# Eindexamen Beeldende vakken VMBO-GL/TL 2011 tijdvak 2

> Openbaar eindexamen. Bekijk en oefen het examen: https://slimmeexamens.nl/examens/vmbo-gl-tl/beeldende-vakken-vmbo-gl-tl/2011/tijdvak-2

## Vragen in dit examen

### Vraag 1 – Opgave 1

### Vraag 2 – Opgave 2

### Vraag 3 – Opgave 3

### Vraag 4 – Opgave 4

### Vraag 5 – Opgave 5

### Vraag 6 – Opgave 6

### Vraag 7 – Opgave 7

### Vraag 8 – Opgave 8

### Vraag 9 – Opgave 9

### Vraag 10 – Opgave 10

### Vraag 11 – Opgave 11

### Vraag 12 – Opgave 12

### Vraag 13 – Opgave 13

### Vraag 14 – Opgave 14

### Vraag 15 – Opgave 15

### Vraag 16 – Opgave 16

### Vraag 17 – Opgave 17

### Vraag 18 – Opgave 18

### Vraag 19 – Opgave 19

### Vraag 20 – Opgave 20

### Vraag 21 – Opgave 21

### Vraag 22 – Opgave 22

### Vraag 23 – Opgave 23

### Vraag 24 – Opgave 24

### Vraag 25 – Opgave 25

### Vraag 26 – Opgave 26

### Vraag 27 – Opgave 27

### Vraag 28 – Opgave 28

### Vraag 29 – Opgave 29

### Vraag 30 – Opgave 30

### Vraag 31 – Opgave 31

## Opgaven (tekst van het examen)

### Pagina 1

Examen VMBO-GL en TL
2011
tijd vak 2
dinsdag 21 juni
9.00 - 11.00 uur
beeldende vakken CSE GL en TL
Bij dit examen hoort een bijlage.
Dit examen bestaat uit 31 vragen.
Voor dit examen zijn maximaal punten 68 te behalen.
Voor elk vraagnummer staat hoeveel punten met een goed antwoord behaald kunnen
worden.
GT-0600-a-11-2-o

### Pagina 2

Open vragen
Geef niet meer antwoorden (redenen, voorbeelden e.d.) dan er worden
gevraagd. Als er bijvoorbeeld twee redenen worden gevraagd en je geeft meer
dan twee redenen, dan worden alleen de eerste twee in de beoordeling
meegeteld.

Paleis voor de lucht

Een wereldtentoonstelling is een internationale expositie. Landen tonen er hun
nieuwe producten op het gebied van techniek, wetenschap, architectuur en/of
kunst.
Voor zo'n tentoonstelling bouwen de deelnemende landen meestal hun eigen
paviljoen. In 1937 werd de wereldtentoonstelling in Parijs gehouden.

Robert Delaunay ontwierp het paviljoen voor Frankrijk. Het kreeg de naam
Paleis voor de lucht. Op afbeelding 1 zie je een ontwerp voor dit paviljoen.
Op afbeelding 2 zie je een foto van het exterieur van het paviljoen.
Afbeelding 3 is een foto van het interieur. De zwevende vormen in het midden
zijn loopbruggen. Het publiek kon zo de vliegtuigen van bovenaf bekijken.

4p 1 Bekijk afbeelding 1.
In dit ontwerp wordt verwezen naar een vliegtuig.
$\rightarrow$ Noem vier aspecten van de voorstelling die naar een vliegtuig verwijzen.

2p 2 Bekijk afbeelding 1.
Naast een verwijzing naar een vliegtuig wordt er ook verwezen naar vliegen.
$\rightarrow$ Noem twee kenmerken die verwijzen naar vliegen.

1p 3 Bekijk afbeelding 1.
In dit ontwerp is diepte gesuggereerd.
$\rightarrow$ Leg uit welke rol het aspect kleur speelt bij de suggestie van diepte.

1p 4 Bekijk afbeelding 1.
In dit ontwerp is sprake van dynamiek.
$\rightarrow$ Leg uit welke rol de ordening speelt in de dynamiek van dit ontwerp.

4p 5 Bekijk afbeelding 1.
In dit ontwerp zie je een aantal contrasten.
$\rightarrow$ Noem twee kleurcontrasten die je in dit ontwerp ziet en geef van elk een
voorbeeld.
Doe het in je antwoord als volgt:
In dit ontwerp is het ...................................... (kleur)contrast toegepast;
een voorbeeld daarvan is .............................................................................................................
In dit ontwerp is ook het ...................................... (kleur)contrast toegepast;
een voorbeeld daarvan is .............................................................................................................

GT-0600-a-11-2-0 2 lees verder $\triangleright\triangleright\triangleright$


### Pagina 3

3p 6 Bekijk afbeelding 3. Het paviljoen en de expositie tonen hoe trots Frankrijk op haar ontwikkelingen in de luchtvaart was.
→ Noem drie manieren waarop Frankrijk deze trots in het paviljoen en in de expositie toont.

Tussen hemel en aarde

De Sant'Ignazio in Rome is een kerk die werd gebouwd ter ere van de Heilige Ignatius. In deze kerk werd door Andrea Pozzo in 1685 de plafondschildering *De verheerlijking van de Heilige Ignatius* aangebracht. Ignatius verspreidde het katholieke geloof.
Op afbeelding 4 zie je de schildering in zijn geheel.
Op afbeelding 5 zie je een belangrijk gedeelte.
In het midden zie je Ignatius, op een wolk gedragen door engelen.

3p 7 Bekijk afbeelding 4 en 5. De schildering werd gemaakt om Ignatius te eren.
→ Noem drie kenmerken van de schildering die verwijzen naar zijn verering.

1p 8 Bekijk afbeelding 4 en 5. Boven Ignatius is Christus, de figuur met het kruis, afgebeeld. Tussen Christus en Ignatius zie je een lichtbundel.
→ Noem de betekenis van deze lichtbundel.

1p 9 Het licht wordt door Ignatius verspreid in verschillende richtingen.
→ Noem de betekenis van het licht dat door Ignatius in verschillende richtingen worden verspreid.

4p 10 Bekijk afbeelding 4 en 5. In zijn schildering suggereert Pozzo een duizelingwekkende hoogte en diepte.
→ Noem vier kenmerken die een duizelingwekkende hoogte en diepte suggereren.

1p 11 Bekijk afbeelding 4 en 5. De figuren in deze schildering zijn zeer plastisch vormgegeven.
→ Noem een aspect van de vormgeving waarmee de plasticiteit in de figuren is bereikt.

GT-0600-a-11-2-0 3 lees verder ► ► ►

### Pagina 4

Recht onder het midden van de schildering bevindt zich in de vloer een
marmeren cirkel.
Toeristen die de Sant'Ignazio bezoeken leggen bij voorkeur hun camera op deze
plek om een foto te maken van de schildering.

1p 12 Bekijk afbeelding 4 en 5.
→ Leg uit waarom deze cirkel een goede plek is om een foto van deze
plafondschildering te maken.

De plafondschildering werd gemaakt in de tijd van de Contrareformatie.
De Contrareformatie is een periode waarin de katholieke kerk veel opdrachten
aan kunstenaars gaf om gelovigen die de kerk hadden verlaten, terug te winnen.

1p 13 Bekijk afbeelding 4 en 5.
→ Leg aan de hand van de voorstelling uit dat deze schildering een bijdrage
levert aan het terugwinnen van gelovigen.
1p 14 → Leg aan de hand van de vormgeving uit dat deze schildering een bijdrage
levert aan het terugwinnen van gelovigen.

De blik omhoog

In de jaren 50 van de vorige eeuw werden vliegreizen goedkoper.
Mede daardoor werd het aanleggen van luchthavens noodzakelijk.
Een van de luchthavens die toen werd ontworpen is de luchthaven van Eero
Saarinen in New York die je ziet op afbeelding 6, 7 en 8.

2p 15 Bekijk afbeelding 6 en 7.
Het exterieur verwijst naar een vogel.
→ Noem van het exterieur twee elementen die naar een vogel verwijzen.

3p 16 Bekijk afbeelding 8.
Het interieur heeft een open karakter.
→ Noem drie kenmerken die bijdragen aan het open karakter.

GT-0600-a-11-2-o 4 lees verder ►►►

### Pagina 5

Santiago Calatrava is een Spaanse architect die begin jaren 90 van de vorige eeuw het treinstation bij de luchthaven Lyon ontwierp. Op afbeelding 9 en 10 zie je het exterieur. Op afbeelding 11 zie je het interieur.

4p 17 Vergelijk afbeelding 6, 7, 9 en 10.
De gebouwen vertonen een aantal overeenkomsten.
→ Noem twee aspecten van de vormgeving waarin de exterieurs overeenkomen en geef bij elk aspect een korte toelichting.

4p 18 Vergelijk afbeelding 8 en 11.
Het interieur op afbeelding 8 vertoont verschillen met het interieur op afbeelding 11.
→ Noem vier van die verschillen. Betrek in je antwoord beide interieurs.

Op afbeelding 12 zie je het interieur van een middeleeuwse kathedraal.

3p 19 Vergelijk afbeelding 11 en 12.
→ Noem van afbeelding 12 drie kenmerken die je ook aantreft op afbeelding 11.

1p 20 Vergelijk afbeelding 11 en 12.
Van de gebouwen zijn vooral de constructies benadrukt.
→ Leg uit hoe de constructies fotografisch zijn benadrukt.

Zowel in de kathedraal als in de hal van Calatrava wordt de blik omhoog gericht.

1p 21 Bekijk afbeelding 12.
→ Geef een reden waarom een kerkganger zijn blik in de kathedraal omhoog zou moeten richten.

1p 22 Bekijk afbeelding 11.
→ Geef een reden waarom Calatrava de luchtreiziger omhoog wil laten kijken.

GT-0600-a-11-2-o
5
lees verder ►►►

### Pagina 6

Van goddelijk naar universeel

In het oeuvre van de Roemeense kunstenaar Constantin Brancusi komen veel vogels voor. Hij zocht zijn hele leven lang naar ‘een universeel beeld van een vogel’.

In Roemenië speelt de maiastra een belangrijke rol. De maiastra is een vogel die prachtig zingt en over goddelijke krachten beschikt.
In 1910 maakte Brancusi Maiastra, het beeld dat je ziet op afbeelding 13.
De vogel is van brons, de sokkel van kalksteen.
Vogel en sokkel zijn samen 90 cm hoog.

3p 23 Bekijk de vogel op afbeelding 13.
Brancusi heeft hier de maiastra verbeeld op een moment dat hij aan het zingen is.
-> Noem drie aspecten van de voorstelling die verwijzen naar een zingende vogel.

2p 24 Bekijk de vogel op afbeelding 13.
Brancusi verwijst naar het goddelijke karakter van deze vogel.
Dat komt onder meer door de hanteringswijze van het brons.
-> Noem twee aspecten van de hanteringswijze van het brons die bijdragen aan deze verwijzing.

4p 25 Bekijk de vogel op afbeelding 13.
De vormgeving van de vogel is geschematiseerd.
-> Geef vier voorbeelden van deze schematisering.

2p 26 Bekijk de sculptuur op afbeelding 13.
Vogel en sokkel vertonen een aantal verschillen.
-> Noem twee aspecten van de vormgeving waarin vogel en sokkel verschillen. Betrek in je antwoord zowel de vogel als de sokkel.

GT-0600-a-11-2-o 6 lees verder ► ► ►

### Pagina 7

Tien jaar na de *Maiastra* op afbeelding 13 maakte Brancusi de sculptuur
*Gele vogel* die je ziet op afbeelding 14.
Het beeld bestaat uit een sokkel die een vogel van geel marmer draagt.
Sokkel en vogel zijn samen 230 cm hoog.
Voor de vormgeving van de sokkel kan Brancusi geïnspireerd zijn door de
vormgeving van zuilen in traditionele Roemeense huizen.
Op figuur 1 zie je een gedeelte van zo’n huis met zuilen.

figuur 1
[FIGUUR: Een zwart-witfoto van een houten entree met stenen pilaren.]

3p 27 Vergelijk figuur 1 en de sokkel op afbeelding 14.
→ Noem drie aspecten van de vormgeving die je zowel aantreft in de zuilen
op figuur 1 als in de sokkel op afbeelding 14.

3p 28 Vergelijk de sculpturen op afbeelding 13 en 14.
In vergelijking met de sokkel van de sculptuur op afbeelding 13 vraagt de sokkel
van de sculptuur op afbeelding 14 veel aandacht.
→ Noem drie kenmerken van de sokkel van de sculptuur op afbeelding 14
waardoor deze aandacht vraagt.

Let op: de laatste vragen van dit examen staan op de volgende pagina.

GT-0600-a-11-2-o
7
lees verder

### Pagina 8

Op afbeelding 15 zie je Vogel in de ruimte die Brancusi in 1923 maakte.
Vogel en sokkel zijn samen 140 cm hoog; de vogel is van marmer, de sokkel
van een lichtere steensoort.

1p 29 Bekijk afbeelding 15.
De vogel lijkt op het punt te staan te gaan vliegen.
→ Noem een kenmerk waardoor die indruk wordt gewekt.

2p 30 Vergelijk afbeelding 13, 14 en 15.
In vergelijking met afbeelding 13 en 14 vormen vogel en sokkel in de sculptuur
op afbeelding 15 een beeldende eenheid.
→ Noem twee aspecten van de vormgeving waardoor de beeldende eenheid
tussen vogel en sokkel op afbeelding 15 ontstaat.

1p 31 Bekijk afbeelding 15.
Brancusi streefde er zijn hele leven naar een universeel beeld van een vogel te
maken.
→ Ben je van mening dat dit beeld een universeel beeld van een vogel is?
Beargumenteer je antwoord.

GT-0600-a-11-2-o* 8 einde ■