# Eindexamen Turks HAVO 2024 tijdvak 1

> Openbaar eindexamen. Bekijk en oefen het examen: https://slimmeexamens.nl/examens/havo/turks-havo/2024/tijdvak-1

## Vragen in dit examen

### Vraag 1 – Opgave 1

### Vraag 2 – Opgave 2

### Vraag 3 – Opgave 3

### Vraag 4 – Opgave 4

### Vraag 5 – Opgave 5

### Vraag 6 – Opgave 6

### Vraag 7 – Opgave 7

### Vraag 8 – Opgave 8

### Vraag 9 – Opgave 9

### Vraag 10 – Opgave 10

### Vraag 11 – Opgave 11

### Vraag 12 – Opgave 12

### Vraag 13 – Opgave 13

### Vraag 14 – Opgave 14

### Vraag 15 – Opgave 15

### Vraag 16 – Opgave 16

### Vraag 17 – Opgave 17

### Vraag 18 – Opgave 18

### Vraag 19 – Opgave 19

### Vraag 20 – Opgave 20

### Vraag 21 – Opgave 21

### Vraag 22 – Opgave 22

### Vraag 23 – Opgave 23

### Vraag 24 – Opgave 24

### Vraag 25 – Opgave 25

### Vraag 26 – Opgave 26

### Vraag 27 – Opgave 27

### Vraag 28 – Opgave 28

### Vraag 29 – Opgave 29

### Vraag 30 – Opgave 30

### Vraag 31 – Opgave 31

### Vraag 32 – Opgave 32

### Vraag 33 – Opgave 33

### Vraag 34 – Opgave 34

### Vraag 35 – Opgave 35

### Vraag 36 – Opgave 36

### Vraag 37 – Opgave 37

### Vraag 38 – Opgave 38

### Vraag 39 – Opgave 39

### Vraag 40 – Opgave 40

## Opgaven (tekst van het examen)

### Pagina 1

Examen HAVO
2024
tijd vak 1
woensdag 29 mei
13.30 - 16.00 uur
Turks

Bij dit examen horen een bijlage en een antwoordblad.
Beantwoord alle vragen op het antwoordblad.

Dit examen bestaat uit 40 vragen.
Voor dit examen zijn maximaal 49 punten te behalen.
Voor elk vraagnummer staat hoeveel punten met een goed antwoord behaald
kunnen worden.

Geef niet meer antwoorden (zinnen, redenen, voorbeelden e.d.) dan er worden
gevraagd. Als er bijvoorbeeld één zin wordt gevraagd en je antwoordt met meer dan
één zin, dan wordt alleen de eerste zin in de beoordeling meegeteld.

HA-1008-a-24-1-o

### Pagina 2

Let op: beantwoord een open vraag altijd in het Nederlands, behalve als het
anders is aangegeven. Als je in het Turks antwoordt, levert dat 0 punten op.

Tekst 1 Hayatınıza Mutluluk Getiren Çikolata

1p 1 İkinci paragrafta çikolatanın hangi özelliği vurgulanmaktadır?
A belleği güçlendirmesi
B cezbedici kokusu
C enerji vermesi
D sindirimi kolaylaştırması

1p 2 Aşağıdakilerden hangisi dördüncü paragraftaki boşluk için uygundur?
A aslında çikolata değildir
B esasen sağlıklı değildir
C genellikle çabuk erir
D orijinal çikolatanın kaynağıdır

1p 3 Beşinci ve altıncı paragraflar arasındaki ilişkiyi aşağıdakilerden hangisi
özetler?
A Altıncı paragraf beşinci paragrafa örnek verir.
B Altıncı paragraf beşinci paragrafa zitlik getirir.
C Her iki paragraf çikolatayı diğer besinlerle kıyaslar.
D Her iki paragraf yanlış bilinen gerçekleri açıklar.

1p 4 Yedinci paragrafın çikolatanın özellikleri açısından diğer paragraflardan
farkı nedir?
çikolatanın
A besin değerini vurgulaması
B kalite farklarını açıklaması
C üretilme biçimine değinmesi
D zararlı olabileceğini anlatması

"Ancak çikolata ve kakao hakkında onu maddi olarak da çok değerli yapan
gizli gerçek bulunur." (1. paragraf)
1p 5 Aşağıdaki paragraflardan hangisinde kakaonun ekonomik değeri
vurgulanmaktadır?
A ikinci paragraf
B üçüncü paragraf
C altıncı paragraf
D yedinci paragraf

HA-1008-a-24-1-o 2/9 lees verder

### Pagina 3

Tekst 2 Sıkça Kullanılan Deyimler
1p 6 Eski zamanlarda insanlar birbirlerinden ateş almaya geldiklerinde neden hemen eve dönmek istemişler?
A ateş sönmeden evde olmaları gerektiği için
B komşularının evine boşuna girmemek için
C komşularıyla soğukta sohbet etmemek için
D soğuk olduğundan evde ateşle ısınmak için
1p 7 ‘Pabucu dama atılmak’ deyiminin çıkış noktası nedir?
A eskisi kadar değer ve ilgi görmemek
B kusurlu mal satmak
C mantıklı düşünüp karar verememek
D yeni bir kardeşe sahip olmak
1p 8 ‘Çil yavrusu gibi dağılmak’ deyiminin kökeni nedir?
A kekliğe halk arasında ‘çil’ denilmesinden
B kekliğin kolay bir av olarak görülmesinden
C kekliğin yavrularını ihmal etmesinden
D keklik adına türküler söylenmesinden
1p 9 ‘Okçulukta kimse Ahmet’in eline su dökemez.’ cümlesinden nasıl bir anlam çıkarılabilir?
A Ahmet ok atarken yanına yaklaşılmaz.
B Ahmet’in ok atış stili diğerlerininkine benzer.
C Ahmet’ten daha iyi ok atanı yoktur.
Hieronder staan een aantal situaties.
2p 10 Welke situatie hoort bij welke uitdrukking?
Noteer achter elke letter op het antwoordblad het alif\text{a}an\text{b}e\text{c}
\text{d}nummer van de juiste uitdrukking.
a De menigte begon snel te vluchten toen ze de politie zagen.
b Ali’s onhandigheid heeft de uiteindelijke situatie verergerd.
c Ayşe is de beste in haar vakgebied.
d Mehmet kan niet meer goed nadenken.
1p 11 Parçaya göre deyimlerin kullanılma amacı nedir?
A alimlerin insanlara verdiği mesajları açıklayabilmek
B çocukların dünyasını ayrıntılı olarak ifade etmek
C insanların duygularını etkili bir şekilde ifade etmek
D kırsal hayattaki kişilerin yaşam felsefesini aktarmak
HA-1008-a-24-1-o 3 / 9 lees verder ►►►

### Pagina 4

Tekst 3 Karikatürler
1p 12 Her iki karikatürdeki karakterlerin ortak özelliği nedir?
A içe dönük olması
B kıskanç olması
C narsist olması
D ön yargılı olması
E pesimist olması

Tekst 4 Derviş Kaşıkları
1p 13 Derviş'in vermeye çalıştığı mesajı aşağıdakilerden hangisi özetler?
A Yaşam masalında kahraman, cesur kişilerdir.
B Yaşam pazarında alan değil, veren kazançlıdır.
C Yaşam sahnesinde zafer, birçok rolü oynuyor.
D Yaşam sofrasında hepimiz geçici misafirleriz.

Tekst 5 NASA Hakkında İlginç Bilgiler
De uitvindingen van NASA zijn het gevolg van diverse transformaties van voorwerpen.
2p 14 Welke twee andere voorwerpen behalve lenzen heeft NASA gebruikt voor deze transformaties volgens de tekst?
1p 15 Aşağıdakilerden hangisi üçüncü paragraftaki boşluk için uygundur?
A düşüncesini reddetmiş
B fikrini kanıtlamış
C iddialarını yok saymış
D ihtimalini düşünmüş
1p 16 NASA'ya açılan ilk davanın sebebini aşağıdakilerden hangisi özetler?
Mars'ın
A insanlığın malı olduğu görüşü
B miras olduğu şeklindeki iddiası
C üzerine inen aracın park ücreti
D verdiği hasarın tazminat davası
1p 17 Beşinci paragraf uygun alt başlık aşağıdakilerden hangisidir?
A Uzay gezilerinde konaklama imkânı sundu
B Uzay seyahatlerinin avantajlarını açıkladı
C Uzay turizminin kapılarını açtı
D Uzay yolculuklarının maliyetini düşürdü
HA-1008-a-24-1-0
4/9
lees verder ► ► ►

### Pagina 5

2p 18 Zijn de onderstaande beweringen over alinea 6 en 7 juist of onjuist?
Noteer 'juist' of 'onjuist' achter elk nummer op het antwoordblad.
1 NASA heeft bewezen dat ruimte effect heeft op menselijke fysieke
kenmerken.
2 NASA deed experimenten met verschillende tweelingen om objectief
te kunnen blijven.
3 NASA vraagt commerciële ruimtebedrijven ruimtestations te
ontwikkelen.
4 NASA heeft een ruimtestation gebouwd dat vanaf de aarde
waarneembaar is.

Tekst 6 Posta Güvercinleri
1p 19 İkinci paragrafta aşağıdakilerden hangisi vurgulanmaktadır?
posta güvercinlerinin
A bilişsel yeteneği
B fiziki yapısı
C sosyal becerisi
D tarihteki önemi
1p 20 Aşağıdakilerden hangisi dördüncü paragraftaki boşluk için uygundur?
A aynı soydan gelen
B güzel görünmeyen
C soyu belli olmayan
D tek renge sahip olan
"Peki ya güvercinler bu kadar mükemmel yön bilgisini nasıl edindi?"
(alinea 1)
1p 21 In welke alinea wordt hierop antwoord gegeven?

Tekst 7 Dünya Simülasyon Çalışmaları
1p 22 Araştırma kurumları aşağıdaki soruların hangisine yanıt bulmak için
simülasyon çalışmaları yapmıştır?
A Dünya aslında bir simülasyon mu?
B Dünya gerçekten bildiğimiz gibi mi dönüyor?
C Dünya tersine dönse ne olurdu?
D Dünya'nın tersine dönmesi mümkün mü?

HA-1008-a-24-1-o 5/9 lees verder ►►►

### Pagina 6

3p 23 Zijn de onderstaande beweringen over de resultaten van de simulatie juist of onjuist volgens de tekst?
Noteer ‘juist’ of ‘onjuist’ achter elk nummer op het antwoordblad.
1 Meren zijn op sommige continenten verdwenen.
2 Op onverwachte plekken zijn bacteriën ontstaan.
3 De bestaande luchtstromingen zijn omgedraaid.
4 De zeestromen zijn hetzelfde gebleven.
5 De temperatuur in de Stille Oceaan is gedaald.

Tekst 8 Dünya Kültürünü Şekillendiren Beş Ülke

1p 24 Parçaya göre Italya ile ilgili olarak aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?
A Güzellikler ayrıntılarda gizlidir.
B Her şeyin en pahalısı daha kalitelidir.
C Yöresel gıdaların yerini hiçbir şey dolduramaz.

1p 25 Parçaya göre Fransa ile İspanya arasındaki ortak nokta aşağıdakilerden hangisidir?
A sanatın toplumsal yaşamdaki yeri
B toplumsal ilişkilerin vazgeçilmezliği
C yabancı bir dil kullanma isteksizliği
D yemeklerinin dünya çapında ödül alması

1p 26 Beşinci paragrafta Frank Sinatra New York City için söylediği “... her yerde başarırım.” ifadesiyle aşağıdakilerden hangisini vurgulamaktadır?
A insanlara olan güvenini ve inancını
B şehirdeki herkesin desteklediğini
C  tempolu şehir hayatının yorgunluğunu
D yaşam koşullarının ağırlığını

1p 27 Yazarın İngilizlerle ilgili olarak yaptığı uyarı nedir?
A İngilizler her şeyi yüzünüze doğrudan söyleyebilir.
B İngilizlerin dolaylı ifadelerini dikkate almak gerekir.
C İngiltere’de sanatçılar değer görmek için hak aramalılar.
D İngiltere’de yabancıların iş bulması zor olur.

HA-1008-a-24-1-o 6/9 lees verder ►►►

### Pagina 7

Tekst 9 Dijital Evren

1p 28 İkinci paragrafa göre dijital evrimin getirdiği nedir?
A ekran süresinin kısalığı
B hayallerin vazgeçilmezliği
C izleyici rolünün önemi
D katılımcılığın sağlanması

1p 29 Üçüncü paragrafta aşağıdakilerden hangisi öne çıkmaktadır?
A çelişkilerden uzak düşünme
B farklılıklara kolayca benimseme
C hayal kırıklığına uğrama
D memnuniyeti toplumla paylaşma

1p 30 Üçüncü paragrafta sosyal medyanın hangi özelliği belirtiliyor?
A ekonomik getirisi
B gençlere olan etkisi
C kontrol dışı büyümesi
D yadsınamayan önemi

1p 31 Dördüncü paragrafta eleştirilen ana konu nedir?
A dijital platformun zayıf noktaları
B eski yazma yöntemlerinin faydaları
C sosyal medyanın an'ı niyeti kullanımı
D zaman tasarrufu sağlanması

1p 32 Aşağıdakilerden hangisi beşinci paragraftaki boşluk için uygundur?
A hayal etme
B kabullenme
C sorgulama
D takdir etme

Tekst 10 Karadeniz Bölgesinde Gezilecek Yerler

2p 33 In de inleiding worden zes redenen genoemd waarom het Zwarte Zee gebied heel vaak bezocht wordt door mensen. Noteer twee van deze redenen.

1p 34 Wat is de reden dat het Abant-meer beschermd moet worden?
Noteer deze reden.
Je mag in het Turks antwoorden.

HA-1008-a-24-1-o 7 / 9 lees verder ►►►

### Pagina 8

1p 35 Abant Gölü'nde hangi aktivite yapılabilir?
A bal tadımı
B balık tutma
C gün batımını izleme
D mağara ziyareti
E su kayağı
1p 36 Karadeniz'de yalnızca Trabzon ilini ziyaret eden bir kişi aşağıdaki
yerlerden hangisine gitme imkânına sahiptir?
A Abant Gölü
B Anzer Yaylası
C Çal Mağarası
D Ladik Gölü
2p 37 Zihn de onderstaande beweringen over de bezienswaardigheden in het
Zwarte Zee gebied juist of onjuist volgens de tekst?
Noteer 'juist' of 'onjuist' achter elk nummer op het antwoordblad.
1 Voor een avontuurlijke activiteit ga je naar het Anzer-Plateau.
2 De grotten van Çal zijn geschikt voor gezondheidstoerisme.
3 Het meer Ladik is een beschermd natuurgebied omdat er veengrond
is.
4 Plaatselijke delicatessen kunnen in het Sumela-klooster geproefd
worden.
Tekst 11 Eğitim Dünyasının ‘En’leri
Lees eerst de opgaven voordat je naar de tekst gaat.
Voor een schoolproject doe je een onderzoek naar de veiligste en
2p 38 onveiligste scholen van de wereld.
Noteer de twee alineanummers waar de veiligste en onveiligste school
staan.
Je bent lid van de ‘Vereniging Beter Onderwijs’ en je hebt een opdracht
gekregen om de kwaliteit van het onderwijs te verbeteren.
1p 39 Bij welke school kunnen leerlingen hun studiekeuzes zelf maken?
Noteer het alineanummer waar deze school in genoemd wordt.
HA-1008-a-24-1-o 8 / 9

### Pagina 9

Tekst 12 Yeni Yıla Şehir Dışında Girmek
Lees eerst de opgave voordat je naar de tekst gaat.
2p 40 Je wilt graag het nieuwe jaar ingaan met een culturele reis. Welke twee reizen zijn geschikt voor jou volgens de informatie in de tekst?
Noteer deze twee reizen.

Bronvermelding
Een opsomming van de in dit examen gebruikte bronnen, zoals teksten en afbeeldingen, is te vinden in het bij dit examen
behorende correctievoorschrift.
HA-1008-a-24-1-o
9 / 9
einde