# Eindexamen Turks HAVO 2009 tijdvak 1

> Openbaar eindexamen. Bekijk en oefen het examen: https://slimmeexamens.nl/examens/havo/turks-havo/2009/tijdvak-1

## Vragen in dit examen

### Vraag 1 – Opgave 1

### Vraag 2 – Opgave 2

### Vraag 3 – Opgave 3

### Vraag 4 – Opgave 4

### Vraag 5 – Opgave 5

### Vraag 6 – Opgave 6

### Vraag 7 – Opgave 7

### Vraag 8 – Opgave 8

### Vraag 9 – Opgave 9

### Vraag 10 – Opgave 10

### Vraag 11 – Opgave 11

### Vraag 12 – Opgave 12

### Vraag 13 – Opgave 13

### Vraag 14 – Opgave 14

### Vraag 15 – Opgave 15

### Vraag 16 – Opgave 16

### Vraag 17 – Opgave 17

### Vraag 18 – Opgave 18

### Vraag 19 – Opgave 19

### Vraag 20 – Opgave 20

### Vraag 21 – Opgave 21

### Vraag 22 – Opgave 22

### Vraag 23 – Opgave 23

### Vraag 24 – Opgave 24

### Vraag 25 – Opgave 25

### Vraag 26 – Opgave 26

### Vraag 27 – Opgave 27

### Vraag 28 – Opgave 28

### Vraag 29 – Opgave 29

### Vraag 30 – Opgave 30

### Vraag 31 – Opgave 31

### Vraag 32 – Opgave 32

### Vraag 33 – Opgave 33

### Vraag 34 – Opgave 34

### Vraag 35 – Opgave 35

### Vraag 36 – Opgave 36

### Vraag 37 – Opgave 37

### Vraag 38 – Opgave 38

### Vraag 39 – Opgave 39

### Vraag 40 – Opgave 40

### Vraag 41 – Opgave 41

### Vraag 42 – Opgave 42

## Opgaven (tekst van het examen)

### Pagina 1

Examen HAVO
2009
tijdvak 1
vrijdag 29 mei
13.30 - 16.00 uur
tevens oud programma
Turks
Turks 1,2
Bij dit examen hoort een bijlage.
Dit examen bestaat uit 42 vragen.
Voor dit examen zijn maximaal 49 punten te behalen.
Voor elk vraagnummer staat hoeveel punten met een goed antwoord behaald kunnen
worden.
Geef niet meer antwoorden (zinnen, redenen, voorbeelden e.d.) dan er worden gevraagd.
Als er bijvoorbeeld één zin wordt gevraagd en je antwoordt met meer dan één zin, dan
wordt alleen de eerste zin in de beoordeling meegeteld.
923-1008-a-HA-1-o

### Pagina 2

Let op: beantwoord een open vraag altijd in het Nederlands, behalve als het anders is aangegeven. Als je in het Turks antwoordt, levert dat 0 punten op.

Tekst 1 10 yaşına yazmaya başladım, bir yıl herkesten gizledim

1p 1 Waarom heeft Hilal Dikmen haar roman niet in één keer af kunnen krijgen?
Sommige vriendinnen van Hilal Dikmen vonden het maar niks dat ze een boek aan het schrijven was.
1p 2 Citeer de eerste twee en de laatste twee woorden van de zin waarin staat wat ze daarover zeiden.
Ze vergelijkt haar werk met de Harry Potter boeken.
1p 3 In welk opzicht vindt Hilal Dikmen dat haar karakters anders zijn dan die in de wereld van Harry Potter?
1p 4 Aşağıdakilerden hangisi Hilal Dikmen'in yazdığı konular hakkında doğrudur?
A Denemelerinde çevresinde oluşan durumları da işliyor.
B Denemelerinde hüzünlü durumlardan da örnekler sergiliyor.
C Romanında gerçekten yaşanmış bir olayı anlatıyor.
D Romanında her insanın yaşayabileceği bir durumu yansıtıyor.
1p 5 Hilal Dikmen yazı yazma konusunda ne diyor?
Kitap yazmanın
A dil kullanımını daha bilinçli hale getirdiğini söylüyor.
B duygularını oldukça olumlu etkilediğini belirtiyor.
C kendisine kişilik kazandırdığını söylüyor.
D kendisini daha çok tanınır hale getirdiğine inanıyor.

Tekst 2 Denizli'nin doğa ve tarih hazineleri...

1p 6 1. paragraftaki "Anadolu Kaplanları" sözcüğü hangi anlamda kullanılmıştır?
A Anadolu'yu fethedenler anlamında
B Anadolu'yu kuranlar anlamında
C Sanayi alanındaki gelişmeler anlamında
D Üretim alanındaki girişkenlik anlamında
1p 7 1. paragrafa göre ekonomideki başarının ölçüsü nedir?
A Deneyimli işverenlere sahip olma
B Yapılan ihracatlar
C Yapılan ithalatlar
D Zengin doğa ve tarihi hazinelere sahip olma
2p 8 Noem drie sectoren waarin Denizli succesvol is.
Je mag in het Turks antwoorden.

923-1008-a-HA-1-o 2 lees verder

### Pagina 3

1p 9 Over welk vreemd "natuurschijnsel" wordt in alinea 7 gesproken?
Je moet in het Turks antwoorden.

1p 10 Pamukkale'yi benzerlerinden ayıran en önemli özelliği nedir?
A Travertenlerin etkileyici görünümüyle geniş bir alana yayılıyor olması
B Travertenlerin etrafında fazla sayıda otellerin bulunmaması
C Travertenlerin etrafında onlara zarar verebilecek diğer unsurların bulunmaması
D Yöredeki olumsuzluklardan dolayı travertenlerin beyazlığını kaybetmiş olması

1p 11 Günümüzde tarihi bir kent olarak tanınan Hierapolis kentinin burada kurulmasının sebebi neydi?
A Bir çok hastalığa iyi gelen şifalı suların bulunması
B Bölgede Hıristiyan halkların yaşıyor olması
C Kentin kültürel açıdan gelecek vadetmesi
D Kentin stratejik özelliğe sahip olması

1p 12 18. paragraf ile 19. paragraflarda dikkat çeken çelişki aşağıdakilerden hangisidir?
A Gelen turist sayısının artması
B Gelen turist sayısının azalması
C İnşa edilen otellerin ortadan kaldırılması
D Yapımı durdurulan otellerin inşaatının bitirilmesi

1p 13 Wat heeft men gedaan om te zorgen dat de originele witte kleur van de kalksteenterrassen behouden is gebleven?
Citeer de eerste twee en de laatste twee woorden van de zin die hierover relevante informatie geeft.

Tekst 3 Plastik 100 yaşında

1p 14 Naylon çorap kim tarafından icat edildi?
A James Swinburne
B Leo Baekeland
C Wallace Hume Carothers

1p 15 Hangi maddenin eksikliği plastik üretimini güçleştirir?
A kömür
B krom
C petrol
D toprak

923-1008-a-HA-1-o 3 lees verder ► ► ►

### Pagina 4

2p 16 Welke van onderstaande beweringen met betrekking tot plastic zijn volgens de
tekst juist en welke zijn onjuist?
1 Het houdt warmte vast.
2 Het is slijtagegevoelig.
3 Het kan bewerkt worden.
4 Het smelt als het enigszins opgewarmd wordt.
Noteer het nummer van elke bewering gevolgd door “juist” of “onjuist”.
1p 17 Wat hoopt autole fabrinkant Hyundai met het vervaardigen van auto’s met plastic
bumpers en motorkappen te bereiken?
1p 18 Kies bij iedere open plek in de tekst het juiste antwoord uit de gegeven
mogelijkheden.
A halkın
B medyanın
C moda dünyasının
D müzik dünyasının
1p 19
A empati
B hayal
C planlar
1p 20
A kültürlü
B şanslı
C terbiyeli
D yetenekli
1p 21
A gazeteci
B oyuncu
C öğretmen
D polis
E psikolog
1p 22
A büyük bir evde
B erkeklerle
C kız olarak
D sakin bir ortamda
923-1008-a-HA-1-o 4 lees verder ‣‣‣

### Pagina 5

1p 23
A dokümanter
B seçmeli
C Türk
D yabancı
1p 24
A değerlendirilmediğinde
B hazırlanmadığında
C olmadığında
1p 25
A gerçekçi geldi
B heyecanlıydım
C yabancı geldi
D yalnızdım

Tekst 5 Amca, dayı, baba, tüm Türkler akraba!..

1p 26 Bu yazıda, yazar Türkiye'ye duyduğu özlemi aşağıdaki hangi alıntıyla ifade
etmektedir?
A Ne var ki, aradan kırk yıl geçmesine rağmen biz yine...(1. paragraf)
B Bu sene "paranın katili yaz tatilini" geçirmek üzere...(2. paragraf)
C Hava güzel, insanlar sevecen, sokaklar ve caddeler sanki ülkede...
(3. paragraf)
D Kırk dakikallık yolculuk boyunca Ankaralı hemşerilerim...(7. paragraf)
1p 27 Yazar hangi paragraflardaki özel ifadelerle yapılan fazla harcamaları
vurgulamaktadır?
A 1. ve 8. paragraflarda
B 2. ve 9. paragraflarda
C 3. ve 7. paragraflarda
D 4. ve 6. paragraflarda
2p 28 Welke van de onderstaande uitdrukkingen en betekenissen horen bij elkaar?
Uitdrukking:
Betekenis:
a Çil yavrusu gibi dağılmak (alinea 1)
b Kulaçan etmek (alinea 3)
c Neme lazım (alinea 1)
1 Başkası beni ilgilendirmez
2 Etrafı gezmek, seyretmek
3 Türkiye'nin her yöresine gitmek

Doe het zo:
a
b
c
923-1008-a-HA-1-o
5
leas verder

### Pagina 6

1p 29 Aşağıdakilerden hangisi yapılan telefon görüşmelerinde konuşulan konulardan değildir?
A Ankara'ya ulaştığını haber vermek
B Herhangi bir yüksek öğretim kurumuna girememek
C Kurbanlık koyunları pazarlayamamak
D Parasızlıktan dert yanmak
E Sürekli pahalılıktan hayattan yakınmak
Dit artikel is uit de volgende elementen opgebouwd.
1 Beschrijving van de aankomst in Ankara
2 De voortdurende heimwee van de Turkse migrant in Duitsland
3 Kleurrijke ervaringen in de hoofdstad
4 Observaties over verschillen tussen Duitsland en Turkije
5 Uitwerking van de titel
1p 30 Kies uit onderstaande alternatieven de juiste volgorde van de elementen.
A 1-2-3-4-5
B 2-1-3-5-4
C 3-1-4-2-5
D 4-1-3-5-2
De schrijver verklaart in dit artikel heel duidelijk zijn gevoelens over de sociale
omgang in Duitsland.
1p 31 Citeer de eerste twee en de laatste twee woorden van het betreffende citaat.
Tekst 6 Sınav, çocukta şekeri tetikliyor
2p 32 In het artikel worden meerdere oorzaken van diabetes bij kinderen genoemd.
Noem vier van deze oorzaken.
Je moet in het Turks antwoorden.
2p 33 Noem vier symptomen van suikerziekte bij kinderen.
Je moet in het Turks antwoorden.
1p 34 5. paragrafın içeriği aşağıdaki terimlerden hangisiyle ifade edilebilir?
A öneri
B önyargı
C tespit
1p 35 Önerilen tavsiyelere uymada eğitimin durumunun önemli rol oynadığı hangi
paragrafta söylenmektedir?
A 1. paragrafta
B 3. paragrafta
C 5. paragrafta
D 7. paragrafta
923-1008-a-HA-1-o
6
lees verder

### Pagina 7

1p 36 Bu yazının başlığının doğruluğu hangi paragrafta ortaya konulmaktadır?
A 1. paragrafta
B 2. paragrafta
C 3. paragrafta
D 4. paragrafta

Tekst 7 Ağaç dostu kağıt

2p 37 In de tekst zijn de tussenkopjes weggelaten.
Welk tussenkopje hoort bij welke alinea?
a Çözüme doğru yol alınıyor
b Hiçbir şey mükemmel değil
c Yeni çözümler bulma arayışı
d Yeni sürecin olumlu yönleri

Neem het nummer over op je antwoordblad en schrijf de letter van het juiste
tussenkopje erachter.
Doe het zo:
1 .........................
2 .........................
3 .........................
4 .........................

Tekst 8 Yurtdışında dil eğitimi

1p 38 Je wilt graag na je studie naar het buitenland om Engels te leren.
Welke twee landen zijn in dit opzicht relatief het goedkoopst?

Tekst 9 Bonobo

1p 39 Metinde Bonobolar ile ilgili ortaya konan ana fikir nedir?
Bonoboların
A Diğer şempanzelerle benzer ve farklı yönlerini açıklamak
B Insanlarla hem benzerliklerini hem de farklılıklarını belirtmek
C Kendi soylarını nasıl türettikleriyle ilgili bilgi vermek
D Sosyal yapısını büyüteç altında sergilemek

Let op: de laatste vragen van dit examen staan op de volgende pagina.

923-1008-a-HA-1-o 7 lees verder

### Pagina 8

Tekst 10 Aile hekimliği

1p 40 Aşağıdaki düşüncelerden hangi(si)(leri) Türk Tabipler Birliği Merkez Konseyi üyesi Erkan Kapaklı’ya aittir?
1 Aile hekimliği, Avrupa’daki sistemi Türkiye’de de geniş kitlelere ulaştırabilecek durumdadır.
2 Aile hekimliği, Genel Sağlık Sigortası’ndan finanse ediliyor.
3 Aile hekimliği, kırsal kesimlere ulaşamayacak, buralara hizmet vermekten yoksun kalacaktır.
4 Aile hekimliği sistemi, birinci basamaktaki sağlık yardımının özelleştirilmesinden başka bir şey değildir.
5 Aile hekimliği sistemi hastanelerdeki kalabalıktan dolayı oluşan sıkıntıyı yok edecektir.
A Yalnız 1 ve 2.
B Yalnız 2 ve 3.
C Yalnız 3 ve 4.
D Yalnız 4 ve 5.
E Yalnız 1.
F Yalnız 4.

Tekst 11 Google, nereden para kazanıyor?

1p 41 Başlıkta sorulan soruya hangi alıntı yoluyla yanıt veriliyor?
A Google Türkiye ... çalıştıklarını bildirdi. (2. paragraf)
B Google’ın dünyadaki ... geldiklerini vurguladı. (4. paragraf)
C Google’da arama ... sağladığını kaydetti. (6. paragraf)
D Google için ... olduğunu vurguladı. (12. paragraf)
E “Google’da daima ... duyuyorlar” dedi. (13. paragraf)

Lees bij de volgende opgave eerst de vraag voordat je de bijbehorende tekst raadpleegt.

Tekst 12 Türkiye'nin en iyi 10 kültür merkezi

Je bent geïnteresseerd in eigentijdse én internationale culturele activiteiten. Je zoekt in de lijst naar cultuurcentra waar beide activiteiten georganiseerd worden.
2p 42 Welke drie centra bieden de culturele activiteiten aan waar jouw interesse naar uitgaat?

Bronvermelding
Een opsomming van de in dit examen gebruikte bronnen, zoals teksten en afbeeldingen, is te vinden in het bij dit examen behorende correctievoorschrift, dat na afloop van het examen wordt gepubliceerd.
923-1008-a-HA-1-o*
einde ■