# Eindexamen Fries HAVO 2004 tijdvak 1

> Openbaar eindexamen. Bekijk en oefen het examen: https://slimmeexamens.nl/examens/havo/fries/2004/tijdvak-1

## Vragen in dit examen

### Vraag 1 – Opgave 1

### Vraag 2 – Opgave 2

### Vraag 3 – Opgave 3

### Vraag 4 – Opgave 4

### Vraag 5 – Opgave 5

### Vraag 6 – Opgave 6

### Vraag 7 – Opgave 7

### Vraag 8 – Opgave 8

### Vraag 9 – Opgave 9

### Vraag 10 – Opgave 10

### Vraag 11 – Opgave 11

### Vraag 12 – Opgave 12

### Vraag 14 – Opgave 14

### Vraag 15 – Opgave 15

### Vraag 16 – Opgave 16

### Vraag 17 – Opgave 17

### Vraag 18 – Opgave 18

### Vraag 19 – Opgave 19

### Vraag 20 – Opgave 20

### Vraag 21 – Opgave 21

## Opgaven (tekst van het examen)

### Pagina 1

Examen HAVO
Fries 1 en Fries 1,2
Hoger
Algemeen
Voortgezet
Onderwijs
Vragenboekje
20 04
Tijdvak 1
Woensdag 19 mei
9.00 – 12.00 uur
Voor dit examen zijn maximaal 115 punten te
behalen; het examen bestaat uit 20 vragen en
een samenvattingsopdracht.
Voor elk vraagnummer is aangegeven hoeveel
punten met een goed antwoord behaald kunnen
worden.
Geef niet meer antwoorden (zinnen, redenen,
voorbeelden, etc.) dan er worden gevraagd.
Als er bijvoorbeeld één zin wordt gevraagd
en je antwoordt met meer dan één zin, dan
wordt alleen de eerste zin in de beoordeling
meegedeeld.
400015-1-20
Begin

### Pagina 2

Tekst 1 Rottweilers

3p 1 Wêr docht út bliken dat meester Vrijbuiter ûnotterdoks wie? Brûk net mear as 10 wurden.
4p 2 Yn alinea 3 en 4 wurdt de kat beskreaun. Neam twa eigenskip- pen út dat tekstpart dy’t net
oerienkomme mei it natuurliik aard fan it bist.
6p 3 Lis dúdlik út wêrom’t in liuw in ideaal húsdi- er wêze soe en in kat eins net. Brûk net mear
as 20 wurden.
3p 4 Hoefolle minsken wurde elk jier biten troch har eigen rottweiler?
A 12000.
B Mear as 2400.
C 2400.
D Minder as 2400.
Bewerring 1: Neffens de skriuwer is de rottweiler net geskikt as húsdi- er, omdat er in te
grutte bek hat.
Bewerring 2: Neffens it regear is de rottweiler net geskikt as húsdi- er, omdat er in te grutte
bek hat.
4p 5 Hokker bewearring(en) is/binne wier?
A Allinne bewearring 1 is wier.
B Allinne bewearring 2 is wier.
C Beide bewearringen binne net wier.
D Beide bewearringen binne wier.
De folgjende ynlieding heart by de fragen 6 o/m 8:
Yn in tekst kinne de folgjende soarten ferbannen in rol spylje: ferlykjend ferbân,
foarweardlik ferbân, funksjonearjend ferbân, opsomjend ferbân, redenjowend/oarsaaklik
ferbân, tsjinstellend ferbân.
6p 6 Hokker soarte ferbân bestiet der tusken alinea 5 en 6?
3p 7 Hokker soarte ferbân bestiet der tusken alinea 5 en 6 oan ’e iene kant en alinea 7 oan ’e
oare kant?
6p 8 Hokker soarte ferbân bestiet der tusken it tekstpart alinea 5 o/m 8 en it tekstpart alinea 9
o/m 13? Ljochtsje dyn antwurd ta. Brûk net mear as 25 wurden.
4p 9 Hokker twa betingsten wurde yn alinea 13 neamd? Brûk net mear as 15 wurden.
3p 10 Hokker hûnerassen wurde yn de tekst neamd?
3p 11 De skriuwer
A is it foar in part iens mei de rottweilerbazen.
B is it folslein iens mei de rottweilerbazen.
C is it folslein ûniens mei de rottweilerbazen.
6p 12 Wat is de haadgedachte fan tekst 1? Brûk net mear as 10 wurden.
3p 13 Ta hokker tekstsoarte heart tekst 1?
A Utiensetting.
B Skôging.
C Riddene-n-earring.
400015-1-2o 2 Lees verder
Beskikber steld troch Stichting Studjebegleiding Leiden (SSL).

### Pagina 3

Tekst 2 Simmerske lûden oer Fryske sporten
De skriuwer makket trije krityske opmerkingen yn ferbân mei de troch de redaksjes keazen
sporten.
6p 14 ☐ Hokker opmerkingen binne dat? Helje dyn antwurd út alinea 1 en 3. Brûk net mear as
30 wurden.
Neffens de redaksjes fan de Ljouwerter Krante en Omrop Fryslân spylje by Fryske sporten
'folklore en regionale sentiminten' in grutte rol. Breuker neamt noch twa saken dy't
typearjend binne foar Fryske sporten.
4p 15 ☐ Hokker saken binne dat? Helje dyn antwurd út alinea 4.
‘mar dat ... Teake Triemstra’ (rigels 34-36).
3p 16 ☐ Mei wat foar oantrekklik opsicht út alinea 5 komt dat oerien?
De earste sin fan alinea 6 ('By de ... dêrom minder?') bestiet út in konstatearing en in
fraach.
Bewearing 1: De rest fan alinea 6 jout in nei-ere útlis by de konstatearing.
Bewearing 2: De rest fan alinea 6 jout antwurd op de fraach.
4p 17 ■ Hokker beweearingen binne wier?
A Allinne bewearting 1 is wier.
B Allinne bewearting 2 is wier.
C Beide bewearingen binne net wier.
D Beide bewearingen binne wier.
In drôchreden dy’t wol gauris brûkt wurdt, is de generalisaasje. It tsjinnoerstelde bart soms
ek: in eigenSkip dy’t tige algemien is, wurdt eksklusyf taskreaun oan ien of inkele
persoanen, groepen of kategoryen.
7p 18 ☐ Yn hokker twa alinea’s fan tekst 2 is dat it gefal? Motivearje dyn antwurd. Brûk net mear as
80 wurden.
3p 19 ■ De skriuwer wol mei dizze tekst
A in stelling bestride.
B in stelling ferdigenje.
C in stelling nuanssearje.
Neffens de redaksjes fan de Ljouwerter Krante en Omrop Fryslân spylje by Fryske sporten
‘folklore en regionale sentiminten’ in grutte rol.
6p 20 ■ Hoe tinkt Breuker dêroer?
A Dêr is Breuker it mei iens; hy soe graach wat oan de sitewaasje fan de Fryske sporten
feroarje wolle.
B Dêr is Breuker it mei iens; hy wol de sitewaasje fan de Fryske sporten lykwols graach
sa’t dy is.
C Dêr is Breuker it net mei iens; hy soe lykwols graach wat oan de sitewaasje fan de Fryske
sporten feroarje wolle.
D Dêr is Breuker it net mei iens; hy wol de sitewaasje fan de Fryske sporten graach hûlde sa’t
dy is.
Tekst 3 Stimulânzen om Frysk yn ’e rjochtseal te brûken striedenich
31p 21 ☐ Meitsje in gearfetting fan de tekst. Soargje derfoar dat de haadgedachte fan elke alinea
dúdlik nei foaren komt. Beskriuw de besteande sitewaasje, neam de maatregels dy’t al
nimmen binne en de maatregels dy’t mooglik binne.
Brûk net mear as 200