# Eindexamen Turks HAVO 2016 tijdvak 1

> Openbaar eindexamen. Bekijk en oefen het examen: https://slimmeexamens.nl/examens/havo/turks-havo/2016/tijdvak-1

## Vragen in dit examen

### Vraag 51 – Opgave 51

## Opgaven (tekst van het examen)

### Pagina 1

Examen HAVO
2016
tijdvak 1
vrijdag 27 mei
13.30- 16.00 uur
Turks
Bij dit examen hoort een bijlage.

Dit examen bestaat uit 51 vragen.
Voor dit examen zijn maximaal 56 punten te behalen.
Voor elk vraagnummer staat hoeveel punten met een goed antwoord behaald
kunnen worden.

Geef niet meer antwoorden (zinnen, redenen, voorbeelden e.d.) dan er worden
gevraagd. Als er bijvoorbeeld één zin wordt gevraagd en je antwoordt met meer dan
één zin, dan wordt alleen de eerste zin in de beoordeling meegeteld.

HA-1008-a-16-1-o

### Pagina 2

Let op: beantwoord een open vraag altijd in het Nederlands, behalve als het anders is aangegeven. Als je in het Turks antwoordt, levert dat 0 punten op.

Tekst 1 Istanbul'u Dinliyorum

1p 1 In het eerste en het derde couplet prikkelt de wind twee zintuigen. Welke twee zintuigen zijn dat?

1p 2 Welk ander woord gebruikt de dichter voor het woord 'wind' in het vierde couplet?

Tekst 2 Cüneyt Arkın

1p 3 Cüneyt Arkın neden dolayı oyuncu olmuştur?
A ailesinin ısrarı istemesinden
B Göksel Arsoy'un ısrar etmesinden
C Hacı Yakup'un arzu etmesinden
D film yönetmeninin istemesinden

1p 4 De acteur heeft een nieuwe stijl ontwikkeld door extra scholing te volgen. In welke alinea is zijn nieuwe stijl weergegeven?

1p 5 Om welke reden heeft Cüneyt Arkın de prijs afgewezen?

1p 6 Sanatçı oyunculuğun yanı sıra hangi işi de yapmıştır?
A film yönetmenliği
B müzik öğretmenliği
C köşe yazarlığı
D oyun yazarlığı

Tekst 3 Muz Cumhuriyeti

1p 7 Aşağıdakilerden hangisi yazıda daha derinliğine işlenmiştir? Muz,
A az gelişmiş ülkelerde ulaşılmaz bir meyveydi.
B bazı büyük şirketlerce yolsuzluk için kullanıldı.
C dünyaya Afrika'dan Portekizliler yoluyla yayıldı.
D Muz Cumhuriyeti deyimiyle dünyaya tanıtıldı.

HA-1008-a-16-1-o 2 / 10 lees verder ►►►


### Pagina 3

1p 8 'Hindustan'da da muzun anlamı tadını aşıyor' ile anlatılmak istenen nedir?
A eskiden muzun elmadan daha değerli olduğu
B Hinduların muzu bilen en eski toplum olduğu
C muzun Hindu inancında derin bir anlamının olduğu
D muzun tadının bilindiğinden daha güzel olduğu
1p 9 Welk bedrijf speelt de meest actieve rol in bananenhandel volgens de tekst?
Het ontstaan van het begrip 'Muz Cumhuriyeti' is volgens de tekst gerelateerd aan gebeurtenissen in twee landen.
1p 10 Om welke twee landen gaat het?
Hieronder staan verschillende namen en woorden die bij elkaar passen. Noteer het juiste cijfer en letter die bij elkaar passen.
naam
1 Dan Koeppel
2 United Brands Company
3 Lorenzo Dow Baker
4 Cuyamel Fruit Company
5 United Fruit Company
woord(en)
a cesaretli
b ulaşım altyapısı
c araştırmacı
d tek adam iktidarı
e karanlık işler
Tekst 4 Burçlar ve Turizm
1p 12 Parçaya göre yazar neden şikayet etmektedir?
A farklı kişilik testlerinin kullanımındaki yanlışlardan
B iş görüşmelerinde psikoloji uzmanlarının eksikliğinden
C iş yerlerindeki çalışma ortamlarının yetersizliğinden
D sevmediği mesleğe başvuran kişilerin çokluğundan
1p 13 Parçada kişilik ve deneyim nasıl karşılaştırılmaktadır?
A Her ikisi de birbirinin tamamlayıcısıdır.
B Kişilik, deneyimden daha önemlidir.
C Deneyimler kişilikten daha ağır basar.
D Her ikisi de ayrı ayrı değerlendirilmelidir.
1p 14 Parçaya göre Aslan burcu ile Koç burcundan olan çalışanlar arasındaki fark nedir?
A eğlence sektörüne verdikleri önem
B ekiple ve bireysel çalışma yöntemleri
C grup yönetimindeki kişisel etkileri
D sorun çözmedeki stratejik yaklaşımları
HA-1008-a-16-1-o 3 / 10 lees verder

### Pagina 4

1p 15 Parçaya göre aşağıdaki burç ve özelliğinin verildiği eşleştirmelerden hangisi yanlıştır?
A Balık burcu insanlarla gayet iyi anlaşır.
B Boğa burcu ihtişam, lüks ve zevki sever.
C Oğlak burcu eğlence sektöründe başarılıdır.
D Yengeç burcu girişimcilik ruhuna sahiptir.
Tekst 5 Diyarbakır Surları
Kies bij iedere open plek in de tekst het juiste antwoord uit de gegeven mogelijkheden.
1p 16
A bölge
B görkem
C mimari
D motif
E müze
1p 17
A ayak
B kontrol
C koruma
D yer
1p 18 Dördüncü ve beşinci paragraf arasındaki ilişki nedir?
A Dördüncü paragrafta yöneticiler, beşincide kale burçları anlatılıyor.
B Dördüncü ve beşinci paragrafta Osmanlı dönemi anlatılıyor.
C Her iki paragrafta ana konu olarak burç kabartmalarına değiniliyor.
D Her iki paragrafta ana konu olarak surların onarımına değiniliyor.
1p 19
A hanlara
B kitabelere
C mescitlere
D resimlere
1p 20
A görkemleştirilmiş
B sağlamlaştırılmış
C yenilenmiş
D yükseltilmiş
HA-1008-a-16-1-o
4 / 10
lees verder

### Pagina 5

1p 21
A armağanlarını
B davetiyelerini
C koşullarını
D tekliflerini
1p 22
A değer yitirirken
B güzelleşirken
C önem kazanırken
D yozlaşırken
Tekst 6 Bir Sürgün
1p 23 Behçet Necatigil'e göre Yakup Kadri'nin romanlarında esas olarak işlediği
konu nedir?
A Fransa'ya kaçan Jön Türkler'in Paris sefaları
B Paris'te yaşayan yönetim karşıtı gençlerin üstün başarısı
C Tanzimat dönemindeki muhafazakarların tutumu
D Tanzimat dönemi ile Cumhuriyet dönemindeki olaylar
1p 24 Parçaya göre hürriyet tutkunu genç Doktor Paris'i nasıl tanımıştır?
A arkadaştan
B gazetelerden
C romanlardan
D üniversiteden
1p 25 Yakup Kadri, 'Bir Sürgün' romanında ülkesini nasıl bir duyguyla
anlatmıştır?
A hayranlıkla
B korkuyla
C tutkuyla
D üzüntüyle
1p 26 Parçaya göre eserlerdeki baş kahramanların ortak özelliği nedir?
A bulduğu ile yetinme
B her şeye sahip olmama
C her şeyden faydalanma
D umduğunu bulamama
HA-1008-a-16-1-o 5 / 10 lees verder ►►►

### Pagina 6

Tekst 7 Değişik Bir Ülke
1p 27 İlenmek sözcüğü parçada hangi anlamda kullanılmıştır?
A dilek
B lanet
C nefret
D sevgi
1p 28 Hoe wordt de Chinese vloek volgens de tekst omschreven?
Je moet in het Turks antwoorden.
1p 29 Welke drie landen doen hun werk goed volgens de tekst?
Je moet in het Turks antwoorden.
1p 30 Yapılan ankete göre ekonomileri oturmuş ülkeler neden parçada geçen [c] şıkkını tercih ediyor?
A bir iki yıl içinde ne yapacağını bilemediğinden
B genel anlamda bir seçeneği olmadığından
C kısa dönemde ne yapacağını bildiğinden
D yapacağı her yatırımdan kazançlı çıkacağından
E yatırım yapabileceği alanların azlığından
1p 31 Parçaya göre birkaç yıl önce Türkiye'deki büyüme oranı neden Çin'deki seviyede seyretmekteydi?
A biyoteknoloji alanındaki yatırımların gittikçe çoğalmasından
B geleceğin gıri (üretim)medikieri yatırıma değer vermedikieri
C getirisi daha uzun dönemde olabilecek yatırıma yönelmeierinden
D memleketin ihracatına ve ihraç mallarına yatırım yaptıklarından
E yatırımcıların daha çok inşaat sektörüne yönelmelerinden
1p 32 Parçaya göre 'günbirlik kararlarla vaziyeti idare etmek' hangi sonucu doğuruyor?
A Asya'daki siyasi kriz Türkiye'yi etkiliyor.
B Avrupa'nın ekonomik krizi Türkiye'yi etkiliyor.
C Teknolojik ürünlerin ihracatı engelleniyor.
D Teknolojik yatırımlara öncelik verilmiyor
HA-1008-a-16-1-o 6 / 10 lees verder ►►►

### Pagina 7

Tekst 8 Rengârenk Özgürlük: Mandela
1p 33 Parçaya göre büyük bir lideri sinema karelerine sığdırmanın çok zor olmasının sebebi nedir?
A Çevresindeki kişiler de çok önemlidir.
B Düşünceleri karmaşık ve anlaşılır değildir.
C Hayatı birbirinden değerli detaylarla doludur.
D Yaşadıkları zorluklar gizli sırlarla doludur.
2p 34 Vanwege welke drie redenen heeft Nelson Mandela volgens de tekst zijn vrijheid gekregen?
Je moet in het Turks antwoorden.
1p 35 Parçaya göre aşağıdaki cümlelerden hangisi doğrudur?
A Cezaevi müdürünün izniyle, Mandela oğlunun cenazesine katılmıştır.
B Eşi Winnie, silahlı çatışmaya son verme kararına saygı göstermiştir.
C Nelson Mandela ve arkadaşları aynı hücrede kalmışlardır.
D Nelson Mandela ve arkadaşları şiddet içeren olaylara katılmışlardır.
1p 36 Aşağıdaki temalardan hangisi Mandela: Özgürlüğe Giden Yol filminde ele alınırken, 'Özgürlüğün Rengi' filminde işlenmemiştir?
A gardiyanların tavrı
B mahkumiyet hayatı
C meslek hayatı
D politik düşünceleri
E yol arkadaşları
1p 37 Welke stappen heeft Nelson Mandela ondernomen om president te kunnen worden?
Schrijf de eerste of de laatste twee woorden van de zin waarin dat staat.
1p 38 Mandela’nın, eşi Winnie’den ayrılmasının sebebi nedir?
A başkanlığından dolayı yeterince zaman ayıramaması
B eşinin barış elçiliği ödülünü kabul etmemesi
C eşinin silahlı çatışmaya devam etmek istememesi
D yıllarca ayrı kalmasından dolayı artık onu unutması
1p 39 Üçüncü filmde esas olarak anlatılan nedir?
A gardiyanın değişimindeki gizem
B halkın kurulu düzenine isyanı
C hayat mücadelesinin kronolojisi
D liderin bilinmeyen yanları
HA-1008-a-16-1-o
7 / 10

### Pagina 8

Tekst 9 Antik Çağ Mozaiklerinde Matematik
1p 40 Yazının birinci paragrafında geçen 'Ağaç yaşken eğilir' ifadesi aşağıdaki hangi atasözünü veya deyimi akla getirmektedir?
A akıl yaşta değil baştadır
B her taşın altından bir çapanoğlu çıkar
C su akar yolunu bulur
D su testisi su yolunda kırılır
E yılanın başını küçükken ezmeli
1p 41 İkinci paragrafta vurgulanan konu nedir?
A araştırma kabiliyeti
B iletişim zorluğu
C plan ve uygulama
D pratik ve teknik
E ulaşım güçlüğü
1p 42 Yazıya göre mozaik kodlamaları niçin yapılmaktadır?
A araştırmayı daha kolaylaştırmak için
B geometrik şekiller oluşturmak için
C mozaikle matematiği birleştirmek için
D mozaiklerin önemini belirlemek için
2p 43 Welke van de onderstaande beweringen zijn juist volgens de tekst en welke zijn onjuist?
Neem de nummers over en noteer achter elk nummer 'juist' of 'onjuist'.
1 De Amisos en Antandros mozaïeken bestaan uit verschillende patronen.
2 Het tijdstip voor de coderingswerkzaamheden was van te voren vastgesteld.
3 De geometrische coderingen op alle mozaïeken waren hetzelfde.
4 De geometrische patronen op de mozaïeken zijn systematisch aangelegd.
Tekst 10 Yerin Altında 8 Bin Asker
1p 44 Wat is de meest opmerkelijke eigenschap van de Terracottalegeren?
1p 45 Wat is het mysterie van het Terracottaleger waar experts nog steeds onderzoek naar doen?
Je moet in het Turks antwoorden.
HA-1008-a-16-1-o 8 / 10 lees verder

### Pagina 9

1p 46 Ortaya çıkan bir buluş neden bir hazine olarak nitelendirilmektedir?
A askerler paralarıyla gömüldüğünden
B. bozulmadan günümüze kadar gelmesinden
C büyük miktarda altın bulunduğundan
D kültürel ögeler barındırdığından

2p 47 Welke van de onderstaande beweringen zijn juist volgens de tekst en welke zijn onjuist?
Neem de nummers over en noteer achter elk nummer 'juist' of 'onjuist'.
1 De soldaten staan in een willekeurige volgorde en zijn even belangrijk.
2 Doordat de wapens van brons zijn gemaakt, zijn ze niet beschadigd.
3 Sommige soldaten en paarden zijn alleen van brons gemaakt.
4 De beelden worden geprikt voordat ze in de oven worden gezet.

1p 48 Uzmanlara göre, yer altındaki bazı odalar neden boş olarak bulunmuştur?
A bilinmeyen şekilde heykellerin toz olarak dağılmasından
B imparatorun yeteri kadar zamanı kalmadığından
C odalardaki heykellerin gizlice çıkarılıp götürülmesinden
D yeterli sayıda asker veya at heykellerinin yapılamadığından

1p 49 In de tekst worden drie redenen genoemd waarom keizer Çin Şı Huang het Terracottaleger heeft laten maken.
Schrijf deze drie redenen op.
Je moet in het Turks antwoorden.

Let op: de laatste vragen van dit examen staan op de volgende pagina.
HA-1008-a-16-1-o 9 / 10 lees verder ►►►

### Pagina 10

Lees bij de volgende opgaven steeds eerst de vraag voordat je de bijbehorende tekst raadpleegt.

Tekst 11 Çağımızın Yeni Sorunu

Het is bekend dat tegenwoordig de meerderheid van de werknemers met mobiele apparaten alle nieuwste ontwikkelingen op hun werkplekken willen volgen.
1p 50 Hoe houden de mensen tijdens hun vakantie afstand van hun werk? Noteer de eerste twee en de laatste twee woorden van de zin waaruit dat blijkt.

Tekst 12 e-Vize

Tijdens het plannen van je reis naar Turkije kom je op internet deze tekst tegen. In de tekst worden de voordelen van het e-visum genoemd.
2p 51 Schrijf vijf voordelen op.
Je moet in het Turks antwoorden.

Bronvermelding
Een opsomming van de in dit examen gebruikte bronnen, zoals teksten en afbeeldingen, is te vinden in het bij dit examen behorende correctievoorschrift, dat na afloop van het examen wordt gepubliceerd.
HA-1008-a-16-1-o 10 / 10 einde ■