dy útspraken is of binne wier?
A 1 en 2 binne beide wier.
B Allinne 1 is wier.
C Allinne 2 is wier.
D 1 en 2 binne beide net wier.

1p 10 Hoe komt Jelle Bangma oan ynformaasje foar dit artikel?
A Hy hat praat mei alle leden fan de band Reboelje.
B Hy hat praat mei de bandleden en mei Boele Bregman.
C Hy hat praat mei Marius de Boer en Baukje Wytsma.
D Hy hat praat mei Tsjerk Bootsma.

De folgjende ynlieding heart by de fragen 11, 12 en 13.
Nei de ynlieding, alinea 1, kin de tekst ferdield wurde yn fjouwer parten.
1 Reboelje
2 Blau Paradys
3 Reboelje
4 Blau Paradys

1p 11 → Mei hokker alinea begjint part 2?
1p 12 → Mei hokker alinea begjint part 3?
1p 13 → Mei hokker alinea begjint part 4?
400009-1-572-5070
3
ga naar de volgende pagina

### Pagina 4

TEKST 2 DE AMBYSJE FAN THREE-ALITY
1p ● 14 Wat is de funksje fan alinea 1?
A It is in algemien ferhaal oer fammegroepen.
B It is in anekdoate oer de karriêre fan Three-ality.
C It is in gearfetting fan de tekst dy't folget.
D It is in presintaasje fan de haadpersoanen út de tekst.
1p ● 15 Wat is it karakter fan alinea 2?
A Alínea 2 beskriuwt hoe't de muzyk fan Three-ality it docht yn de winkels.
B Alínea 2 beskriuwt hoe't de trije bandleden fan feest nei feest libje.
C Alínea 2 beskriuwt hoe't de trije bandleden it súkses ûndergeane.
D Alínea 2 beskriuwt hoe't de trije froulju fan de band der útsjogge.
2p O 16 → Omskriuw it ferbân tusken alinea 2 en alinea 3. Brûk foar it antwurd net mear as 20 wurden.
Dizze ynlieding heart by de fragen 17 en 18.
[FIGUUR: Boksen met tekst: "Yn alinea 3 wurde ferklearringen jûn foar de goede gearwurking tusken de Three-alityfroulju."]
2p O 17 → Neam de twa ferklearringen dy't Marieke dêrfoar jout.
1p O 18 → Neam de ferklearring dy't Femke dêrfoar jout.
Lês de beide folgjende bewearingen.
1 Mei de fraach "Is trije net in lestich getal?" (alinea 3, rigel 27) doelt de skriuwster fan dizze tekst, dat yn groepkes fan trije ien persoan der gauris byhinget.
2 Omdat Femke en Sanne suskes binne, hinget Marieke der mar wat by.
1p ● 19 Hokker fan dizze bewearingen is of binne wier?
A Bewearing 1 en bewearing 2 binne beide wier.
B Bewearing 1 is wier, bewearing 2 is net wier.
C Bewearing 2 is wier, bewearing 1 is net wier.
D Bewearing 1 en bewearing 2 binne beide net wier.
1p ● 20 Fine de trije bandleden in folsleine muzykoplieding ûnmisber?
A Ja, want se ha in soad ambysje.
B Ja, want se wolle harren karriêre útbouwe.
C Ja, want se wolle nei de Popakademy.
D Nee, want se fine in protte optrede belangriker.
400009-1-572-507o 4 ga naar de volgende pagina

### Pagina 5

Lês de beide folgjende bewearingen.

1 Op de earste single fan Three-ality stiet in liet dat makke is troch de trije bandleden.
2 Three-ality is dwaande mei in cd mei selsmakke nûmers.

1p 21 Hokker fan dizze bewearingen is of binne wier?
A Bewearing 1 en bewearing 2 binne beide wier.
B Bewearing 1 is wier, bewearing 2 is net wier.
C Bewearing 2 is wier, bewearing 1 is net wier.
D Bewearing 1 en bewearing 2 binne beide net wier.

1p 22 Wat is it ferbân fan de lêste sin fan alinea 5 mei alinea 6?
A Yn alinea 6 stiet in foarbyld by de ynhâld fan dy sin.
B Yn alinea 6 stiet in gefolch fan de ynhâld fan dy sin.
C Yn alinea 6 stiet in útlis by de ynhâld fan dy sin.

1p 23 Wêrtrroch rekke Marieke har ferkearing út? (alinea 7)
A De mem fan har freon wie op de relaasje tsjin.
B Marieke wegere om te kiezen tusken de band en har freon.
C Marieke woe mear tiid frij meitsje foar de band.

2p O 24 “Oant no ta fine de froulju harren libben as muzkant ien grut feest.” (alinea 8, rigel 54)
→ Sitearje trije útspråken út alinea 8, dy’t dat dúdlik meitsje.

1p 25 Wat sjogge de bandleden as it heechste doel yn harren karrières?
A Fan de muzyk har berop meitsje.
B In cd mei eigenmakke nûmers útbringe.
C In eigen manager oanstelle.
D Meidwaan oan it Nationaal Songfestival.

[FIGUUR: een kader met de tekst:
len dy’t in tekst skriuw’t, kin dêrby gebrûk meitsje fan:
1 feiten
2 eigen miening
3 mieningen fan oare minsken]

1p 26 Wêrfan hat Margreet Hogeterp yn de tekst oer Three-ality gebrûk makke?
A Fan 1 en 2
B Fan 1 en 3
C Fan 2 en 3
D Fan 1, 2 en 3

400009-1-572-507o 5 ga naar de volgende pagina
Beschikbaar gesteld door Stichting Studielbegeleiding Leiden (SSL).

### Pagina 6

TEKST 3 FRYSKTALIGE DISSERTAASJE WICHTICH FOAR IT FRYSK

1p • 27 Wat is de funksje fan alinea 1?
A Alînea 1 ferwûndet de haadgedachte fan de tekst.
B Alînea 1 is in gearfetting foarôf.
C Alînea 1 jout it konklúzje foarôf.
D Alînea 1 presintearret it ûnderwerp.

1p • 28 Wat is de relaasje tusken alinea 2 en alinea 3?
A Alînea 3 neamt it gefolch fan alînea 2.
B Alînea 3 neamt de oarsaak fan alînea 2.
C Alînea 3 neamt de reden fan alînea 2.
D Alînea 2 en alînea 3 foarmje in opsomming.

Lês de beide folgjende bewearingen.
[FIGUUR: Twa bewearingen, genûmer 1 en 2. Bewearing 1 seit dat ûndersyk oer bernepoëzij is dien. Bewearing 2 neamt "Gelukkig Hansje" fan Harmen Sytsma as in Frysktalich mearke.]
1 Foar har ûndersyk oer bernepoëzij hat Jant van der Weg ek oare Fryske bernelyteruer besjoen.
2 "Gelukkig Hansje" fan Harmen Sytsma is in Frysktalich mearke.

1p • 29 Hokker fan dizze bewearingen is of binne wier?
A Bewearingen 1 en 2 binne beide wier.
B Bewearing 1 is wier en bewearing 2 is net wier.
C Bewearing 2 is wier en bewearing 1 is net wier.
D Bewearingen 1 en 2 binne beide net wier.

1p • 30 De Fryske bernelîteratuer begjint yn it jier
A 1846
B 1900
C 1907
D 1937

1p O 31 → Sitearje in sin út alinea 5-6, dêr't yn útlein wurdt, dat de bân tusken de Fryske bernelîteratuer en it ûnderwiis yn it earstoan hiel sterk wie.

Lês de beide folgjende bewearingen.
[FIGUUR: Twa bewearingen, genûmer 1 en 2. Bewearing 1 giet oer it ûnderwiis yn 1955. Bewearing 2 giet oer de bân tusken bernelîteratuer en ûnderwiis foar 1950.]
1 Foar 1955 is der yn it ûnderwiis folle minder romte it Frysk as nei 1955.
2 Foar 1950 is de bân tusken de Fryske bernelîteratuer en it ûnderwiis folle sterker as nei 1850.

1p • 32 Hokker fan dizze bewearingen is of binne wier?
A Bewearingen 1 en 2 binne beide wier.
B Bewearing 1 is wier en bewearing 2 is net wier.
C Bewearing 2 is wier en bewearing 1 is net wier.
D Bewearingen 1 en 2 binne beide net wier.

2p O 33 De Fryske Beweging is in streaming dy't him tige ynset hat foar in folweardich plak foar it Frysk yn Fryslân.
→ Wêrom is de rol fan de Fryske Beweging yn it ûnderwiis nei 1950 útspile? Helje dyn antwurd út alînea 5-7.
Brûk net mear as

### Pagina 7

1p O 34 Diet Huber "hat niget oan it Frysk as literêre taal" (alimea 8, rigel 45-46).
→ Sitearje in sin út alinea 8-9, dy't dat dúdlik ûnderstreket.
1p O 35 "Berneboeken waarden blykber dochs net echt as literatuer besjoen" (alimea 9,
rigel 53-54).
→ Wêr konkĺudearet Jant van der Weg dat út?
2p O 36 “it is, ek foar bern, tsjintwurdich al folle gewoaner om Frysk te lêzen as fyftich jier ferlyn
(alimea 10, rigel 54-55).
→ Wêrom leit dat neffens alinea 4-7, wol foar de hân? Neam twa oarsaken.
1p O 37 → Ut hokker feit falt ôf te lieden dat it skriuwen fan in Fryskstalige dissertaasje wat
bysûnders is?
1p O 38 "Beheinst dyn lêzerspublyk der fansels wol mei." (alimea 11, rigel 58-59)
→ Op hokker wize besiket Jant van der Weg dy beheining wei te nimmen?
1p ● 39 Wat is it ferbân tusken alinea 11 en alinea 12?
A oarsaaklik
B opsomjend
C tsjinstellend
D útwurkjend
2p O 40 It skriuwen fan myn dissertaasje hat "op twa punten in striid west" (alimea 13, rigel 70),
seit Jant van der Weg.
→ Hokker twa punten bedoelt Jant van der Weg?

Dizze ynlieding heart by fraach 41 en 42.

Nei de ynliedende alinea is dit artikel opbouwd út trije parten:
Part 1: oer de kar fan it ûnderwerp fan de dissertaasje.
Part 2: oer de ynhâld fan de dissertaasje.
Part 3: oer hokker belang dizze dissertaasje hat foar it Frysk.

1p O 41 → Mei hokker alinea begjint part 2?
1p O 42 → Mei hokker alinea begjint part 3?
1p ● 43 Wat hat foar Berbima Bijma, de skriuwster fan dit artikel, it wichtichste doel west foar it
skriuwen fan dit artikel?
A Ynformearje oer de dissertaasje fan Jant van der Weg.
B Oertsjûgje fan de folweardigens fan Fryske berneliteratuuer.
C Oertsjûgje fan it belang fan Fryskstalige dissertaasjes.
D Oan trune om mear Fryske berneliteratuuer te lêzen.

400009-1-572-5070* 7 einde ■